Vấn đề eo biển Hormuz trở thành tâm điểm khi Mỹ ra tối hậu thư mới, yêu cầu Iran hoàn tất thỏa thuận để tránh các khoản phí an ninh hàng hải lớn.
- Cụ bà tại Hà Nội mất gần 20 tỷ đồng vì mắc bẫy 74 hợp đồng kỳ nghỉ
- Khởi tố chủ tịch Việt Mỹ Hạ Long về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản
- Tạ Quang Thắng lừa đảo hơn 500 triệu đồng và đánh bạc trực tuyến tại công ty bê tông Hải Phòng
Căng thẳng tối hậu thư và an ninh tại eo biển Hormuz
Tổng thống Mỹ Donald Trump nêu rõ trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm 20/6.“Sẽ không có bất kỳ khoản phí nào tại eo biển Hormuz trong 60 ngày của giai đoạn ngừng bắn. Sau khi thời hạn 60 ngày kết thúc, cũng sẽ không có khoản phí nào, trừ trường hợp các khoản phí đó do Mỹ áp đặt nếu thỏa thuận không được hoàn tất.” Nhưng ông Trump nhấn mạnh đây là biện pháp nhằm bù đắp chi phí cho vai trò bảo vệ an ninh mà Mỹ đã gánh vác tại Trung Đông trong suốt thời gian qua. Nhà lãnh đạo Mỹ gọi đây là chi phí cho vai trò “thiên thần hộ mệnh” của Washington đối với khu vực.
Phía Iran đã có những phản ứng gay gắt khi truyền thông nhà nước nước này loan tin bộ chỉ huy quân sự tuyên bố đóng cửa tuyến đường thủy chiến lược này. Tehran cáo buộc phía Israel vi phạm thỏa thuận ngừng bắn tại Li Băng và cho rằng Mỹ không thực hiện đúng các điều khoản sơ bộ đã ký kết. Theo quan điểm của Iran, việc thực hiện thỏa thuận phải bao gồm việc chấm dứt vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả các khu vực có sự hiện diện của lực lượng Hezbollah.
Tuy nhiên, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã nhanh chóng bác bỏ thông tin Iran kiểm soát eo biển. Đại tá Tim Hawkins khẳng định giao thông hàng hải vẫn diễn ra bình thường dưới sự giám sát chặt chẽ của lực lượng Mỹ để đảm bảo các điều khoản thỏa thuận được thực thi. Theo báo cáo từ CENTCOM, trong ngày 20/6 đã có 55 tàu thương mại vận chuyển hơn 17 triệu thùng dầu đi qua khu vực này an toàn, minh chứng cho việc tuyến đường thủy quốc tế vẫn đang mở cửa.
Tiến trình đàm phán ngoại giao tại Thụy Sĩ về eo biển Hormuz
Giữa bối cảnh căng thẳng, các bên đang nỗ lực tìm kiếm giải pháp thông qua đối thoại tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock, Thụy Sĩ. Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã dẫn đầu phái đoàn đến Zurich với ưu tiên thiết lập cấu trúc đàm phán và đạt được tiến triển cụ thể về vấn đề hạt nhân cũng như lệnh ngừng bắn tại Li Băng. Ông Vance nhấn mạnh rằng tình hình tại Li Băng là một biến số cần được kiểm soát liên tục để đảm bảo tính ổn định của thỏa thuận chung.
Phía Iran cũng cử một phái đoàn cấp cao do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu, cùng sự tham gia của Ngoại trưởng Abbas Araghchi và các chuyên gia kinh tế trong lĩnh vực ngân hàng, dầu mỏ. Đây là những nhân vật then chốt trong việc định hình các khung chính trị nhằm chấm dứt xung đột trực tiếp với Mỹ và Israel. Việc có mặt của các lãnh đạo ngành dầu mỏ cho thấy tầm quan trọng của việc duy trì dòng chảy năng lượng qua các tuyến hàng hải then chốt.
Nền tảng của các cuộc đàm phán hiện nay dựa trên bản ghi nhớ sơ bộ được Tổng thống Masoud Pezeshkian và Tổng thống Donald Trump ký điện tử vào ngày 18/6. Văn kiện này được xem là một khuôn khổ chính trị quan trọng, tạo tiền đề cho một thỏa thuận toàn diện hơn trong tương lai gần. Hiện tại, các đặc phái viên và cố vấn kỹ thuật của Mỹ như Steve Witkoff và Jared Kushner cũng đang có mặt tại Thụy Sĩ để xử lý các chi tiết phức tạp nhằm duy trì hiệu lực của lệnh ngừng bắn.
Vũ Phượng (tổng hợp)
