Áp lực chi tiêu tại Việt Nam trước làn sóng tăng giá sau Tết

Sau kỳ nghỉ Tết 2026, giá dịch vụ ăn uống tại TPHCM nhích lên đáng kể, phản ánh áp lực lạm phát và sự thay đổi trong thói quen của người tiêu dùng.

Tăng giá sau Tết và tác động đến tâm lý tiêu dùng

Thị trường dịch vụ ăn uống tại trung tâm kinh tế phía Nam Việt Nam đang chứng kiến một đợt điều chỉnh giá trên diện rộng. Các điểm đến ẩm thực truyền thống đã tăng giá bán thêm khoảng 10.000 đồng mỗi phần ăn ngay trong những ngày đầu năm. Một số nhà quan sát cho rằng việc điều chỉnh này là hệ quả tất yếu khi các yếu tố đầu vào như thực phẩm và năng lượng liên tục biến động.

Phản ứng của người dân trước thực trạng này khá đa dạng, từ bất ngờ đến chấp nhận một cách dè dặt. Đối với những thương hiệu lâu đời, thực khách thường ưu tiên chất lượng hơn là sự chênh lệch vài nghìn đồng. Tuy nhiên, với tầng lớp lao động có thu nhập cố định, việc bữa sáng vượt ngưỡng 100.000 đồng là một trở ngại thực sự trong chi tiêu hàng ngày.

Giới phân tích nhận định rằng làn sóng tăng giá này thực tế đã âm thầm diễn ra từ cuối năm 2025 trước khi bùng phát mạnh sau Tết. Sự gia tăng chi phí sinh hoạt không chỉ ảnh hưởng đến túi tiền mà còn tác động đến tâm lý tích lũy của giới trẻ. Điều này đặt ra bài hỏi về khả năng duy trì sức mua của thị trường trong bối cảnh thu nhập chưa tăng tương xứng.

Sự thích nghi của người lao động trước áp lực kinh tế

Để đối phó với tình hình mới, nhiều người dân đã bắt đầu thay đổi thói quen ăn uống và sinh hoạt. Thay vì ăn ngoài 2-3 lần mỗi tuần như trước, một số nhân viên văn phòng đã chuyển sang tự nấu ăn tại nhà để tiết kiệm. Các kế hoạch du lịch hay mua sắm lớn trong năm cũng bắt đầu được xem xét lại để đảm bảo an toàn tài chính cá nhân.

Những người trẻ mới gia nhập thị trường lao động với mức lương trung bình đang là đối tượng chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất. Với họ, mỗi bữa ăn tăng thêm vài nghìn đồng sẽ cộng dồn thành một khoản chi phí đáng kể vào cuối tháng. Việc mang cơm đi làm không còn là sự lựa chọn mà dần trở thành yêu cầu bắt buộc để tránh hụt tiền vào những ngày cuối tháng.

Ở góc độ người bán, việc giữ giá hay tăng giá là một quyết định đầy khó khăn để bảo vệ lợi nhuận và duy trì lượng khách. Sự thông cảm từ phía người tiêu dùng đối với các hộ kinh doanh nhỏ lẻ cho thấy một nét văn hóa ứng xử đặc thù trong giai đoạn kinh tế khó khăn. Xu hướng này dự báo sẽ còn tiếp diễn khi các áp lực về thuế và phí duy trì hoạt động vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Theo: Báo Dân trí

Mỹ lần đầu phóng ngư lôi đánh chìm chiến hạm Iran kể từ Thế chiến II

Lầu Năm Góc vừa công bố video ghi lại khoảnh khắc tàu ngầm Mỹ đánh chìm chiến hạm Iran IRIS Dena bằng ngư lôi Mk 48. Đây là lần đầu tiên Mỹ tấn công lực lượng Iran ngoài khu vực Trung Đông kể từ khi xung đột bùng phát.

Sức mạnh hủy diệt của ngư lôi Mk 48 đối với tàu Dena

Ngày 4/3, Bộ Quốc phòng Mỹ xác nhận tàu ngầm tấn công nhanh đã sử dụng ngư lôi hạng nặng Mk 48 để tiêu diệt tàu hộ vệ IRIS Dena có lượng giãn nước 1.500 tấn. Vụ tấn công xảy ra vào sáng ngày 4/3 trên vùng biển quốc tế thuộc Ấn Độ Dương, cách cảng Galle của Sri Lanka khoảng 40 km về phía nam. Hình ảnh từ kính tiềm vọng cho thấy một cột nước khổng lồ hất tung đuôi tàu trước khi chiến hạm này gãy đôi và chìm nhanh chóng xuống đáy biển,.

Tàu Dena gặp nạn khi đang trên đường trở về Iran sau khi tham gia cuộc diễn tập hải quân Milan cùng Ấn Độ tại Vịnh Bengal. Dù tàu đã phát tín hiệu cầu cứu vào rạng sáng, nhưng khi lực lượng cứu hộ Sri Lanka tiếp cận hiện trường thì chiến hạm đã chìm hoàn toàn, chỉ còn lại vết dầu loang,. Trong số 180 thủy thủ trên tàu, hải quân Sri Lanka mới chỉ giải cứu được 32 người và tìm thấy hơn 80 thi thể, số còn lại vẫn đang mất tích.

Bước ngoặt trong xung đột Mỹ – Iran ngoài Trung Đông

Đây là lần đầu tiên kể từ sau Thế chiến II, một tàu ngầm của Mỹ thực hiện việc phóng ngư lôi đánh đắm tàu đối phương trong thực chiến. Hành động này đánh dấu sự mở rộng đáng kể phạm vi tấn công của Washington đối với Tehran ra ngoài khu vực Trung Đông. IRIS Dena, thuộc lớp Moudge, vốn được xem là một trong những chiến hạm mặt nước hiện đại và mạnh mẽ nhất mà hải quân Iran sở hữu hiện nay.

Cuộc tập kích này nằm trong chiến dịch “Cơn thịnh nộ Kinh hoàng” mà Lầu Năm Góc đang triển khai nhằm vô hiệu hóa các năng lực đường biển của đối phương. Theo các nguồn tin quân sự, ít nhất 20 tàu chiến của Iran đã bị tấn công và loại khỏi vòng chiến đấu trong thời gian qua. Các đợt giao tranh đáp trả liên tiếp giữa Mỹ, Israel và Iran đã khiến hơn 1.000 người tại Iran thiệt mạng, gây ra tình trạng bất ổn nghiêm trọng trên diện rộng.

Theo: VnExpress

Hội An khai mạc Lễ hội ánh sáng và di sản 2026 với trình diễn drone

Sự kiện vừa chính thức khai mạc tại Hội An tối 4/3, quy tụ hàng trăm drone cùng hệ thống đèn lồng tạo hình rồng phượng rất đẹp.

Trình diễn drone và biểu tượng văn hóa truyền thống trên không

Tối ngày 4 tháng 3, tại công viên đảo Ký Ức nằm sát trung tâm phố cổ Hội An, chương trình khai mạc sự kiện văn hóa thường niên đã chính thức bắt đầu. Với mục tiêu tạo điểm nhấn cho du lịch địa phương, ban tổ chức đã huy động hàng trăm thiết bị bay không người lái kết hợp cùng hệ thống đèn chiếu sáng công nghệ cao trên nền trời đêm.

Trên bầu trời, các drone phối hợp nhịp nhàng để tạo nên hình tượng rồng và phượng phát sáng di động. Những hình ảnh này không chỉ mang tính thẩm mỹ mà còn gửi gắm thông điệp về một năm mới thịnh vượng cho cộng đồng. Điểm nhấn là khoảnh khắc cặp rồng phượng thực hiện nghi thức trao hoa may mắn từ không trung đến với hàng ngàn khán giả theo dõi.

Theo giới quan sát, việc sử dụng công nghệ drone thay thế một phần pháo hoa truyền thống đang trở thành xu hướng mới trong tổ chức lễ hội tại Việt Nam. Điều này giúp hạn chế tiếng ồn và ô nhiễm môi trường nhưng vẫn đảm bảo tính hoành tráng cần thiết cho một sự kiện quốc tế. Các kỹ thuật viên đã mất nhiều tuần để lập trình chính xác từng chuyển động.

Tái hiện thương cảng Hội An qua nghệ thuật ánh sáng LED

Các lối đi được tạo hình bằng đèn LED tại Đảo Ký Ức Hội An. (Ảnh: Chụp màn hình báo Tuổi Trẻ)

Dưới mặt đất, không gian lễ hội được thắp sáng bởi cụm đèn lồng khổng lồ mô phỏng hình dáng Châu Ấn Thuyền. Hình ảnh này đưa người xem trở về thời kỳ thương cảng sầm uất với sự giao thoa văn hóa đa dạng. Những con đường tại đảo Ký Ức cũng được trang trí bằng hệ thống đèn LED, tạo nên một không gian di sản sống động và huyền ảo.

Ban tổ chức cho biết các chương trình nghệ thuật và show diễn thực cảnh sẽ được duy trì hàng đêm từ nay đến ngày 30 tháng 4. Đây là một phần trong chiến lược đa dạng hóa sản phẩm du lịch, thu hút khách tham quan ở lại lâu hơn tại phố cổ. Các hoạt động này kỳ vọng sẽ tạo đà hồi phục mạnh mẽ cho ngành du lịch của tỉnh Quảng Nam.

Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Hội An đang nỗ lực bảo tồn các giá trị di sản song song với việc đổi mới sáng tạo. Dù kết hợp nhiều yếu tố công nghệ, bản sắc văn hóa đặc thù của vùng đất di sản vẫn được đặt làm trọng tâm. Những phản hồi tích cực từ du khách trong đêm khai mạc cho thấy hướng đi này đang nhận được sự ủng hộ rộng rãi.

Theo: Báo Tuổi Trẻ

Thuế nhập khẩu Mỹ: Nhà Trắng dự kiến tăng thuế toàn cầu lên 15%

Thuế nhập khẩu Mỹ có thể tăng lên 15% ngay trong tuần này khi chính quyền Tổng thống Trump nỗ lực khôi phục các chính sách thương mại cốt lõi.

Cơ sở pháp lý mới cho mức thuế nhập khẩu Mỹ

Chính quyền Tổng thống Trump đang chuẩn bị nâng mức thuế nhập khẩu từ 10% lên 15% ngay trong tuần này. Đây là bước đi nhằm khôi phục chương trình thuế quan sau khi Tòa án tối cao Mỹ bác bỏ phần lớn hệ thống thuế trước đó. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết kế hoạch này sẽ sớm được triển khai theo các nguồn tin quốc tế.

Ông Bessent xác nhận trong cuộc phỏng vấn với đài CNBC rằng quyết định tăng thuế nhiều khả năng diễn ra trong tuần này. Trước đó, mức thuế 10% đã được áp dụng sau khi tòa án ra phán quyết bác bỏ các mức thuế riêng biệt cho từng quốc gia. Phán quyết này từng được coi là đòn giáng mạnh vào chính sách thương mại trọng tâm của ông Trump.

Để duy trì chính sách, Nhà Trắng hiện sử dụng Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 làm cơ sở pháp lý mới. Tuy nhiên, quy định này giới hạn thời gian áp dụng biện pháp thuế quan tối đa chỉ trong vòng 150 ngày. Chính quyền cần phải được Quốc hội gia hạn nếu muốn duy trì mức thuế này lâu dài hơn.

Chiến lược thương mại dài hạn của chính quyền

Chính quyền Mỹ dự định tận dụng khoảng thời gian 5 tháng hiệu lực của Điều 122 để hoàn tất các cuộc điều tra cần thiết. Các nội dung điều tra tập trung vào vấn đề an ninh quốc gia và những hành vi thương mại không công bằng. Mục tiêu là tạo ra một cơ sở pháp lý vững chắc hơn cho một loạt biện pháp thuế mới trong tương lai.

Các biện pháp thay thế lâu dài có thể dựa trên Điều khoản 301 và 232 của Luật Thương mại Mỹ. Những công cụ này tuy tiến hành chậm hơn nhưng được đánh giá là bền vững hơn trước các thách thức pháp lý. Thực tế, các mức thuế đối với thép, ô tô và hàng hóa từ Trung Quốc vẫn không bị ảnh hưởng bởi phán quyết của tòa án.

Việc thông báo kế hoạch tăng thuế đã ngay lập tức khiến thị trường tài chính có những biến động tiêu cực. Chỉ số S&P 500 đã giảm nhẹ sau khi thông tin từ Bộ trưởng Tài chính được phát đi rộng rãi. Dù mang lại nguồn thu lớn, chính quyền hiện đối mặt với nguy cơ phải hoàn trả tiền thuế cho nhiều doanh nghiệp.

Theo: Báo Tuổi Trẻ

Mặt trái của cuộc sống độc thân: Khi tự do song hành cùng cô đơn

Sống một mình ngày càng phổ biến trong giới trẻ Trung Quốc, nhất là tại các đô thị lớn. Tự do và riêng tư được đề cao, nhưng nhiều người vẫn đối diện khoảng lặng cảm xúc.

Xu hướng nhân khẩu học và thay đổi giá trị sống

Theo số liệu chính thức của chính phủ Trung Quốc, các hộ gia đình một người hiện chiếm khoảng 20% tổng số hộ, so với chưa đến 3% vào năm 2000. Báo cáo năm 2021 của Beike Research Institute dự báo đến năm 2030, Trung Quốc có thể có từ 150 đến 200 triệu người sống một mình, tương đương hơn 30% số hộ gia đình.

Thế hệ chịu ảnh hưởng của chính sách một con thường không có anh chị em, trong khi quá trình đô thị hóa làm suy yếu mạng lưới gia đình mở rộng. Cùng lúc, trình độ học vấn tăng và áp lực nghề nghiệp khiến nhiều người trì hoãn hôn nhân.

Nhà nhân chủng học Xiang Biao, Giám đốc Viện Nhân chủng học Xã hội Max Planck (Đức), cho rằng gia đình hạt nhân từng là “xương sống xã hội”, nhưng cấu trúc này đang suy yếu. Nhiều người trẻ lựa chọn không kết hôn vì cho rằng chi phí tinh thần cho các mối quan hệ quá lớn. Trong tiếng Trung, cụm từ “ai wu neng” (bất lực trong tình yêu) ngày càng được nhắc đến.

Ngoài ra, hạ tầng đô thị hiện đại khiến sống một mình trở nên thuận tiện hơn: dịch vụ giao đồ ăn, dọn dẹp theo giờ và nguồn cung căn hộ nhỏ dồi dào giúp lối sống này khả thi về tài chính.

Cái giá cảm xúc và cách thích nghi

Tuy nhiên, sự tự do đi kèm với thách thức tâm lý. Những thời điểm như ốm đau, thất nghiệp hay dịp lễ tết thường khiến người sống một mình cảm nhận rõ sự thiếu vắng kết nối. Không ít người thừa nhận cảm giác trống rỗng khi không có ai chia sẻ thường nhật.

Giới chuyên gia cho rằng cô đơn không chỉ xuất phát từ việc sống một mình, mà còn từ môi trường giáo dục cạnh tranh và nhịp sống đô thị khép kín. Mạng xã hội giúp duy trì tương tác bề mặt, nhưng không thay thế được kết nối sâu sắc.

Để thích nghi, nhiều người trẻ tìm đến các mô hình quan hệ linh hoạt như “da zi” – bạn đồng hành theo hoạt động (cùng ăn, cùng tập gym, cùng học). Một số xây dựng “gia đình bạn bè”, nuôi thú cưng hoặc đầu tư cho sở thích cá nhân để tạo cảm giác gắn kết.

Theo bà Yeung, về dài hạn, giải pháp bền vững vẫn là tăng cường không gian tương tác cộng đồng và cơ hội việc làm để người trẻ duy trì các mối quan hệ xã hội. Ông Xiang cũng nhấn mạnh rằng những kết nối ý nghĩa đòi hỏi thời gian và nỗ lực, không thể hình thành tức thì.

Sự gia tăng hộ một người phản ánh quá trình chuyển đổi xã hội sâu sắc tại Trung Quốc. Tự do cá nhân được mở rộng, nhưng bài toán cân bằng giữa độc lập và gắn kết vẫn là thách thức lớn đối với thế hệ trẻ hiện nay.

Theo: Báo Tiền Phong

Giáo dục Mỹ: Làn sóng sinh viên trung niên quay lại giảng đường

Nhóm người từ 30-50 tuổi tại Mỹ đang đổ xô quay lại đại học để nâng cấp kỹ năng và tìm cơ hội thăng tiến trước sự càn quét của công nghệ AI.

Giáo dục Mỹ và sự thay đổi nhân khẩu học trong giảng đường

Tại Đại học California, Los Angeles (UCLA), số lượng học viên hệ đào tạo mở rộng đã đạt mức 33.500 người, chính thức vượt qua con số 32.600 sinh viên chính quy. Đáng chú ý là gần một nửa trong số những người theo học này đã bước qua tuổi 35, cho thấy một sự thay đổi lớn trong cấu trúc lứa tuổi tại các giảng đường danh tiếng. Hệ thống này cung cấp hàng chục chương trình đào tạo đa dạng từ thiết kế, pháp lý đến cả những bộ môn nghệ thuật như cắm hoa Ikebana hay viết tiểu thuyết.

Tương tự, tại Harvard Extension, độ tuổi trung bình của học viên hiện nay là 32 với phần lớn đã có kinh nghiệm làm việc trên một thập kỷ. Khoảng 25% số người theo học tại đây thậm chí đã sở hữu bằng thạc sĩ hoặc tiến sĩ trước khi quyết định quay lại trường để bổ sung kiến thức. Điều này minh chứng cho việc học tập không còn là đặc quyền của tuổi trẻ mà là nhu cầu thường trực để tồn tại trong nền kinh tế biến động.

Sự gia tăng này phản ánh một xu hướng mới nơi người lao động không ngừng nỗ lực để tự làm mới mình trong môi trường cạnh tranh khắc nghiệt. Các giảng đường đại học tại Mỹ đang trở thành nơi hội tụ của những người có vốn sống phong phú và mục tiêu sự nghiệp rõ ràng. Họ không chỉ học để lấy bằng cấp đơn thuần mà còn để khẳng định giá trị bản thân trong một thế giới đang thay đổi nhanh chóng từng ngày.

Giáo dục Mỹ tạo đòn bẩy cho người lao động trước làn sóng AI

Các chuyên gia giáo dục nhận định rằng biến động kinh tế và cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo (AI) đã tạo ra một “rào cản bất an” trên thị trường lao động hiện nay. Để giữ vững vị thế hoặc chuyển nghề thuận lợi, nhóm trung niên coi các chứng chỉ nghề nghiệp là giải pháp tối ưu nhất để cập nhật năng lực. Những kiến thức cũ từ 5-10 năm trước đang dần trở nên lỗi thời trước tốc độ phát triển chóng mặt của các công nghệ mới.

Tuy nhiên, thu nhập và thăng tiến không phải là động lực duy nhất khiến những sinh viên U50 này quyết định trở lại trường lớp sau nhiều năm gián đoạn. Nhiều người chọn đi học để tiếp tục theo đuổi những đam mê nghệ thuật đã bị bỏ ngỏ từ lâu như nhiếp ảnh, sản xuất âm nhạc hay viết lách. Một số trường hợp đặc biệt như cụ bà 90 tuổi tốt nghiệp thạc sĩ tại Đại học Bắc Texas đã trở thành biểu tượng cho tinh thần học tập suốt đời.

Dù gặp nhiều khó khăn về tài chính cũng như việc cân bằng giữa học tập và cuộc sống, nhóm sinh viên này vẫn thể hiện quyết tâm cao độ. Các trường đại học đã linh hoạt thiết kế các hình thức học trực tuyến hoặc cấp tốc để hỗ trợ tối đa cho người vừa học vừa làm. Thậm chí, nhiều doanh nghiệp cũng đã bắt đầu tài trợ học phí để khuyến khích nhân viên nâng cao trình độ chuyên môn nhằm đóng góp tốt hơn cho tổ chức.

Theo: Báo VnExpress

Giáo viên mầm non giảm 30 phút đứng lớp từ ngày 4/3

Thông tư 11/2026/TT-BGDĐT chính thức có hiệu lực từ ngày 4/3 quy định giảm giờ dạy trực tiếp đối với giáo viên mầm non dạy các lớp học hai buổi mỗi ngày.

Điều chỉnh định mức giờ dạy cho giáo viên

Nội dung Thông tư số 11/2026/TT-BGDĐT vừa ban hành đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong chế độ làm việc của các giáo viên tại các cơ sở giáo dục mầm non. Điểm mới đáng chú ý nhất là việc điều chỉnh định mức giờ dạy trực tiếp trên lớp đối với nhóm giáo viên dạy lớp hai buổi mỗi ngày từ 6 giờ xuống còn 5 giờ 30 phút mỗi ngày.

Sự điều chỉnh này nhằm giảm bớt áp lực trực tiếp cho đội ngũ giáo viên trong bối cảnh khối lượng công việc chăm sóc và dạy dỗ trẻ ngày càng lớn. Tuy nhiên đối với các giáo viên chỉ dạy lớp một buổi mỗi ngày thì định mức vẫn được giữ nguyên ở mức 4 giờ mỗi ngày như các quy định trước đây đã được áp dụng.

Mặc dù có sự thay đổi về thời gian đứng lớp nhưng tổng thời gian làm việc hàng ngày của giáo viên mầm non vẫn được đảm bảo là 8 giờ mỗi ngày. Quy định này tuân thủ nghiêm ngặt các điều khoản của Luật Lao động hiện hành về thời gian làm việc là 40 giờ mỗi tuần để đảm bảo tính thống nhất trong quản lý lao động.

Quy đổi giờ dạy cho các hoạt động chuyên môn

Ngoài giờ dạy trực tiếp Thông tư mới cũng quy định cụ thể việc tính công cho giáo viên tham gia trực trưa tại trường. Nếu giáo viên chưa được nhận tiền thù lao cho hoạt động này thì thời gian trực trưa sẽ được quy đổi thành số giờ đứng lớp tương ứng để đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

Hiệu trưởng tại các cơ sở giáo dục mầm non sẽ là người quyết định mức quy đổi cụ thể dựa trên số lượng trẻ và thời gian trực thực tế của từng người. Quy định cũng giới hạn mức quy đổi tối đa cho mỗi buổi trực trưa là không quá 2 giờ dạy nhằm tránh việc gây mất cân bằng trong việc phân bổ nhân sự tại trường.

Các nhiệm vụ khác như dạy tăng cường tại trường bạn hoặc tham gia làm giám khảo các hội thi cũng được tính điểm quy đổi công bằng. Việc này giúp công sức của giáo viên được ghi nhận minh bạch thay vì phải làm thêm không công cho các hoạt động chuyên môn khác diễn ra ngoài giờ dạy chính thức trên lớp.

Chế độ nghỉ thai sản và các ưu tiên khác

Thông tư 11/2026 còn chú trọng đến quyền lợi của giáo viên mầm non trong giai đoạn nghỉ thai sản theo quy định. Trường hợp thời gian nghỉ hè của giáo viên trùng với thời gian nghỉ sinh con thì nhà trường có trách nhiệm bố trí cho giáo viên được nghỉ hè trước hoặc sau kỳ nghỉ thai sản đó.

Nếu tổng số ngày nghỉ hè còn lại sau khi kết thúc thời gian nghỉ thai sản ít hơn số ngày nghỉ hàng năm theo luật thì giáo viên sẽ được nghỉ bù thêm. Thời gian nghỉ bù này sẽ được sắp xếp linh hoạt thông qua sự thỏa thuận trực tiếp giữa hiệu trưởng và giáo viên để không gây gián đoạn các hoạt động của trường.

Đối với các giáo viên kiêm nhiệm thêm các vị trí như Bí thư Đoàn Thanh niên hoặc hỗ trợ trẻ khuyết tật thì định mức làm việc còn được giảm thêm 2 giờ mỗi tuần. Quy định này được kỳ vọng sẽ giúp giáo viên có thêm thời gian tự học tập và hoàn thiện hồ sơ sổ sách mà không phải mang việc về nhà sau giờ làm.

Theo: Báo Dân trí

Căng thẳng Trung Đông: Ngành thủy sản đối mặt rủi ro kép từ vận tải và chuỗi lạnh

Căng thẳng quân sự tại Trung Đông vào đầu tháng 3/2026 đang đặt hoạt động xuất khẩu thủy sản sang Trung Đông vào tình thế rủi ro lớn. Các doanh nghiệp Việt Nam cần nhanh chóng thích ứng với tình trạng tăng cước vận tải và nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng.

Chi phí vận tải và bảo hiểm hàng hải leo thang

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), Trung Đông giữ vai trò then chốt trong lưu thông hàng hóa toàn cầu. Tuy nhiên, xung đột gia tăng tại các điểm nóng như Eo biển Hormuz đã buộc nhiều hãng tàu phải đổi hướng hoặc tạm dừng lộ trình. Hệ quả tất yếu là thời gian vận chuyển kéo dài và chi phí logistics bị đẩy lên mức báo động.

Các tập đoàn vận tải lớn như Maersk, Hapag-Lloyd và CMA CGM đã áp dụng phụ phí rủi ro chiến tranh, đồng thời hạn chế nhận container lạnh. Chỉ trong thời gian ngắn, cước vận tải từ châu Á sang Dubai đã tăng gần gấp đôi. Tình trạng này trực tiếp bào mòn lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Việt Nam, tạo ra rào cản lớn trong việc duy trì sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Bên cạnh đó, thị trường bảo hiểm hàng hải cũng siết chặt quy định. Nhiều đơn vị đã tăng phí hoặc thu hẹp phạm vi bảo hiểm đối với các tàu đi qua vùng Vịnh. Khi mức phí bảo hiểm trở nên quá đắt đỏ, một số chủ tàu buộc phải dừng hoạt động, dẫn đến nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng cục bộ và gây đình trệ dòng chảy thương mại.

Bảo vệ chất lượng hàng hóa và chiến lược ứng phó

Thủy sản yêu cầu quy trình bảo quản lạnh rất nghiêm ngặt. Vận chuyển chậm hoặc thiếu container lạnh đe dọa chất lượng sản phẩm. Các mặt hàng tôm, cá hồi, cá ngừ chịu ảnh hưởng trực tiếp. Nguy cơ thiếu hụt nguồn cung và biến động giá rất dễ xảy ra.

VASEP khuyến nghị doanh nghiệp nên đa dạng hóa tuyến vận tải. Hãy tăng cường dự trữ hàng tại các kho lạnh khu vực. Doanh nghiệp nên ưu tiên ký các hợp đồng vận chuyển dài hạn. Việc này giúp ổn định chi phí thay vì mua giao ngay. Đơn vị cần theo dõi sát chính sách bảo hiểm và hãng tàu.

Quản trị rủi ro vận tải là yếu tố then chốt hiện nay. Nếu căng thẳng kéo dài, việc đổi lộ trình sẽ trở thành thông lệ. Áp lực giá cả có thể duy trì liên tục nhiều tháng tới. Năng lực ứng biến sẽ quyết định khả năng duy trì thương mại.

Theo: CafeF

Nhà Trắng thúc đẩy các nhà thầu quốc phòng bổ sung kho đạn dược đang cạn kiệt

Nhà Trắng sẽ triệu tập các tập đoàn quốc phòng hàng đầu vào ngày 6/3 tới nhằm thảo luận kế hoạch tăng tốc sản xuất vũ khí, trong bối cảnh kho dự trữ chiến lược của Mỹ sụt giảm.

Áp lực từ các cuộc xung đột tiêu tốn nhiều khí tài

Theo các nguồn tin từ Reuters ngày 4/3, đại diện các hãng Lockheed Martin và RTX đã nhận lời mời tới Nhà Trắng vào cuối tuần này. Cuộc gặp diễn ra khi Lầu Năm Góc đối mặt với tình trạng hao hụt đạn dược nghiêm trọng sau nhiều năm hỗ trợ Ukraine và Israel. Đặc biệt, chiến dịch tại Iran từ cuối tháng 2 đang tiêu thụ tên lửa tầm xa với tốc độ nhanh kỷ lục.

Giới quan sát nhận định, quy mô của các cuộc giao tranh hiện nay đã vượt xa dự tính ban đầu của giới hoạch định chính sách Washington,. Kể từ năm 2022, hàng tỷ USD vũ khí từ pháo binh đến hệ thống chống tăng đã được xuất khỏi kho dự trữ. Điều này tạo ra một khoảng trống lớn trong khả năng sẵn sàng chiến đấu nếu không có giải pháp cấp bách.

Đề xuất ngân sách bổ sung và những quan điểm trái ngược

Song song với việc thúc giục giới công nghiệp, Bộ Chiến tranh Mỹ đang hoàn thiện đề xuất ngân sách bổ sung trị giá 50 tỷ USD. Khoản tiền này, dự kiến công bố cùng ngày với cuộc họp, sẽ được dùng để tái trang bị các loại khí tài vừa sử dụng,. Thứ trưởng Steve Feinberg được cho là người dẫn dắt nỗ lực huy động nguồn lực tài chính lớn này.

Tuy nhiên, thông tin về sự thiếu hụt này dường như mâu thuẫn với tuyên bố của Tổng thống Donald Trump trên mạng xã hội. Ông khẳng định Mỹ sở hữu nguồn cung đạn dược gần như vô tận và có thể duy trì chiến đấu lâu dài. Sự khác biệt giữa báo cáo từ Lầu Năm Góc và phát ngôn của tổng thống đặt ra nhiều nghi vấn cho dư luận.

Hiện tại, cả Nhà Trắng lẫn các nhà thầu lớn đều chưa đưa ra bình luận chính thức về chương trình nghị sự cụ thể của buổi làm việc sắp tới. Dù vậy, áp lực phải duy trì chuỗi cung ứng quốc phòng đang trở thành ưu tiên hàng đầu của giới chức Mỹ. Giới phân tích cho rằng đây là bước đi tất yếu để bảo đảm an ninh quốc gia.

Theo: Báo Thanh Niên

Kho tên lửa Iran thách thức chiến dịch không kích Mỹ và Israel

Mỹ và Israel nỗ lực phá hủy hạ tầng quân sự của Tehran, nhưng hệ thống hầm ngầm kiên cố đang trở thành bài toán khó giải với chiến dịch từ trên không.

Kho tên lửa Iran và mạng lưới hầm ngầm khó xuyên phá

Chiến dịch không kích của Mỹ và Israel nhắm vào Iran đã bước sang ngày thứ năm. Tổng thống Donald Trump vào ngày 02/03 khẳng định việc xóa sổ tên lửa là mục tiêu hàng đầu. Tuy nhiên giới phân tích quân sự nhận định đây là nhiệm vụ cực kỳ nan giải. Hầu hết kho vũ khí của Tehran được cất giấu sâu dưới những lớp địa chất kiên cố. Việc tiêu diệt hoàn toàn chúng chỉ bằng không quân vẫn là một dấu hỏi lớn.

Quân đội Mỹ vừa qua đã huy động máy bay ném bom tàng hình B-2 tham chiến. Đây là loại khí tài chuyên dụng để phá hủy các mục tiêu nằm sâu trong đất. Tướng Dan Caine thừa nhận những địa điểm này được xây dựng rất kiên cố tại Iran. Quốc gia này đã dành nhiều thập kỷ xây dựng hàng trăm thành phố tên lửa bí mật. Các video cho thấy những dãy hành lang dài chứa đầy các loại bệ phóng. Mạng lưới hầm ngầm này thách thức mọi nỗ lực tìm diệt của phương Tây.

Chuyên gia Tom Karako từ trung tâm CSIS nhấn mạnh độ khó của việc săn tìm. Đánh giá thiệt hại bằng vệ tinh thường không đem lại kết quả chính xác cao. Mỹ có thể phải triển khai đặc nhiệm mặt đất để trực tiếp thăm dò. Họ cần xác định vị trí các bệ phóng di động đang ẩn nấp kín đáo. Nếu không có sự can thiệp trực tiếp thì mối đe dọa vẫn sẽ tồn tại. Quân đội Mỹ đang nỗ lực hết sức để làm suy yếu khả năng này.

Khả năng đáp trả bền bỉ từ những thành phố dưới lòng đất

Kho tên lửa đạn đạo của Iran được đánh giá là lớn nhất Trung Đông. Tehran sở hữu hàng nghìn tên lửa với nhiều tầm bắn khác nhau rõ rệt. Loại tên lửa tầm xa nhất có thể tấn công mục tiêu cách 1.900 km. Quốc gia này tập trung đầu tư tên lửa do thiếu hụt không quân hiện đại. Các báo cáo tình báo xác nhận kho vũ khí này cực kỳ đa dạng. Nó bao gồm nhiều mẫu như Kheybar Shekan, Ghadr-H, Sejjil và tên lửa Paveh.

Dù liên quân từng phá hủy nhiều bệ phóng nhưng Iran phục hồi rất nhanh. Bí quyết nằm ở quy trình sản xuất được phân tán rộng khắp cả nước. Tên lửa thường được tháo rời thành các bộ phận nhỏ để dễ vận chuyển. Việc này giúp họ đưa khí tài qua hầm ngầm hoặc cho lực lượng ủy nhiệm. Vệ binh Cách mạng có thể lắp ráp lại vũ khí trong thời gian ngắn. Điều này cho phép họ duy trì cường độ tấn công liên tục vào đối thủ.

Lịch sử cho thấy tiêu diệt tên lửa từ không trung là rất phức tạp. Bài học từ chiến dịch năm 1991 đối với Iraq vẫn còn nguyên giá trị. Hiện nay Iran vẫn tiếp tục phóng tên lửa vào các căn cứ của Mỹ. Một quả tên lửa vừa đánh trúng sân bay quân sự Al Udeid tại Qatar. Đây là căn cứ lớn nhất của Mỹ nhưng không có thương vong nào. Tuy nhiên nó cho thấy năng lực đáp trả của Tehran vẫn rất đáng ngại.

Theo: VnExpress