ParChin, Iran – Iran được cho là đang khôi phục các địa điểm hạt nhân tại Parchin và núi Pickaxe, những cơ sở từng bị Mỹ và Israel không kích hư hại.
- Cựu nhân viên ngân hàng bị bắt vì chiếm đoạt hơn 2,6 tỷ đồng
- Hai bé sơ sinh bị bỏ rơi kèm thư tay tại Nghệ An
- Nhóm phụ nữ tổ chức mang thai hộ thương mại ở TP HCM lĩnh án tù
Ảnh vệ tinh chụp trong tháng 6 và tháng 7 được Viện Khoa học và An ninh Quốc tế phân tích, cho thấy Iran đang tiến hành sửa chữa tại tổ hợp quân sự Parchin và cơ sở ngầm núi Pickaxe, hai địa điểm từng bị không kích nhiều lần trong các chiến dịch của Mỹ và Israel vào tháng 6 năm ngoái và tháng 3 năm nay. Việc cải tạo diễn ra sau khi Mỹ và Iran ký kết một bản ghi nhớ (MOU) yêu cầu Iran duy trì nguyên trạng tại các địa điểm hạt nhân, khiến hoạt động này có thể bị xem là vi phạm thỏa thuận nếu được xác nhận.
Tại một địa điểm trong tổ hợp Parchin có tên Taleghan 2 nơi giới chuyên gia cho rằng từng lưu trữ vật liệu nổ dùng cho vũ khí hạt nhân, ảnh vệ tinh ghi nhận các tấm che tạm thời được đặt lên những hố bom, sau đó được thay bằng tấm lưới che vài tuần sau đó. Sự xuất hiện của các xe bồn trộn bê tông tại khu vực này cho thấy Iran có thể đang chuẩn bị lấp các hố bom do không kích để lại.
Taleghan 2 từng phục vụ hoạt động nghiên cứu và thử nghiệm liên quan đến chương trình vũ khí hạt nhân của Iran, trước khi bị Israel phá hủy trong một cuộc không kích vào tháng 10/2024. Cơ sở này sau đó được xây dựng lại nhưng tiếp tục bị đánh trúng thêm hai lần vào tháng 3 năm nay.
Tại cơ sở ngầm núi Pickaxe hình ảnh vệ tinh bổ sung cho thấy các xe xây dựng di chuyển ra vào khu vực này. Trong khi đó, ba địa điểm hạt nhân khác là Isfahan, Fordow và Natanz hiện chưa ghi nhận hoạt động sửa chữa nào.
Iran hiện chưa đưa ra phản hồi chính thức về các thông tin trên, nếu được xác nhận hoạt động cải tạo tại Parchin và núi Pickaxe có thể bị coi là vi phạm bản ghi nhớ mà Mỹ và Iran đã ký kết, vốn yêu cầu Iran duy trì nguyên trạng tại toàn bộ các địa điểm hạt nhân.
Ngoài các cơ sở hạt nhân ảnh vệ tinh còn cho thấy nỗ lực sửa chữa tại những căn cứ tên lửa bị hư hại của Iran. Tại căn cứ không quân Tabriz một hố bom trên đường băng dường như đang được lấp bằng bê tông.
Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận ngừng bắn tạm thời từ tháng 4 và ký biên bản ghi nhớ vào giữa tháng trước nhằm đóng băng xung đột, mở đường cho đàm phán nhưng các hoạt động thù địch vẫn thi thoảng xảy ra sau đó. Trong tuần này quân đội Mỹ xác nhận đã thực hiện hai đợt tấn công nhằm vào Iran, gọi đây là hành động “trừng phạt” việc Iran nổ súng vào các tàu thương mại qua eo biển Hormuz.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn tạm thời đã kết thúc, song khẳng định Washington vẫn sẵn sàng đàm phán với Tehran. Khoảng cách giữa các cam kết ngừng bắn trên giấy tờ và những diễn biến thực tế tại các cơ sở hạt nhân, căn cứ quân sự của Iran đang đặt ra câu hỏi về mức độ tuân thủ của các bên.
Minh Thu (tổng hợp)
