Chóng mặt là triệu chứng phổ biến nhưng có thể ẩn chứa nhiều bệnh lý phức tạp từ tai trong đến não bộ. Việc phân biệt chóng mặt lành tính và ác tính là yếu tố then chốt giúp người bệnh được xử trí kịp thời.
- Thực phẩm chức năng giả – Công an Thanh Hóa điều tra đường dây sản xuất và buôn bán lớn
- Giáo viên mầm non đến phổ thông được nghỉ hè 8 tuần hưởng nguyên lương
- Cảnh báo nguy cơ từ biến thể C1 của chủng EV71 gây bệnh tay chân miệng
Từ rối loạn tiền đình ngoại biên đến những cảnh báo nguy hiểm ở não bộ
Chóng mặt không đơn thuần là cảm giác “xây xẩm mặt mày” mà thực chất là một rối loạn đa giác quan liên quan đến hệ tiền đình, thị giác và cảm giác bản thể. Theo ThS.BS Hồ Văn Hùng từ Bệnh viện Bạch Mai, thống kê cho thấy cứ 10 người trên 60 tuổi thì có 3 người gặp tình trạng này, và tỷ lệ tăng lên đến 50% ở nhóm trên 85 tuổi. Các biểu hiện thường đa dạng, từ cảm giác vạn vật quay cuồng, đảo lộn đến cảm giác bồng bềnh như đi trên mây hoặc choáng váng đơn thuần.
Để điều trị hiệu quả, việc xác định nhóm nguyên nhân là vô cùng quan trọng. Nhóm ngoại biên thường lành tính nhưng gây khó chịu lớn, điển hình là sỏi tai (BPPV) khiến bệnh nhân chóng mặt dữ dội khi thay đổi tư thế. Ngoài ra, bệnh Menière hay viêm dây thần kinh tiền đình cũng là những nguyên nhân phổ biến.
Ngược lại, nhóm nguyên nhân trung ương lại là lời cảnh báo nguy hiểm từ não bộ như đột quỵ, thiếu máu não cục bộ hoặc u não. Đáng chú ý, chứng migraine tiền đình thường gây chóng mặt kéo dài ở phụ nữ trung niên. Bên cạnh đó, các yếu tố như rối loạn tuyến giáp, căng thẳng kéo dài hoặc tác dụng phụ của thuốc ở người già cũng dễ bị bỏ sót trong quá trình thăm khám.
Nguy cơ từ việc tự ý dùng thuốc và tầm quan trọng của chẩn đoán sớm
Một thực trạng đáng lo ngại hiện nay là tình trạng lạm dụng các loại thuốc “hoạt huyết” hoặc thuốc tuần hoàn não khi chưa rõ nguyên nhân. PGS.TS Võ Hồng Khôi cảnh báo việc tự ý dùng thuốc không chỉ làm lu mờ triệu chứng của các bệnh lý nghiêm trọng như đột quỵ hay u não mà còn làm chậm trễ cơ hội can thiệp trong “thời điểm vàng” để cứu sống người bệnh. Khi các dấu hiệu nguy hiểm bị che lấp bởi thuốc tự điều trị, tính mạng bệnh nhân có thể bị đe dọa nghiêm trọng do không được chẩn đoán đúng ngay từ đầu.
Hiện nay, y học hiện đại đã có những công cụ sàng lọc tiên tiến như quy trình HINTS, cho phép bác sĩ phân biệt chính xác giữa chóng mặt lành tính và đột quỵ ngay từ giai đoạn sớm. Việc điều trị không chỉ giới hạn ở thuốc mà còn cần kết hợp phục hồi chức năng tiền đình và hỗ trợ tâm lý để giải quyết tận gốc vấn đề.
Các chuyên gia khuyến cáo, nếu chóng mặt đi kèm đau đầu dữ dội, yếu chân tay, mất thăng bằng hoặc nói khó, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa. Thay vì tin vào kinh nghiệm cá nhân, việc thăm khám bài bản sẽ giúp loại bỏ các rủi ro “ác tính” và đảm bảo sức khỏe bền vững cho bệnh nhân.
Theo: VnExpress
