Ngưỡng miễn thuế 500 triệu: 90% hộ kinh doanh không cần hoá đơn, sổ sách

Việc Quốc hội thông qua ngưỡng doanh thu miễn thuế 500 triệu đồng/năm được đánh giá sẽ giúp khoảng 90% hộ kinh doanh không còn bắt buộc sử dụng hoá đơn và sổ sách kế toán. Chính sách mới cũng tái cấu trúc nghĩa vụ thuế giữa các nhóm hộ, giảm thủ tục cho nhóm siêu nhỏ nhưng siết chặt với nhóm doanh thu lớn hơn.

Lợi ích lớn cho nhóm hộ siêu nhỏ dưới 500 triệu đồng

Tại tọa đàm tháo gỡ vướng mắc thuế cho hộ kinh doanh ngày 10/12, bà Lê Thị Duyên Hải – Phó Tổng thư ký Hội tư vấn thuế Việt Nam (VCTA) cho biết thay đổi chính sách sẽ tạo tác động chủ yếu lên nhóm doanh thu lớn. Trong khi đó, phần lớn hộ kinh doanh nhỏ và siêu nhỏ được giảm đáng kể thủ tục hành chính.

Theo thống kê của cơ quan thuế đến tháng 10/2025, cả nước có hơn 2,54 triệu hộ kinh doanh trong diện quản lý. Khi áp dụng ngưỡng miễn thuế mới, dự kiến khoảng 2,3 triệu hộ sẽ không phải nộp thuế, chiếm khoảng 90% số hộ đang quản lý.

Nhóm hộ dưới 500 triệu đồng/năm gần như được miễn toàn bộ thủ tục về thuế và kế toán. Họ không bắt buộc phát hành hóa đơn, không ghi sổ sách kế toán, không nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Việc khai thuế vẫn thực hiện một lần mỗi năm nhưng thời điểm sẽ điều chỉnh. Hộ khai dựa trên doanh thu thực tế sau khi kết thúc năm và nộp chậm nhất ngày 31/1, thay vì khai trước vào ngày 25/12 như quy định hiện hành.

Ngưỡng miễn thuế 500 triệu
Bà Lê Thị Duyên Hải, Phó Tổng thư ký Hội Tư vấn Thuế Việt Nam (VCTA). Chia sẻ tại tọa đàm về chính sách thuế cho hộ kinh doanh.( Ảnh: Chụp màn hình/Vietnamfinance)

Ba nhóm hộ lớn phải áp dụng công thức tính thuế mới

Theo bà Hải, thay đổi đáng kể sẽ tập trung vào nhóm hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng. Được chia thành ba nhóm: từ 500 triệu đến dưới 3 tỷ; từ 3 tỷ đến dưới 50 tỷ; và từ 50 tỷ đồng trở lên.

Với thuế giá trị gia tăng, cả ba nhóm tiếp tục áp dụng công thức hiện hành: Doanh thu trừ ngưỡng chịu thuế rồi nhân với tỷ lệ theo Luật Quản lý thuế số 48. Cách tính này giữ ổn định trong năm 2026.

Đối với thuế thu nhập cá nhân, nhóm doanh thu từ 500 triệu đến dưới 3 tỷ đồng. Có thêm lựa chọn tính thuế TNCN bằng doanh thu trừ chi phí nhân với thuế suất 15%. Đây là phương án tự chọn, nhằm tạo sự linh hoạt tùy theo đặc thù kinh doanh. Tuy nhiên, hộ chỉ được áp dụng khi lưu trữ đầy đủ hoá đơn đầu vào.

Nhóm doanh thu từ 3 tỷ đồng trở lên áp dụng thống nhất phương pháp doanh thu trừ chi phí. Thuế suất tương ứng là 17% với nhóm 3 và 20% với nhóm 4. Bà Hải đánh giá mức thuế này tương đương doanh nghiệp. Nhằm đảm bảo công bằng giữa các mô hình kinh doanh.

Ngưỡng miễn thuế 500 triệu
Minh họa ( Ảnh: Chụp màn hình/Vietnamfinance)

Quy định hóa đơn điện tử thay đổi theo ngưỡng doanh thu

Quy định về hóa đơn điện tử cũng có sự phân cấp theo doanh thu. Nhóm 3 và nhóm 4 bắt buộc sử dụng hóa đơn điện tử. Nhóm 2 chỉ phải dùng khi doanh thu vượt 1 tỷ đồng/năm. Trường hợp doanh thu từ 500 triệu đến dưới 1 tỷ đồng, hộ được tự lựa chọn sử dụng hay không.

Dù vậy, chuyên gia khuyến nghị hộ kinh doanh nên làm quen sớm với hoá đơn điện tử và phần mềm bán hàng. Việc số hóa sớm giúp hộ minh bạch hóa hoạt động. Dễ quản lý sổ sách và hạn chế rủi ro khi quy định bắt buộc được áp dụng.

Bà Hải nhấn mạnh các hộ kinh doanh có doanh thu tiệm cận ngưỡng bắt buộc. Cần chủ động chuẩn bị để tránh bị động khi cơ quan thuế yêu cầu triển khai hóa đơn điện tử kết nối với hệ thống quản lý.

Việc điều chỉnh ngưỡng miễn thuế không chỉ tạo dư địa giảm gánh nặng thủ tục cho hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ. Mà còn đặt nền tảng cho một hệ thống thuế minh bạch, phù hợp với quy mô hoạt động. Trong bối cảnh kinh tế đang chuyển dịch mạnh theo hướng số hoá và chuẩn hoá quản lý. Những thay đổi này được dự báo sẽ tiếp tục tạo ra nhiều tác động dây chuyền lên thị trường, doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Theo: Vietnamfinance