Thanh Hóa – Cơ quan Công an đã triệt phá đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia, làm lộ ra thực trạng lợi dụng giấy kiểm định để đưa hàng không rõ nguồn gốc vào thị trường.
- Gần 350.000 tấn sầu riêng Đắk Lắk vụ này chưa có mã số vùng trồng
- Con trai 38 tuổi trộm tài sản khách sạn của mẹ ruột để trả nợ
- Hai cựu cán bộ thú y nhận hối lộ để hợp thức hóa gần 10.000 con heo bệnh
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố 22 bị can liên quan đường dây buôn lậu kim cương do người nước ngoài điều hành. Từ năm 2024 đến nay, nhóm này thực hiện 141 chuyến vận chuyển, đưa hơn 28.000 viên kim cương vào Việt Nam với doanh thu ước tính khoảng 280 tỷ đồng.
Theo kết quả điều tra, giấy chứng nhận kiểm định vốn là yếu tố quyết định giá trị thương mại và niềm tin khách hàng đối với kim cương. Tuy nhiên, Đặng Ngọc Thảo đã thực hiện hành vi trái quy định tại đơn vị kiểm định PNJ-LAP, làm ảnh hưởng đến uy tín kiểm định và niềm tin thị trường.
Vụ án liên quan đến cựu lãnh đạo doanh nghiệp lớn trong ngành kim cương khiến dư luận chú ý. Trong khi người tiêu dùng lâu nay coi giấy kiểm định là bảo chứng cho giá trị sản phẩm, thực tế cho thấy quy trình này có thể bị lợi dụng để tạo dựng niềm tin sai lệch.
Theo cơ quan chức năng, sau khi đường dây bị triệt phá, nhiều khách hàng mới nhận ra đã chi số tiền lớn để mua kim cương nhưng chỉ dựa trên các giấy kiểm định thật giả lẫn lộn. Điều này khiến thị trường xuất hiện tâm lý lo ngại và xu hướng bán tháo gia tăng.
Thực tế giao dịch cũng cho thấy sự chênh lệch giữa cam kết và kết quả. Nhiều doanh nghiệp từng công bố thu mua lại kim cương với giá 92–95% nhưng khi khách hàng bán lại thì giá giảm mạnh hoặc không thể giao dịch, thậm chí có trường hợp doanh nghiệp không còn hoạt động.
Luật sư Nguyễn Văn Hùng (Đoàn luật sư TP Hà Nội) cho biết: “Về bản chất, kiểm định kim cương là hoạt động đánh giá đặc tính kỹ thuật của viên kim cương tại thời điểm kiểm định, như trọng lượng, màu sắc, độ tinh khiết, giác cắt, kích thước, hình dạng, mã số khắc laser nếu có, tình trạng xử lý, kim cương tự nhiên hay tổng hợp…”. Quy trình này do các đơn vị kiểm định thực hiện theo tiêu chuẩn kỹ thuật công bố.
Quy trình kiểm định thông thường gồm tiếp nhận mẫu, ghi nhận thông tin, kiểm tra bằng thiết bị chuyên dụng, phân tích tiêu chí chất lượng, đối chiếu tiêu chuẩn, lập chứng thư và trả kết quả. Một số đơn vị có hệ thống tra cứu điện tử hoặc mã QR để xác minh thông tin viên đá.
Tuy nhiên, luật sư nhấn mạnh cần phân biệt rõ giữa kiểm định và xác nhận nguồn gốc hợp pháp. Giấy kiểm định chỉ phản ánh đặc tính kỹ thuật, không phải chứng từ chứng minh nhập khẩu hợp pháp hay quyền sở hữu.
Từ vụ việc, có thể thấy thị trường kim cương không thể chỉ dựa vào niềm tin hay uy tín thương mại. Việc thiếu cơ chế kiểm soát nguồn gốc và trách nhiệm kiểm định đã tạo ra kẽ hở để hàng nhập lậu được hợp thức hóa.
Để hạn chế rủi ro, cần xây dựng hệ thống pháp lý minh bạch, có khả năng truy xuất nguồn gốc và chế tài đủ mạnh đối với hành vi gian lận. Đây là điều kiện cần thiết nhằm bảo vệ người tiêu dùng và ngăn chặn các đường dây buôn lậu trong tương lai.
Lan Phương (tổng hợp)
