Hiện tại nhằm mở lại eo biển Hormuz, chính quyền Mỹ đang cân nhắc biện pháp quân sự trực diện trên biển, đổ bộ đường bộ hoặc tìm giải pháp ngoại giao.
Eo biển Hormuz và các phương án tác chiến trên biển
Trong nhiều thập kỷ, Iran luôn coi eo biển Hormuz là một quân bài chiến lược quan trọng để gây áp lực lên Mỹ và các đồng minh trong khu vực. Hiện nay, Tehran tuyên bố vẫn mở cửa tuyến đường này cho mọi tàu bè ngoại trừ các phương tiện liên quan đến đối thủ, đồng thời khẳng định sẵn sàng hợp tác với Tổ chức Hàng hải Quốc tế để bảo vệ an toàn vùng Vịnh. Tuy nhiên, sự phong tỏa chọn lọc này đã buộc chính quyền của Tổng thống Donald Trump phải nhanh chóng tìm cách giải tỏa hoàn toàn eo biển nhằm giảm thiểu chi phí kinh tế đang gia tăng từng ngày đối với toàn thế giới.
Giải pháp quân sự trên biển được đánh giá là phương án nhanh nhất, bắt đầu bằng việc làm suy giảm khả năng tấn công của Iran thông qua hỏa lực không quân áp đảo. Các chuyên gia quân sự cho rằng Mỹ cần trải qua nhiều giai đoạn, từ việc sử dụng tình báo để xác định và tiêu diệt các vị trí phóng tên lửa hành trình chống hạm, xuồng cao tốc đến việc vô hiệu hóa hệ thống cảm biến theo dõi tàu thuyền của đối phương. Do eo biển có địa hình hẹp và kín, việc bảo mật di chuyển là rất khó khăn, đòi hỏi một chiến dịch quy mô lớn để đảm bảo an toàn cho các tàu thương mại đi qua khu vực hỏa lực của Iran.
Bước tiếp theo trong kế hoạch là tổ chức các đoàn tàu hàng được tàu chiến hộ tống trực tiếp, một chiến thuật mà ông Trump đã kêu gọi sự hỗ trợ từ các đồng minh như Anh, Pháp, Nhật Bản và thậm chí là Trung Quốc. Tuy nhiên, việc huy động nguồn lực đang gặp trở ngại lớn khi các nước như Đức và Pháp từ chối hỗ trợ ngay lập tức, trong khi hải quân Mỹ cũng đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt tàu sân bay do sự cố hỏa hỏa và thủy thủ đoàn mệt mỏi sau nhiều tháng hoạt động. Để duy trì lưu lượng vận tải bình thường, cần hộ tống khoảng 100 tàu mỗi ngày, một con số vượt xa khả năng huy động tàu chiến hiện có của Mỹ và các đối tác trong khu vực.
Áp lực từ các chiến dịch trên bộ và ngoại giao
Bên cạnh các phương án trên biển, Mỹ đang điều động đơn vị viễn chinh Thủy quân lục chiến số 31 tới Trung Đông để chuẩn bị cho khả năng tác chiến trên đất liền. Với khoảng 2.500 binh sĩ cùng trang thiết bị hiện đại như máy bay MV-22 Osprey và tàu đổ bộ, lực lượng này có khả năng thực hiện các cuộc tấn công đánh chiếm mục tiêu ven biển. Sự hiện diện của đơn vị này không chỉ mang ý nghĩa tác chiến mà còn tạo ra tác động tâm lý mạnh mẽ, buộc phía Iran phải phân tán lực lượng và điều chỉnh chiến thuật phòng thủ tại các vị trí trọng yếu dọc eo biển.
Một mục tiêu tiềm năng trong kịch bản đổ bộ là đảo Kharg, nơi đặt cảng xuất khẩu dầu chủ chốt của Iran, nhằm tạo ra áp lực kinh tế khủng khiếp buộc Tehran phải nhượng bộ trên bàn đàm phán. Mặc dù vậy, các cố vấn quân sự cảnh báo rằng việc kiểm soát toàn bộ bờ phía bắc của eo biển để đẩy lùi hỏa lực Iran là một thách thức cực lớn về hậu cần và duy trì vị trí. Lịch sử đã chứng minh các chiến dịch đổ bộ quy mô lớn vào vùng lãnh thổ có sự phòng thủ kiên cố thường tiềm ẩn rủi ro thất bại cao và tổn thất nhân mạng đáng kể nếu không có sự chuẩn bị kỹ lưỡng.
Cuối cùng, mọi nỗ lực quân sự đều phải hướng tới một kết quả chính trị cụ thể, nhưng con đường ngoại giao hiện đang bế tắc do sự khác biệt về mục tiêu cốt lõi giữa hai phía. Trong khi Mỹ theo đuổi mục đích thay đổi chế độ, Iran lại muốn chứng minh năng lực gây tổn thất kinh tế để răn đe các cuộc tấn công trong tương lai. Một thỏa thuận do Trung Quốc làm trung gian nhằm mở cửa eo biển cho tàu trung lập có thể là lối thoát khả thi để duy trì dòng dầu toàn cầu, nhưng điều này lại đặt ra thách thức về uy tín chính trị đối với Tổng thống Trump khi phải chấp nhận một giải pháp đa phương thay vì sự áp đặt đơn phương.
Theo: Báo Dân trí
