An toàn thực phẩm quốc tế như USDA, FDA và CDC của Mỹ đều không khuyến nghị rửa thịt sống trước khi nấu, do nguy cơ vi khuẩn phát tán khắp gian bếp cao hơn lợi ích làm sạch mà nhiều người vẫn tin tưởng.
- Công an phường An Biên bắt đối tượng truy nã đang lẩn trốn ở Hà Nội
- Nữ sinh Ninh Bình vượt sự cố phòng thi, giành huy chương Vàng Vật lý
- Nhiều quốc lộ Tây Bắc sạt lở trở lại sau khi vừa thông xe tạm
Ở nhiều căn bếp Việt, thịt mua về thường được đưa ngay vào bồn rửa, xả dưới vòi nước hoặc bóp muối, chần sơ trước khi chế biến, với mục đích loại bỏ máu, chất bẩn và vi khuẩn bám trên bề mặt. Tuy nhiên, theo các cơ quan an toàn thực phẩm, vấn đề không nằm ở việc nước có làm sạch được miếng thịt hay không, mà ở nguy cơ vi khuẩn bị phát tán sang những khu vực vốn đang sạch trong bếp.
Sai lầm phổ biến nhất là suy nghĩ cho rằng xả nước thật kỹ sẽ cuốn trôi vi khuẩn gây bệnh như Salmonella hay Campylobacter thường có trên thịt sống, đặc biệt là thịt gia cầm. Trên thực tế, nước máy không có khả năng tiêu diệt vi khuẩn trên thịt; muốn xử lý triệt để, thực phẩm phải được nấu chín đến nhiệt độ an toàn, với phần dày nhất của thịt gia cầm cần đạt tối thiểu 74 độ C theo khuyến nghị của CDC và FDA, nghĩa là việc rửa thịt không thể thay thế cho quá trình nấu chín.
Nguy cơ đáng lo ngại nhất xuất hiện khi dòng nước đập vào bề mặt miếng thịt, khiến những giọt nước li ti bắn sang thành bồn, vòi nước, mặt bàn, dao, thớt, khăn lau hoặc các thực phẩm đặt gần đó. Nếu sau đó người nội trợ tiếp tục chế biến rau sống, hoa quả hoặc thức ăn đã nấu chín trên khu vực bị nhiễm bẩn, vi khuẩn có thể xâm nhập vào cơ thể mà không qua bước gia nhiệt, hiện tượng được gọi là nhiễm chéo; các nghiên cứu của USDA cũng cho thấy vi khuẩn rất dễ lan truyền trong quá trình rửa thịt gia cầm.
Một số gia đình còn chà thịt với muối, giấm, chanh hoặc rượu với mong muốn khử mùi và làm sạch thêm. Những nguyên liệu này có thể làm thay đổi mùi hoặc bề mặt thực phẩm, nhưng không có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh, và nếu thịt vẫn được rửa lại dưới vòi nước sau đó, nguy cơ nước bắn làm nhiễm bẩn căn bếp vẫn không thay đổi.
Theo khuyến nghị của các chuyên gia an toàn thực phẩm, nếu thịt đã được đóng gói, bảo quản đúng cách và không có dấu hiệu bất thường, có thể đưa trực tiếp vào bước sơ chế mà không cần rửa dưới vòi nước. Trường hợp bề mặt thịt còn sót mảnh xương vụn hoặc tạp chất nhìn thấy rõ, có thể dùng khăn giấy sạch thấm nhẹ rồi bỏ ngay vào thùng rác, sau đó rửa tay bằng xà phòng trong ít nhất 20 giây trước khi tiếp tục chế biến.
Trong suốt quá trình nấu nướng, như dùng thớt riêng cho thịt sống, rửa sạch dao, thớt, đĩa đựng bằng nước nóng và chất tẩy rửa sau khi sử dụng, đồng thời không đặt thịt đã nấu chín trở lại đĩa từng đựng thịt sống chưa được vệ sinh kỹ. Nhìn chung, thói quen xả thịt dưới vòi nước tuy tạo cảm giác yên tâm nhưng lại làm tăng nguy cơ phát tán vi khuẩn trong gian bếp, trong khi biện pháp hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe gia đình vẫn là tách riêng thực phẩm sống – chín và nấu chín đúng nhiệt độ.
Nguyễn Nhàn (tổng hợp)
