Eo biển Hormuz: Iran cam kết không bao giờ đóng cửa tuyến hàng hải

Tổng thống Trump cho biết Iran cam kết không đóng cửa eo biển Hormuz sau thỏa thuận ngừng bắn, mở lại tuyến hàng hải huyết mạch cho hoạt động thương mại thế giới.

Eo biển Hormuz và thỏa thuận gỡ bỏ phong tỏa

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm Thứ sáu ngày 17/4/2026 tuyên bố Iran đã đồng ý không bao giờ đóng cửa eo biển Hormuz nữa. Thông tin này được ông chủ Nhà Trắng chia sẻ qua mười bài đăng trên mạng xã hội Truth Social chỉ trong vòng một giờ. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi xác nhận cửa ngõ này hiện mở cửa hoàn toàn cho các tàu thương mại di chuyển trong thời gian ngừng bắn.

Ông Trump nhấn mạnh rằng eo biển Hormuz sẽ không còn được sử dụng như một vũ khí để chống lại thế giới nữa. Tuy nhiên lệnh phong tỏa hải quân nghiêm ngặt đối với Tehran vẫn được Mỹ duy trì cho đến khi thỏa thuận hoàn tất 100%. Phía Iran hiện đang tiến hành gỡ bỏ toàn bộ thủy lôi tại khu vực với sự giúp đỡ kỹ thuật từ phía Hoa Kỳ.

Trong các diễn biến liên quan, vị Tổng thống Mỹ đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ liên minh NATO là vô dụng và ví như hổ giấy. Ông thẳng thừng từ chối sự hỗ trợ từ NATO trong việc giải quyết tình hình tại eo biển, trừ khi họ muốn chất dầu lên tàu. Ông khẳng định thỏa thuận mới không liên quan đến Li Băng, nơi Israel vừa bị Mỹ cấm tiếp tục các hoạt động ném bom.

Eo biển Hormuz: Quy định kiểm soát và áp lực an ninh

Mặc dù đã tuyên bố mở lại giới chức quân sự Tehran vẫn đặt ra những điều kiện kiểm soát vô cùng chặt chẽ đối với tàu thuyền. Theo đài truyền hình nhà nước Iran, tàu thương mại muốn đi qua eo biển hẹp 34km này buộc phải đi đúng lộ trình đã được quy định. Các phương tiện vẫn cần có sự cho phép và phối hợp trực tiếp với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Quy tắc lưu thông này áp dụng cho tất cả tàu thương mại, bao gồm cả tàu của Mỹ, nhưng tàu quân sự vẫn bị cấm hoàn toàn. Việc phong tỏa eo biển nằm giữa Iran và Oman trước đó đã gây gián đoạn nguồn cung năng lượng lớn nhất từ trước đến nay. Tuyến hàng hải huyết mạch này vận chuyển 20% lượng dầu và khí đốt hóa lỏng toàn cầu nên sự tắc nghẽn gây hậu quả nghiêm trọng.

Cuộc chiến bắt đầu từ ngày 28/2 đã khiến hàng trăm tàu cùng 20.000 thủy thủ bị mắc kẹt tại Vùng Vịnh trong suốt nhiều tháng. Lệnh ngừng bắn hai tuần có hiệu lực từ ngày 08/04, tạo tiền đề quan trọng cho các cuộc đàm phán về quyền kiểm soát vùng biển. Iran cảnh báo sẽ đóng cửa eo biển một lần nữa nếu Mỹ tiếp tục lệnh phong tỏa hải quân gây thiệt hại 435 triệu USD mỗi ngày.

Theo: Báo Dân trí