Bộ Công Thương vừa trình dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 72/2025, trong đó đáng chú ý là đề xuất cho phép Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phân bổ lỗ lũy kế và chênh lệch tỷ giá chưa bù đắp vào giá bán lẻ điện bình quân. Đề xuất này ngay lập tức thu hút sự quan tâm lớn của dư luận bởi tác động trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp.
- Cạm bẫy lừa đảo tân sinh viên giăng khắp nơi
- Tướng Nga cảnh báo NATO: Cơ sở quân sự tại Phần Lan là mục tiêu hợp pháp
- Bắt đối tượng buôn ma túy từng có hai tiền án ở Hải Phòng
Cơ chế phân bổ lỗ: Hai phương án được đưa ra
Theo dự thảo, Bộ Công Thương đưa ra hai phương án xử lý. Phương án 1 cho phép EVN hạch toán và phân bổ toàn bộ chi phí sản xuất, cung ứng điện chưa được bù đắp, dựa trên báo cáo tài chính kiểm toán từ năm 2022 trở đi. Điều này giúp EVN chủ động xử lý khó khăn tài chính, nhưng có thể làm giảm động lực tiết kiệm chi phí.
Phương án 2 chỉ cho phép phân bổ chi phí chưa được bù đắp giai đoạn 2022 đến trước khi nghị định có hiệu lực. Đây là cách tiếp cận thận trọng hơn, buộc EVN phải quản trị tài chính hiệu quả, hạn chế tình trạng lỗ tái diễn trong tương lai.
Gánh nặng tài chính và nguy cơ dồn sang người tiêu dùng
Tính đến cuối năm 2024, Công ty mẹ EVN vẫn còn số lỗ lũy kế gần 44.792 tỷ đồng. Nếu không có cơ chế thu hồi, vốn đầu tư nhà nước vào doanh nghiệp sẽ suy giảm, ảnh hưởng an toàn tài chính. Tuy nhiên, việc phân bổ lỗ vào giá điện khiến dư luận lo ngại người dân phải gánh chi phí.
Điện năng là đầu vào quan trọng của toàn bộ nền kinh tế, nên mỗi điều chỉnh giá điện, dù chỉ 2-3%, cũng tác động đến lạm phát và đời sống. Bộ Công Thương khẳng định việc tăng giá điện, nếu có, sẽ được thực hiện theo lộ trình, tránh gây “sốc giá”.
Cân bằng lợi ích: Minh bạch và quản trị là then chốt
Đề xuất này không chỉ là vấn đề kỹ thuật hạch toán mà còn là bài toán niềm tin. Để tránh tạo gánh nặng xã hội, EVN cần minh bạch báo cáo tài chính, tối ưu chi phí, đồng thời công khai cơ sở tính toán. Bộ Tài chính và Bộ Công Thương sẽ phối hợp kiểm tra, nếu phát hiện sai sót có quyền yêu cầu EVN điều chỉnh trong 5 ngày.
Vấn đề cốt lõi không nằm ở việc “cho hay không cho” EVN phân bổ lỗ, mà là cơ chế giám sát để bảo đảm hài hòa lợi ích Nhà nước – doanh nghiệp – người dân, đồng thời duy trì ổn định kinh tế vĩ mô.
Theo: Dân Trí
