Dù tín dụng tăng trưởng, lợi nhuận ngân hàng chịu áp lực khi biên lãi ròng giảm do lãi suất cho vay thấp và chi phí huy động vốn tăng.

• Buôn lậu vàng: Những chiêu thức ngụy trang tinh vi tại biên giới Hà Tĩnh

• Thực đơn tiếng anh gây cười tại quán phở cổ Hà nội

• Bảo vệ bệnh viện tại TP.HCM nổi tiếng nhờ cảnh báo lừa đảo

Biên lãi ròng thu hẹp khi chi phí vốn tăng

Báo cáo tài chính năm 2025 cho thấy ngành ngân hàng Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng tín dụng, nhưng khả năng sinh lời bắt đầu chịu nhiều áp lực. Nguyên nhân chính đến từ việc lãi suất cho vay duy trì ở mức thấp để hỗ trợ nền kinh tế, trong khi chi phí huy động vốn có xu hướng tăng.

Theo dữ liệu tổng hợp từ báo cáo tài chính của các ngân hàng, biên lãi ròng (NIM – Net Interest Margin) của toàn ngành đến cuối quý IV/2025 chỉ còn khoảng 3,03%, giảm đáng kể so với mức 3,36% của cùng kỳ năm trước.

Hiệu suất tài sản sinh lãi (YEA) cũng giảm xuống còn 6,42%, mức thấp nhất trong gần một thập niên, trong khi chi phí vốn (COF) tăng lên 3,68%. Điều này cho thấy áp lực đối với ngân hàng không chỉ đến từ lãi suất cho vay thấp mà còn từ việc huy động vốn ngày càng đắt đỏ hơn.

Xu hướng suy giảm NIM cũng diễn ra không đồng đều giữa các nhóm ngân hàng. Khối ngân hàng quốc doanh tiếp tục ghi nhận NIM thấp nhất, khoảng 2,4% vào cuối năm 2025, do phải giữ vai trò dẫn vốn cho nền kinh tế. Trong khi đó, nhóm ngân hàng bán lẻ – vốn có lợi thế về tín dụng cá nhân – lại chứng kiến mức giảm mạnh nhất khi NIM từ 4,26% cuối năm 2024 xuống 3,74% cuối năm 2025.

Theo các chuyên gia tài chính, việc nhu cầu tiêu dùng phục hồi chậm và cạnh tranh lãi suất ngày càng gay gắt khiến lợi thế của mô hình ngân hàng bán lẻ dần thu hẹp.

Áp lực thanh khoản gia tăng khi LDR tăng cao

Bên cạnh NIM suy giảm, các chỉ số thanh khoản của hệ thống ngân hàng cũng cho thấy áp lực ngày càng lớn. Đáng chú ý là tỷ lệ cho vay trên tiền gửi (LDR) tại nhiều ngân hàng đã tăng lên mức cao trong năm 2025.

Khi tín dụng tăng nhanh hơn tốc độ huy động vốn, các ngân hàng buộc phải cạnh tranh mạnh hơn để thu hút tiền gửi. Điều này khiến mặt bằng lãi suất huy động tại nhiều tổ chức tín dụng tăng nhẹ, đặc biệt ở các kỳ hạn ngắn dưới 6 tháng.

Diễn biến này còn thể hiện qua việc lãi suất trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh vào đầu năm, buộc Ngân hàng Nhà nước phải bơm thêm thanh khoản để ổn định thị trường.

Nhóm ngân hàng tập trung vào tín dụng bán lẻ nằm trong số những tổ chức có LDR cao nhất hệ thống, do nguồn vốn huy động chủ yếu đến từ tiền gửi cá nhân. Khi nhu cầu cho vay tăng nhưng dòng tiền gửi không theo kịp, các ngân hàng buộc phải tăng lãi suất huy động hoặc tìm nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng.

Ngược lại, một số ngân hàng có cấu trúc nguồn vốn ổn định hơn vẫn duy trì dư địa thanh khoản. Chẳng hạn, Techcombank ghi nhận LDR khoảng 76,5% vào cuối năm 2025, thấp hơn đáng kể so với ngưỡng quy định 85%, giúp ngân hàng có vị thế linh hoạt hơn về nguồn vốn.

Các chuyên gia nhận định NIM giảm và LDR tăng thực chất là hai mặt của cùng một vấn đề. Khi ngân hàng đẩy mạnh tín dụng nhưng huy động vốn chậm hơn, chi phí vốn sẽ tăng lên, kéo theo biên lợi nhuận bị thu hẹp.

Trong bối cảnh đó, câu hỏi lớn của năm 2026 không chỉ là NIM đã chạm đáy hay chưa, mà còn là ngân hàng nào đủ năng lực kiểm soát chi phí vốn và duy trì biên lợi nhuận trong chu kỳ mới của thị trường tài chính.

Theo: Báo Tuổi Trẻ