Hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz phục hồi nhanh hơn dự báo sau gián đoạn vì xung đột, kéo giá dầu thế giới giảm liên tiếp nhưng đồng thời làm dấy lên nguy cơ dư cung khi nhu cầu tiêu thụ.
- Giáo viên Tuyên Quang bị giữ khẩn cấp vì nghi vấn điểm thi bất thường
- Hải Phòng đối thoại dân khiếu nại đất, hứa giải quyết đúng luật
- 22 triệu người Việt mắc bệnh mạn tính, tăng huyết áp chiếm tỉ lệ cao nhất
Tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran đã giúp lưu lượng tàu qua eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu – tiến gần mức trước xung đột, với 35 tàu chở dầu và khí hóa lỏng rời khu vực này chỉ trong một ngày, theo báo cáo của Morgan Stanley. Diễn biến này khiến giá dầu Brent và WTI giảm hơn 1% trong nhiều phiên liên tiếp, đồng thời khiến giới phân tích chuyển mối quan tâm từ nguy cơ thiếu nguồn cung sang khả năng dư cung ngắn hạn.
Theo báo cáo của JPMorgan do bà Natasha Kaneva, Giám đốc nghiên cứu hàng hóa, dẫn đầu, việc Hormuz mở cửa trở lại có thể tạo ra một nghịch lý mới khi hàng triệu thùng dầu từng bị mắc kẹt đồng loạt quay lại thị trường trong khi nhu cầu tiêu thụ chưa phục hồi tương ứng. Các chiến lược gia của ngân hàng này cảnh báo lượng dầu quay trở lại có nguy cơ va chạm với một thị trường hiện chưa thực sự cần thêm nguồn cung, khiến mối lo dư cung ngắn hạn thay thế cho lo ngại thiếu hụt trước đó.
JPMorgan cho rằng lời giải cho bài toán này phần lớn phụ thuộc vào Trung Quốc, quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới. Trong năm 2025, Trung Quốc liên tục mua lượng dầu lớn hơn nhu cầu tiêu thụ trong nước, góp phần hấp thụ nguồn cung dư thừa toàn cầu, nhưng những tháng gần đây, nước này đã giảm đáng kể lượng nhập khẩu khi chuyển sang sử dụng dầu dự trữ và đa dạng hóa nguồn cung từ nhiều quốc gia khác.
Theo JPMorgan, lượng dầu rời khỏi Hormuz gần như chỉ còn Trung Quốc là điểm đến lớn nhất, nhưng quốc gia này lại chưa đẩy mạnh mua vào, khiến thị trường có nguy cơ đối mặt tình trạng dư cung mang tính tạm thời. Ngân hàng này cũng lưu ý điều này chưa đồng nghĩa với việc giá dầu sẽ giảm mạnh, bởi các nhà máy lọc dầu Trung Quốc nhiều khả năng sẽ sớm quay lại thị trường để bổ sung nguyên liệu, trong khi nhiều quốc gia và doanh nghiệp từng dùng dầu dự trữ trong giai đoạn gián đoạn cũng sẽ cần tái tích trữ.
Morgan Stanley đã hạ dự báo giá dầu lần thứ hai chỉ trong 2 tuần và cảnh báo nguy cơ nguồn cung vượt nhu cầu nếu tiêu thụ toàn cầu tiếp tục suy yếu. Bên cạnh lượng dầu quay trở lại từ Hormuz, việc Mỹ tạm thời nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran cũng có thể khiến nguồn cung tăng thêm trong thời gian tới.
Ở góc nhìn dài hơn, Cơ quan Năng lượng Quốc tế dự báo nhu cầu dầu toàn cầu năm 2026 sẽ giảm khoảng 1,1 triệu thùng mỗi ngày, khiến thị trường có thể tiếp tục đối mặt áp lực dư cung sang năm 2027. Diễn biến giá dầu trong những tháng tới vì vậy không chỉ phụ thuộc vào việc Hormuz duy trì hoạt động ổn định, mà còn phụ thuộc vào tốc độ phục hồi nhu cầu, đặc biệt từ Trung Quốc – yếu tố được xem là then chốt quyết định thị trường sẽ sớm cân bằng hay tiếp tục dư cung kéo dài.
Nguyễn Nhàn (Tổng hợp)
