Các cuộc đàm phán về thỏa thuận hòa bình cho Ukraina đang tiến gần giai đoạn quyết định sau loạt tiếp xúc ngoại giao quan trọng giữa Kiev, Washington và Moskva.
- Cảnh mưu sinh khốc liệt lúc rạng sáng tại Bắc Kinh và Thành Đô
- Tổng thống Pháp cảnh báo khả năng châu Âu áp thuế đối với hàng hóa Trung Quốc
- Đấu súng Campuchia – Thái Lan ở biên giới, hai lính Thái bị thương
Sáng 7/12, đặc phái viên Hoa Kỳ về hồ sơ Ukraina, ông Keith Kellogg, tuyên bố thỏa thuận hòa bình « đang đến gần » khi các bên thảo luận sâu hơn về lãnh thổ Donbass và nhà máy điện hạt nhân Zaporijjia.
Cuộc điện đàm “mang tính xây dựng” giữa Kiev và phái đoàn Mỹ
Sau khi rời Matxcơva và hủy lịch dừng chân tại Bruxelles, hai đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner hạ cánh ở Miami và lập tức điện đàm với Tổng thống Zelensky. Đây là cuộc trao đổi đầu tiên giữa hai bên kể từ sau cuộc gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin bốn ngày trước đó.
Trong cuộc điện đàm, lãnh đạo Ukraina mô tả đây là cuộc thảo luận “ý nghĩa và mang tính xây dựng”. Các bên trao đổi về những điều khoản cần thiết để bảo đảm chấm dứt giao tranh, cũng như biện pháp tránh nguy cơ Nga không thực hiện đúng cam kết.
Thông tin từ thông tín viên RFI tại Hoa Kỳ cho biết các vấn đề được tập trung bàn thảo gồm việc ngừng đổ máu, cơ chế giám sát thực thi thỏa thuận và những rủi ro xuất phát từ tiền lệ Nga vi phạm Bản ghi nhớ Budapest năm 1994. Khi đó, Moskva cam kết tôn trọng lãnh thổ Ukraina để đổi lấy việc Kiev trao lại kho vũ khí hạt nhân.
Kiev khó tin vào các đảm bảo từ Matxcơva. Nga yêu cầu Ukraina rút quân khỏi những khu vực tại Donbass mà Nga đang kiểm soát. Phía Mỹ đang xem xét các đề xuất mới nhằm tìm giải pháp cho vấn đề lãnh thổ này.
Một nguồn tin ngoại giao cho biết hai bên đã ghi nhận “tiến triển đáng kể”, nhưng vẫn cần thêm thời gian để thống nhất cách diễn giải các điều khoản bảo đảm. Cuộc gặp tiếp theo giữa Kiev và phái đoàn Mỹ được dự kiến diễn ra cuối tuần này.
Người Mỹ khẳng định thỏa thuận hòa bình “rất gần”
Ông Keith Kellogg sáng 7/12 cho biết thỏa thuận hòa bình có thể đạt được nếu các bên giải quyết được hai trọng điểm: tương lai các vùng lãnh thổ ở Donbass và việc vận hành nhà máy điện hạt nhân Zaporijjia.
Quan điểm từ Washington là giảm tối đa rủi ro tái bùng phát xung đột sau khi ký thỏa thuận. Mỹ muốn bảo đảm các điều khoản lãnh thổ rõ ràng, có cơ chế ràng buộc và được quốc tế giám sát.
Một số đề xuất đang được bàn thảo, trong đó có hướng tiếp cận liên quan các khu vực đang do Nga kiểm soát. Theo dữ liệu cập nhật, Nga đang kiểm soát gần 20% lãnh thổ Ukraina, gồm bán đảo Crimée, toàn bộ vùng Luhansk, hơn 80% Donetsk và 75% Kherson và Zaporijjia. Sáng 7/12, Bộ Quốc phòng Nga cho biết đã chiếm thêm làng Kucherrivka ở miền bắc Kharkiv.
Ngoài vấn đề lãnh thổ, Mỹ đặc biệt quan tâm an toàn hạt nhân tại Zaporijjia. Cơ chế vận hành nhà máy sau thỏa thuận cần được thống nhất để tránh bất ổn dài hạn.
Châu Âu đánh giá tiến trình đàm phán; Nga mở rộng tấn công trong đêm
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết ông sẽ gặp Tổng thống Zelensky cùng Thủ tướng Anh Keir Starmer và lãnh đạo Đức Friedrich Merz tại Luân Đôn ngày 8/12. Cuộc gặp nhằm đánh giá tiến triển đàm phán do Mỹ làm trung gian và khẳng định sự ủng hộ dành cho Kiev.
Ông Macron nhấn mạnh châu Âu phải “tiếp tục gây áp lực đối với Nga”. Châu Âu lo ngại việc nhượng bộ quá sâu có thể khiến trật tự an ninh khu vực bị ảnh hưởng lâu dài.
Trong khi đó, Thủ tướng Hungary Viktor Orban thông báo sẽ cử phái đoàn tới Nga trong những ngày tới. Mục tiêu là chuẩn bị cho giai đoạn hậu chiến, tập trung vào hợp tác kinh tế và khả năng tái hội nhập của Nga với thị trường phương Tây.
Trên thực địa, Nga mở nhiều đợt tấn công trong đêm. Theo Kiev, Nga phóng 653 drone và 51 tên lửa vào nhiều khu vực. Lực lượng phòng không Ukraina cho biết đã bắn hạ 585 drone và 30 tên lửa. Ít nhất 29 khu vực bị tấn công, khiến tám người bị thương.
Nga cũng nhắm vào các cơ sở năng lượng. Nhà máy điện tại Kremenchuk bị không kích, gây mất điện và mất nước trong thành phố. Nga cho biết họ đã bắn hạ hơn 70 drone của Ukraina trong cùng thời điểm.
Bối cảnh giao tranh gia tăng càng thúc đẩy nhu cầu đạt được thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, sự khác biệt về lãnh thổ và mức độ tin cậy giữa hai bên vẫn là rào cản lớn nhất.
Theo: RFI
