Gánh nặng thuế hộ nhỏ từ quán ăn đến tiệm tóc

Quán ăn nhỏ, tiệm tóc và nhiều hộ kinh doanh lặt vặt phải nộp thuế theo doanh thu, trong khi thu nhập thực nhận thấp hơn nhiều so với những gì con số doanh thu thể hiện.

Thuế doanh thu và thực trạng ‘doanh thu lớn – lời thấp’

Một quán hủ tiếu trong xóm tôi mỗi ngày bán khoảng 60 tô với giá 35.000 đồng. Sau khi trừ chi phí nguyên liệu và hao hụt, họ lời khoảng 12.000 đồng mỗi tô, tương đương 720.000 đồng/ngày. Nhờ sử dụng mặt bằng nhà, họ không chịu áp lực thuê nên thu nhập tháng rơi vào khoảng 20 triệu đồng.

Tuy nhiên, tổng doanh thu 720 triệu đồng/năm khiến họ vượt ngưỡng 200 triệu và phải đóng 4,5% thuế doanh thu, tức 32,4 triệu đồng/năm. Mỗi tháng, số thuế phải nộp lên đến 2,7 triệu đồng – một khoản không nhỏ so với mức lời ít ỏi.

Tình trạng này phổ biến ở nhiều hộ kinh doanh nhỏ lẻ khi mức thuế dựa trên doanh thu, không quan tâm đến lợi nhuận thực nhận. Điều này tạo khoảng cách lớn so với người lao động làm công vốn được giảm trừ gia cảnh và chỉ đóng thuế phần vượt ngưỡng tối thiểu.

Thu nhập thực thấp nhưng thuế cao hơn người làm thuê

Trường hợp của hai anh thợ tóc cũng tương tự. Mỗi ngày họ cắt khoảng 20 khách với giá 70.000 đồng, mang lại doanh thu 1,4 triệu đồng/ngày – tương đương 40 triệu đồng/tháng. Trừ mặt bằng và điện nước, mỗi người giữ lại 15 triệu.

Nếu làm công ăn lương, mức thu nhập này nằm dưới ngưỡng phải đóng thuế. Nhưng vì kinh doanh cá thể, họ phải nộp thuế 7% doanh thu, tức 2,8 triệu đồng/tháng. Mỗi người thực chất mất 1,4 triệu tiền thuế dù thu nhập không cao hơn người lao động phổ thông.
Phần lớn hộ kinh doanh nhỏ luôn phải tự gánh chi phí lớn: mặt bằng, hàng tồn, vốn vay, hư hỏng, rủi ro, chi phí gia đình… nên biên lợi nhuận chỉ 10 – 15%, thậm chí thấp hơn ở ngành tạp hóa.

Để đạt mức lời tương đương công nhân tăng ca 10 triệu đồng/tháng, họ phải tạo ra doanh thu từ 800 triệu đến 1,2 tỷ đồng/năm. Khi đó, mức thuế phải đóng cũng tăng theo, từ 12 đến 84 triệu/năm tùy ngành.
Nhiều ý kiến đề xuất điều chỉnh lại ngưỡng 200 triệu đồng và áp dụng giảm trừ gia cảnh cho hộ kinh doanh nhằm phản ánh đúng năng lực chịu thuế của họ.

Theo: VnExpress