Chỉ trong chưa đầy 6 giờ sáng 24/7, xung đột biên giới tại khu vực quanh các đền cổ Ta Moan Thom/Ta Muen Thom leo thang thành xung đột dữ dội: pháo phản lực BM‑21, thiết giáp, không kích bằng F‑16 được sử dụng. Ít nhất 12 người phía Thái Lan thiệt mạng, hàng chục người bị thương, toàn bộ cửa khẩu bị đóng, và Phnom Penh yêu cầu Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc họp khẩn. .
- Đường dây sản xuất xe máy điện giả bị triệt phá
- Du học sinh Việt thiệt mạng trong tai nạn ở Đức
- Viettel hỗ trợ hơn 31.000 người dân Nghệ An duy trì liên lạc vùng lũ
Căn nguyên tranh chấp: đường biên “di sản thuộc địa” và các ngôi đền cổ
Căng thẳng Thái Lan – Campuchia âm ỉ nhiều tháng trước khi bùng nổ sáng 24/7, bắt nguồn từ các tranh chấp chủ quyền kéo dài hàng thập kỷ quanh những quần thể đền cổ như Preah Vihear, Ta Moan Thom/Ta Muen Thom. Campuchia dựa vào bản đồ do Pháp lập thời thuộc địa để khẳng định chủ quyền; phía Thái Lan bác bỏ vì cho rằng dữ liệu không chuẩn xác. Khu vực quanh Ta Moan Thom đặc biệt nhạy cảm: nằm trong lãnh thổ Campuchia nhưng một phần lối vào do Thái Lan kiểm soát.
6 giờ leo thang: từ cảnh báo dây thép gai tới F‑16 không kích
06:30 (24/7): Phnom Penh cáo buộc Bangkok đưa quân áp sát đền Ta Moan Thom, đặt dây thép gai và cho drone xâm nhập 2 phút.
07:35: Phía Thái Lan đáp trả, nói phát hiện một UAV “nghi từ Campuchia” bay trinh sát trên đền Ta Muen Thom.
08:20: Nhóm 6 binh sĩ Campuchia mang vũ khí chống tăng áp sát hàng rào dây thép gai gần căn cứ tiền phương Thái Lan; sau cảnh báo bất thành, hai bên nổ súng.
08:50 trở đi: Pháo kích dữ dội. Thái Lan nói Campuchia phóng BM‑21 từ đồi Khao Laem, đạn rơi vào lãnh thổ Thái; Bangkok đáp trả vào các vị trí đối phương.
10:40: Thái Lan triển khai 6 tiêm kích F‑16 tấn công mục tiêu quân sự phía Campuchia gần biên giới tỉnh Ubon Ratchathani. Phnom Penh cáo buộc Thái Lan thả bom gần đường vào chùa Wat Kaew Seekha Kiri Svarak.
11:00: Thái Lan tố Campuchia pháo kích vào mục tiêu dân sự (bệnh viện, trạm xăng, khu dân cư), khiến ít nhất một người chết và ba người bị thương; tất cả cửa khẩu lập tức đóng.
Tính đến tối 24/7, Thái Lan báo cáo ít nhất 12 người thiệt mạng (11 thường dân, 1 binh sĩ) và hơn 30 người bị thương sau các đợt pháo kích và giao tranh, trong khi Campuchia chưa công bố con số chính thức. Hơn 40.000 dân thường Thái Lan được sơ tán khỏi vùng biên. Tất cả cửa khẩu giữa hai nước bị đóng nhằm kiểm soát tình hình. (Số liệu có thể tiếp tục thay đổi).
Phnom Penh cầu cứu LHQ, Bangkok phủ nhận “tuyên chiến”
Quyền Thủ tướng Thái Lan Phumtham Wechayachai lên án Campuchia “nã pháo bừa bãi”, nhưng khẳng định Thái Lan chưa tuyên bố chiến tranh và kêu gọi ngừng bắn để đàm phán. Ngược lại, Thủ tướng Campuchia Hun Manet đã gửi thư yêu cầu Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc họp khẩn, coi hành động của Thái Lan là “xâm lược có chủ đích”. Hai bên đồng thời hạ cấp quan hệ ngoại giao, trục xuất đại sứ lẫn nhau, làm gia tăng nguy cơ đối đầu kéo dài.
Nguy cơ chiến tranh toàn diện hay cửa sổ hẹp cho hòa dịu?
Giới phân tích cảnh báo, nếu không kiểm soát, xung đột có thể kéo dài, làm gián đoạn các chuỗi liên kết kinh tế – du lịch – thương mại, đẩy ASEAN vào thế khó trong việc duy trì ổn định khu vực. Thực lực quân sự vượt trội của Thái Lan (không quân hiện đại, F‑16 sẵn có) có thể khiến cục diện nghiêng về Bangkok nếu leo thang, nhưng chi phí chính trị – ngoại giao sẽ rất lớn. Lời kêu gọi xuống thang từ Mỹ, EU, Trung Quốc, Malaysia… cho thấy sức ép quốc tế đang tăng nhanh nhằm kéo hai bên trở lại bàn đàm phán.
Theo: Tin360
