Tưởng không ai thấy, gần 191.000 vi phạm đã bị camera ghi nhận tại TP.HCM

Hàng nghìn tài xế đang lần lượt tới Phòng CSGT (PC08) Công an TP.HCM để giải quyết thông báo phạt nguội, sau khi hành vi vi phạm của họ bị ghi lại bằng camera và thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ mà họ không hề biết.

Từ đầu năm 2026 đến nay, PC08 ghi nhận 190.862 trường hợp vi phạm trật tự an toàn giao thông đường bộ qua các phương tiện kỹ thuật, trong đó hơn 28.200 trường hợp đã được xử phạt. Phần lớn người vi phạm chỉ biết mình bị phát hiện khi nhận giấy mời gửi về nhà qua đường bưu điện.

Tại khu vực tiếp nhận giải quyết phạt nguội của Đội Chỉ huy và điều khiển đèn tín hiệu giao thông (PC08), người ra vào liên tục trong các ngày trong tuần, trên tay mỗi người là giấy mời, giấy đăng ký xe và hồ sơ đã chuẩn bị sẵn. Điểm chung của họ: hành vi vi phạm đã xảy ra từ nhiều ngày, thậm chí nhiều tháng trước đó.

Anh Nguyễn Hữu H. (phường Bình Trưng) đến giải quyết vi phạm đỗ xe trên đường Hồ Xuân Hương (phường Xuân Hòa) – nơi anh được đơn vị tổ chức hội thảo hướng dẫn để phương tiện. “Tôi nghĩ người ta đã hướng dẫn đỗ ở đó thì chắc không có vấn đề gì. Sau này nhận được thông báo mới biết xe mình bị ghi nhận lỗi đỗ xe nơi có biển cấm đỗ”, anh H. kể.

Điều khiến anh ngạc nhiên không phải số tiền xử phạt mà là hành vi đã bị ghi lại dù anh hoàn toàn không hay biết. “Bây giờ lỗi mình vi phạm thì mình đi đóng phạt chứ cũng không thể đi tranh cãi với đơn vị tổ chức được. Tuy nhiên tôi thấy việc xử lý qua hình ảnh là một tín hiệu tích cực bởi khi biết hành vi vi phạm có thể bị ghi nhận bất cứ lúc nào, người tham gia giao thông sẽ cẩn trọng hơn”, anh nói.

Ông Nguyễn Thanh D. (57 tuổi, tài xế xe khách) vừa hoàn tất thủ tục xử lý vi phạm phát sinh từ cuối năm 2024, khi ông dừng xe tại khu vực có biển cấm dừng và cấm đỗ để trả khách tận nhà. “Lúc đó tôi nghĩ không có camera nên chắc không ai biết. Mình chỉ dừng xe một chút rồi đi liền, sau này mới biết có người đi ngang ghi hình lại”, ông kể.

Ông Đỗ Thành N. (quê Đồng Tháp), tài xế container gần 30 năm cầm lái, bị xử phạt lỗi chạy quá tốc độ dưới 10 km/giờ tại khu vực cầu Phú Mỹ khi xe đang xuống dốc. “Lúc chạy tôi cũng nghĩ trong đầu là chắc mình hơi quá tốc độ rồi. Sau này kiểm tra lại thì đúng là bị phạt thật”, ông nói.

Ba trường hợp trên có điểm chung: người lái ước lượng nguy cơ bị phát hiện theo những gì nhìn thấy trực tiếp – không có chốt CSGT, không thấy camera – rồi hành xử theo đó. Kết quả thực tế cho thấy phán đoán đó sai.

Theo PC08, mỗi trường hợp vi phạm phải trải qua nhiều bước xác minh trước khi phát hành thông báo: xem lại hình ảnh, xác định biển số phương tiện, thời gian, địa điểm và hành vi vi phạm, sau đó đối chiếu với cơ sở dữ liệu đăng ký xe và cơ sở dữ liệu dân cư. Thông báo chỉ được phát hành khi đồng thời bảo đảm bốn yếu tố: hình ảnh rõ biển số, xác định chính xác thời gian, đúng địa điểm và đúng hành vi vi phạm.

Không phải hình ảnh nào cũng đáp ứng tiêu chuẩn đó. Trời mưa, ban đêm hoặc hình ảnh bị mờ có thể khiến việc xác định phương tiện gặp khó khăn; dữ liệu không đạt yêu cầu sẽ không được dùng để xử lý.

Trên thực tế, nhiều người đến giải quyết ban đầu vẫn cho rằng mình không vi phạm, nhưng sau khi được xem lại toàn bộ hình ảnh và clip ghi nhận, phần lớn đều công nhận hành vi của mình. Đại diện PC08 cho biết cơ chế phát hiện qua thiết bị kỹ thuật khiến người điều khiển phương tiện không còn phụ thuộc vào việc có nhìn thấy cảnh sát tại hiện trường hay không.

Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình, Cục trưởng Cục CSGT Bộ Công an, nhận định hệ thống dữ liệu điện tử và các nền tảng quản lý tập trung giúp việc phát hiện vi phạm khách quan và minh bạch hơn, trong khi trước đây việc xử lý chủ yếu dựa vào lực lượng tuần tra trực tiếp. Sự thay đổi trong phương thức phát hiện kéo theo sự thay đổi trong tính toán rủi ro của người tham gia giao thông – nhưng chỉ với những ai đã nhận giấy mời.

Chiều muộn, ông Đỗ Thành N. xếp hồ sơ chuẩn bị trở về Đồng Tháp sau gần 30 năm cầm lái và vài lần nhận thông báo phạt nguội. “Giờ chỉ biết chạy kỹ hơn thôi. Nhiều lúc mình nghĩ không ai thấy, nhưng đến khi nhận giấy mới biết mình đã bị ghi nhận từ lâu rồi”, ông nói.

Sen Vàng (tổng hợp)