Những đòn tấn công bí mật vào Iran đang vô tình bộc lộ những rạn nứt sâu sắc giữa Saudi Arabia và Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất trong cuộc đua quyền lực.
- Washington cứng rắn với đề xuất 5 điểm, đàm phán Mỹ – Iran rơi vào bế tắc
- Nga phản ứng sau cuộc tập kích UAV kỷ lục của xung đột Ukraine
- Mỹ và Iran liên tiếp đưa ra lời đe dọa quân sự trực diện
Những diễn biến quân sự dồn dập và phản ứng trái ngược
Trong tuần đầu tiên của chiến sự Iran, chiến trường vùng Vịnh đã chứng kiến những đòn ăn miếng trả miếng dữ dội giữa các bên. Các nguồn tin ngoại giao tiết lộ rằng UAE đã không ngần ngại sử dụng kho vũ khí mua từ Trung Quốc để tấn công trực diện vào các mục tiêu của Tehran. Đây là phản ứng đáp trả sau khi quốc gia này hứng chịu hơn 2.800 tên lửa và máy bay không người lái từ Iran, gây thiệt hại nặng nề cho các cơ sở hạ tầng dầu khí vào tháng 3/2026. Mức độ tàn phá này được đánh giá là nghiêm trọng hơn cả những gì đang diễn ra tại Israel.
Cùng thời điểm đó, Saudi Arabia cũng triển khai lực lượng không quân để tập kích các địa điểm phóng tên lửa tại Iran và các nhóm vũ trang thân Tehran ở Iraq. Tuy nhiên, thái độ của Riyadh lại có phần thận trọng hơn so với người láng giềng Abu Dhabi. Họ không muốn đẩy tình hình đi quá xa vào một cuộc chiến tổng lực có thể gây đổ vỡ toàn bộ cấu trúc khu vực. Chính sự khác biệt trong cách tiếp cận này đã tạo ra một khoảng cách vô hình giữa hai quốc gia vốn cùng nằm trong quỹ đạo ảnh hưởng của Hoa Kỳ tại Trung Đông.
Tại triển lãm quốc phòng diễn ra hồi tháng 2/2026, sự hiện diện của quân đội Mỹ tại Saudi Arabia vẫn được coi là cái ô bảo vệ cho khu vực. Thế nhưng, thực tế cho thấy niềm tin vào sự cam kết của Washington đang dần suy giảm dưới thời Tổng thống Donald Trump. Để tự cứu mình, Saudi Arabia đã tìm đến các đối tác mới như Pakistan và Thổ Nhĩ Kỳ. Pakistan, với vai trò trung gian hòa đàm, thậm chí đã điều động chiến đấu cơ đến đồn trú tại Saudi Arabia nhằm củng cố năng lực phòng thủ cho quốc gia này trước các rủi ro từ chiến sự Iran.
Giải thích sự chia rẽ từ chiến trường đến thị trường dầu mỏ
tháng 3. (Ảnh: Chụp màn hình báo Thanh Niên)
Sự rạn nứt giữa hai “ông lớn” Ả Rập thực tế đã bắt nguồn từ những mâu thuẫn âm ỉ trong các cuộc nội chiến ở Yemen và Sudan. Nếu như ở Yemen, Saudi Arabia đứng về phía chính phủ thì UAE lại đặt niềm tin vào phe ly khai phía Nam. Tại Sudan, cuộc đối đầu giữa lực lượng SAF do Saudi hậu thuẫn và RSF do UAE cung cấp nguồn lực cũng phản ánh rõ nét tham vọng kiềm chế lẫn nhau. Bên cạnh đó, cuộc đua giành ngôi vị dẫn đầu về trí tuệ nhân tạo và thu hút đầu tư công nghệ cũng khiến mối quan hệ này thêm phần căng thẳng.
Một sự kiện mang tính bước ngoặt đã xảy ra vào ngày 01/5/2026, khi UAE quyết định rời bỏ tổ chức OPEC do Saudi Arabia dẫn đầu. Quyết định này là kết quả của những tranh cãi gay gắt về chính sách dầu mỏ và cho thấy UAE muốn tự định đoạt số phận kinh tế của mình. Sự kiện này không chỉ làm yếu đi vị thế của OPEC mà còn minh chứng cho việc Abu Dhabi không còn muốn đứng dưới cái bóng của Riyadh. Mối quan hệ đối tác chiến lược giữa hai nước láng giềng đang đứng trước những thử thách chưa từng có trong lịch sử.
Về phía an ninh, UAE đã chọn cách thắt chặt quan hệ với Israel thông qua Hiệp định Abraham ký kết từ năm 2020. Ngày 11/5/2026, việc Mỹ xác nhận triển khai hệ thống Vòm Sắt tại UAE đã củng cố thêm trục liên minh mới này. Đáng chú ý nhất là thông tin về chuyến thăm bí mật của ông Netanyahu tới UAE vào ngày 13/5 vừa qua. Dù có những lời bác bỏ, nhưng rõ ràng UAE đang đi sâu vào một liên minh quân sự với Israel để đối phó Iran, trong khi Saudi Arabia vẫn đang nỗ lực tìm kiếm một hiệp ước không xâm lược để duy trì ổn định khu vực.
Theo: Báo Thanh Niên
