Theo báo cáo từ Cục Cảnh sát giao thông, trong ngày 17/02, tức mùng 1 Tết Bính Ngọ, hoạt động kiểm soát trật tự an toàn đã được thực hiện đồng loạt trên các tuyến đường bộ toàn quốc. Đáng chú ý, vào lúc 10 giờ sáng, việc kiểm tra nồng độ rượu bia đối với người điều khiển phương tiện được triển khai rộng khắp, dẫn đến nhiều trường hợp bị lập biên bản.
Thống kê cho thấy có tổng cộng 6.129 trường hợp vi phạm trật tự giao thông bị ghi nhận trong ngày đầu năm. Bên cạnh các vi phạm về nồng độ rượu bia, lực lượng chức năng còn xử lý 1.417 trường hợp chạy quá tốc độ quy định. Các lỗi khác bao gồm chở quá số người, hàng hóa quá tải trọng và sử dụng điện thoại khi đang lái xe.
Tình hình tai nạn giao thông giảm so với năm ngoái
Về tình hình an toàn giao thông, toàn quốc đã xảy ra 46 vụ tai nạn trong ngày mùng 1 Tết, làm 24 người thiệt mạng và 41 người khác bị thương. Toàn bộ các sự cố nghiêm trọng này đều xảy ra trên đường bộ, trong khi các tuyến đường sắt và đường thủy không ghi nhận thiệt hại. Đây là những con số có sự thay đổi lớn so với cùng kỳ.
So với ngày đầu năm 2025, số vụ tai nạn giao thông đã giảm xuống hơn 46%. Tương tự, số người tử vong cũng giảm khoảng 33% và số người bị thương giảm hơn 24%. Giới chức nhận định việc thực hiện kiểm soát các hành vi vi phạm ngay từ đầu kỳ nghỉ lễ đã có tác động nhất định đến tình hình an toàn giao thông chung.
Con ngựa của Hermès đại diện cho di sản. (Ảnh: Chụp màn hình báo VietNamNet).
Hình ảnh con ngựa không chỉ đơn thuần là logo thương hiệu mà còn trở thành công cụ định vị vị thế xã hội, từ kỹ nghệ thủ công di sản của Pháp đến “giấc mơ Mỹ” thượng lưu.
Lịch sử của nhà mốt Hermès bắt đầu vào năm 1837 tại một xưởng sản xuất yên ngựa và phụ kiện cưỡi ngựa dành cho giới quý tộc Paris. Trong thế giới hàng hiệu, di sản là yếu tố cốt lõi không thể mua bằng tiền mà phải tích lũy qua thời gian. Logo cỗ xe ngựa quý tộc (Duc carriage) của Hermès khẳng định triết lý này bằng cách duy trì những dấu ấn nguyên bản.
Dù hiện nay đã phát triển thành một đế chế thời trang đa ngành, mọi sản phẩm của hãng vẫn mang âm hưởng của môn thể thao cưỡi ngựa. Những đường khâu yên ngựa tỉ mỉ trên túi Birkin hay chiếc móc khóa hình móng ngựa không chỉ là chi tiết trang trí mà là sự khẳng định về kỹ nghệ thủ công thượng thừa được bảo tồn qua nhiều thế kỷ.,
Con ngựa Polo và định vị tầng lớp thượng lưu
Khác với sự tĩnh lặng mang tính bảo tồn của Hermès, thương hiệu Ralph Lauren lại sử dụng hình ảnh người cưỡi ngựa chơi polo để kể một câu chuyện khác về “Giấc mơ Mỹ”. Logo này không đại diện cho tốc độ mà tập trung vào sự thanh lịch, giàu có và các chuẩn mực cổ điển của quý tộc Anh – Mỹ.
Trong chiến lược tiếp thị của mình, Ralph Lauren đã thành công khi biến một hình thêu nhỏ trên ngực áo thành biểu tượng của cả một lối sống. Con ngựa polo đứng vững trong tư thế kiểm soát, thể hiện sự tự tin và ổn định. Đây là ví dụ điển hình về việc sử dụng biểu tượng để phản ánh sự tự tin và đẳng cấp của người sử dụng trong xã hội hiện đại.
Những người đưa tang đi bộ trong Ngày Valentine tại Nghĩa trang Quân sự Lychakiv ở Lviv, Ukraine, ngày 14 tháng 2 năm 2026. Yuriy Dyachyshyn/AFP qua Getty Images. (Ảnh: Chụp màn hình báo The Epoch Times).
Ngày 16/02, Tổng thống Trump hối thúc Ukraine sớm đạt thỏa thuận với Nga tại Geneva nhằm chấm dứt xung đột trước vòng đàm phán ba bên lần thứ ba.
Sức ép từ Washington và vấn đề lãnh thổ tại Ukraine
Trên chuyên cơ Không lực Một ngày 16/02, Tổng thống Donald Trump đã gửi thông điệp trực tiếp tới Kiev khi đang trên đường tới Washington. Ông khẳng định Ukraine cần sớm ngồi vào bàn đàm phán và đạt được một thỏa thuận nhanh chóng với phía Nga. “Ukraine tốt nhất nên ngồi vào bàn đàm phán sớm”, ông Trump tuyên bố với các phóng viên về mục tiêu kết thúc cuộc xung đột.
Vấn đề lãnh thổ hiện đang là nút thắt khó gỡ nhất trong các nỗ lực đàm phán tại Thụy Sĩ khi Nga đưa ra những yêu sách cứng rắn. Lực lượng Nga hiện đang kiểm soát khoảng 20% diện tích lãnh thổ Ukraine tính theo mốc biên giới trước năm 2014. Nga đã chiếm Crimea từ năm 2014 và giành thêm nhiều khu vực mới kể từ khi bắt đầu chiến dịch quân sự vào tháng 2/2022.
Phía Moscow hiện giữ phần lớn tỉnh Donetsk nhưng đang yêu cầu Kiev bàn giao nốt 20% diện tích còn lại của tỉnh này mà họ chưa thể chiếm đóng. Tuy nhiên, chính quyền Ukraine đã thẳng thừng từ chối yêu sách này bất chấp sức ép từ các bên. Bối cảnh đàm phán diễn ra giữa không khí đau thương khi người dân Ukraine vừa thực hiện lễ tưởng niệm tại nghĩa trang quân đội ở Lviv.
Thành phần phái đoàn và các mục tiêu ngoại giao đa phương
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết vòng đàm phán lần này tại Geneva sẽ bao quát nhiều vấn đề rộng lớn hơn trước đây. Nga cử trợ lý Tổng thống Vladimir Medinsky dẫn đầu phái đoàn, cùng với Thứ trưởng Ngoại giao Mikhail Galuzin và lãnh đạo tình báo quân đội. Moscow kỳ vọng sẽ tập trung thảo luận sâu về các yêu sách lãnh thổ và các điều kiện then chốt của mình.
Về phía Ukraine, Thư ký Hội đồng An ninh và Quốc phòng Rustem Umerov dẫn đầu đoàn đàm phán cùng với lãnh đạo tình báo Kyrylo Budanov. Tổng thống Zelenskyy khẳng định Ukraine sẵn sàng cho sự thỏa hiệp nhưng không phải là một sự đánh đổi khiến Nga có cơ hội phục hồi sức mạnh. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của các bảo đảm an ninh từ Quốc hội Mỹ trước khi ký kết bất kỳ thỏa thuận nào.
Mặc dù chính phủ Hoa Kỳ chưa công bố danh sách chính thức, giới quan sát dự đoán đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ tham gia. Đáng chú ý, các quan chức Mỹ dự kiến cũng sẽ có các cuộc tiếp xúc với phía Iran ngay tại Thụy Sĩ về chương trình hạt nhân. Chuyến đi này được xem là một nỗ lực ngoại giao kép của Washington nhằm giải quyết đồng thời hai điểm nóng căng thẳng.
Thượng nghị sĩ Marco Rubio nhận định rằng việc đạt được một thỏa thuận hạt nhân mới là nhiệm vụ không hề dễ dàng. (Ảnh: Chụp màn hình báo The Epoch Times).
Ngày 16/02, Hoa Kỳ điều tàu sân bay thứ hai đến Trung Đông nhằm răn đe Iran đang tập trận tại Hormuz, dù chính quyền Trump vẫn duy trì đàm phán hạt nhân.
Mỹ gia tăng hiện diện quân sự và phản ứng của Tehran
Chính quyền Tổng thống Trump vừa khẳng định ngoại giao vẫn là ưu tiên hàng đầu trong việc giải quyết các bất đồng với Iran hiện nay. Tuy nhiên, Lầu Năm Góc đã quyết định điều động thêm một tàu sân bay khổng lồ thứ hai đang tiến về khu vực Trung Đông. Động thái này cho thấy Washington đang áp dụng chiến lược răn đe mạnh mẽ song song với các nỗ lực thương lượng trên bàn đàm phán.
Phía Tehran cũng không hề tỏ ra nhượng bộ khi đồng thời tiến hành các cuộc diễn tập quân sự bắn đạn thật ngay tại eo biển Hormuz. Đây là khu vực cửa ngõ huyết mạch của năng lượng toàn cầu, nơi các hoạt động quân sự của Iran luôn gây lo ngại cho an ninh hàng hải quốc tế. Việc thử nghiệm vũ khí trực diện được xem là lời đáp trả đối với sự xuất hiện của các biên đội tàu chiến Hoa Kỳ.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, Thượng nghị sĩ Marco Rubio nhận định rằng việc đạt được một thỏa thuận hạt nhân mới là nhiệm vụ không hề dễ dàng. Ông bày tỏ sự hoài nghi về khả năng sớm có một đột phá ngoại giao khi cả hai phía vẫn duy trì các hoạt động quân sự rầm rộ. Washington hiện đang nỗ lực cân bằng giữa sức mạnh hải quân và các bước đi chính trị thận trọng tại Geneva.
Châu Âu tự chủ phòng thủ và tranh cãi năng lượng tại Mỹ
Tại khu vực Bắc Âu, các quốc gia châu Âu đang cho thấy xu hướng gánh vác nhiều trách nhiệm hơn đối với nền quốc phòng của chính mình. Vương quốc Anh đã công bố kế hoạch điều động một nhóm tác chiến hiện đại tới khu vực Bắc Cực nhằm khẳng định sự hiện diện chiến lược. Đây là bước đi quan trọng để giảm bớt sự phụ thuộc vào hỗ trợ quân sự từ phía Hoa Kỳ trong bối cảnh địa chính trị biến động.
Kế hoạch này của London nhằm đảm bảo an ninh cho các tuyến đường biển mới đang dần lộ diện do tác động của biến đổi khí hậu tại vùng cực. Việc tự chủ phòng thủ giúp lục địa già linh hoạt hơn trong việc ứng phó với các thách thức an ninh từ các cường quốc lân cận. Đây là một phần của sự chuyển dịch chiến lược mà giới quan sát quân sự quốc tế đã dự báo từ trước.
Trong khi đó tại nội địa Mỹ, Tổng thống Trump đã đưa ra những lời chỉ trích gay gắt đối với hiệp ước năng lượng giữa bang California và Anh. Ông gọi đây là một thỏa thuận gây hại và làm suy yếu sức mạnh của chính quyền trung ương trong việc hoạch định chính sách quốc gia. Những tranh cãi này cho thấy sự chia rẽ sâu sắc về cách tiếp cận các vấn đề năng lượng và khí hậu xuyên biên giới hiện nay.
Tàu chở dầu của Iran bị Ấn Độ chặn lại. (Ảnh: Chụp màn hình Internet)
Ấn Độ bắt 3 tàu dầu liên quan Iran trong danh sách trừng phạt của Mỹ khi các tàu này bị phát hiện hoạt động đáng ngờ gần Mumbai. Vụ việc không chỉ là một động thái thực thi pháp luật trên biển, mà còn phản ánh sự điều chỉnh chiến lược của New Delhi trước áp lực địa chính trị, năng lượng và quan hệ với các cường quốc.
Theo thông tin được công bố, lực lượng chức năng Ấn Độ đã chặn và áp giải ba tàu chở dầu mang tên Stellar Ruby, Asphalt Star và Al Jafzia khi các tàu này hoạt động trong vùng đặc quyền kinh tế, cách Mumbai khoảng 100 hải lý. Sau khi bị bắt giữ, cả ba tàu được đưa về cảng Mumbai để phục vụ công tác điều tra.
Các tàu nói trên đều bị nghi có liên hệ với Iran và nằm trong danh sách trừng phạt do Mỹ ban hành. Giới chức hàng hải cho biết các tàu này có biểu hiện điển hình của hành vi né trừng phạt như thay đổi tên, đổi cờ, tắt hệ thống nhận dạng tự động hoặc tham gia chuyển tải dầu giữa tàu với tàu trên biển nhằm che giấu nguồn gốc hàng hóa.
Tín hiệu siết chặt “đội tàu bóng tối”
Theo các chuyên gia năng lượng quốc tế, việc Ấn Độ bắt 3 tàu dầu liên quan Iran là dấu hiệu cho thấy New Delhi đang chủ động tham gia kiểm soát “đội tàu bóng tối” – mạng lưới tàu chở dầu chuyên vận chuyển nhiên liệu từ các quốc gia bị trừng phạt.
Một số nhà phân tích nhận định, dầu từ Iran thường được bán với mức chiết khấu sâu, thu hút các bên trung gian chấp nhận rủi ro pháp lý. Tuy nhiên, việc Ấn Độ mạnh tay can thiệp cho thấy lợi ích kinh tế ngắn hạn đang được đặt sau ưu tiên địa chính trị dài hạn, đặc biệt trong bối cảnh nước này muốn duy trì hình ảnh đối tác đáng tin cậy với Mỹ và phương Tây.
Tác động địa chính trị và hệ quả dài hạn
Ở góc độ chiến lược, động thái của Ấn Độ được xem là thông điệp rõ ràng gửi tới các quốc gia và doanh nghiệp tham gia vận chuyển dầu bị cấm vận: Ấn Độ Dương không còn là “vùng xám” dễ dàng qua mặt các cơ chế giám sát quốc tế.
Giới quan sát cho rằng vụ bắt giữ có thể khiến các tuyến vận chuyển dầu phi chính thức trở nên rủi ro hơn, đẩy chi phí và làm thu hẹp dư địa hoạt động của các mạng lưới né trừng phạt. Về lâu dài, điều này góp phần củng cố vai trò của Ấn Độ như một trụ cột an ninh hàng hải khu vực, đồng thời giúp New Delhi gia tăng tiếng nói trong các vấn đề năng lượng và trật tự địa chính trị toàn cầu.
Mâm cỗ 30 Tết truyền thống của người dân Hà Nội được chuẩn bị trang trọng, đầy đủ các món ăn mang ý nghĩa sum vầy và tưởng nhớ tổ tiên. (Ảnh: Chụp màn hình báo VnExpress)
Nắm vững cách xử trí ngộ độc thực phẩm giúp bạn tự theo dõi tại nhà an toàn và nhận biết sớm các biến chứng nguy hiểm trong dịp Tết này.
Trong những ngày Tết, việc tiêu thụ nhiều thực phẩm khác nhau dễ dẫn đến rối loạn tiêu hóa và viêm dạ dày ruột cấp tính. Theo Bác sĩ Lâm Nguyễn Thùy An, chìa khóa để xử lý tình trạng này nằm ở việc bù đắp lượng nước và điện giải đã mất do đi ngoài. Dung dịch Oresol được xem là “tiêu chuẩn vàng” giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi và tránh được các diễn tiến nặng do thiếu hụt khoáng chất.
Việc chuẩn bị dung dịch bù nước cần được thực hiện một cách chính xác tuyệt đối theo hướng dẫn in trên bao bì của nhà sản xuất. Bạn không được tự ý chia nhỏ gói thuốc để pha hoặc ước lượng nước bằng mắt thường vì nồng độ sai lệch sẽ gây hại cho sức khỏe, đặc biệt là trẻ em. Dung dịch cần được pha với nước đun sôi để nguội và phải đổ bỏ sau một ngày nếu không sử dụng hết.
Cách thức đưa nước vào cơ thể cũng cần sự kiên nhẫn để tránh gây kích ứng thêm cho thực quản và dạ dày đang bị viêm. Thay vì uống một lượng lớn cùng lúc, người bệnh nên nhấp từng ngụm nhỏ liên tục để khoáng chất thấm dần vào máu. Sau mỗi lần đi tiêu, việc bổ sung ngay một lượng dịch tương ứng với cân nặng và độ tuổi sẽ giúp duy trì trạng thái tỉnh táo và ngăn ngừa tình trạng chuột rút.
Tránh những sai lầm khi tự xử trí ngộ độc thực phẩm
Một trong những sai lầm phổ biến nhất mà người dân thường mắc phải là chỉ uống nước lọc để giải khát khi bị ngộ độc. Nước lọc dù sạch nhưng hoàn toàn thiếu các ion cần thiết như natri hay kali, dẫn đến sự mất cân bằng điện giải trong tế bào. Thêm vào đó, việc lạm dụng các loại đồ uống có cồn hoặc nước ngọt trong giai đoạn này chỉ khiến niêm mạc dạ dày thêm tổn thương và gây mất nước nặng hơn.
Vấn đề tự điều trị bằng thuốc cầm tiêu chảy cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu người bệnh chưa rõ nguyên nhân gây bệnh là gì. Tiêu chảy thực chất là phản ứng tự nhiên của cơ thể nhằm tống xuất độc tố và vi khuẩn ra bên ngoài nhanh nhất có thể. Nếu dùng thuốc ức chế nhu động ruột quá sớm, mầm bệnh sẽ bị giữ lại bên trong, dễ dẫn đến tình trạng nhiễm trùng máu hoặc viêm ruột hoại tử cực kỳ nguy hiểm.
Ngoài ra, việc lạm dụng thuốc kháng sinh cho các trường hợp tiêu chảy cấp do virus là một hành động vừa lãng phí vừa có hại. Kháng sinh không có khả năng tiêu diệt virus mà còn tiêu diệt luôn cả hệ vi sinh có lợi trong đường ruột, khiến quá trình hồi phục kéo dài hơn. Thay vì uống thuốc bừa bãi, việc duy trì một chế độ ăn lỏng và mềm sẽ giúp cơ thể có đủ sức đề kháng để tự chữa lành các tổn thương.
Khi nào xử trí ngộ độc thực phẩm cần đến bác sĩ?
Người bệnh có thể tự theo dõi tại nhà nếu chỉ bị nhẹ, vẫn uống được nước và không có biểu hiện sốt cao kéo dài. Tuy nhiên, sự chủ quan có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng nếu chúng ta bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo mất nước ở mức độ nặng. Khi thấy môi khô khốc, mắt trũng sâu, hoặc lượng nước tiểu ít đi rõ rệt, đó là lúc cơ thể đã cạn kiệt nguồn dịch dự trữ và cần được can thiệp y tế.
Các triệu chứng liên quan đến nhiễm khuẩn như sốt trên 38,5 độ C, đau bụng quặn thắt hay tiêu chảy có máu là những chỉ báo không thể xem thường. Nếu người bệnh xuất hiện tình trạng lơ mơ, mệt lả hoặc nôn liên tục đến mức không thể nhấp được ngụm nước nào, hãy đưa họ đến bệnh viện ngay. Việc trì hoãn trong những trường hợp này có thể dẫn đến sốc mất nước và ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng.
Đặc biệt lưu ý với các nhóm đối tượng nhạy cảm như trẻ em, người già và những người có bệnh lý nền mạn tính như tiểu đường hay suy thận. Khả năng chịu đựng và tốc độ mất nước ở những người này thường nhanh hơn rất nhiều so với người trưởng thành khỏe mạnh. Việc đánh giá sớm bởi các chuyên gia y tế sẽ giúp họ có phác đồ điều trị phù hợp, bảo toàn tân dịch và vượt qua cơn ngộ độc một cách an toàn.
Trong tâm thức dân gian, thời khắc giao thừa không đơn thuần là sự chuyển giao lịch pháp mà là điểm khởi đầu cho một vòng vận hành mới của đời người. Người xưa tin rằng Ngày mồng 1 tết đầu năm mọi sự xảy diễn trong những ngày đầu xuân sẽ tạo ra một “mẫu thức” vận mệnh cho cả năm, từ đó hình thành nên những quy tắc ứng xử vô cùng khắt khe. Việc kiêng quét nhà, đổ rác vào mùng 1 được giải thích là để tránh xua đuổi tài lộc vừa mới ghé thăm gia đình trong dịp đầu năm mới.
Bên cạnh đó, việc vay mượn hay cho vay tiền bạc cũng bị hạn chế tối đa bởi tâm lý lo sợ một năm mới sẽ rơi vào cảnh thiếu hụt, nợ nần chồng chất. Sự đổ vỡ của đồ đạc như chén bát, gương lược thường mang lại cảm giác bất an, vì nó gợi nhắc đến sự rạn nứt hoặc chia ly trong các mối quan hệ gia đình thân thiết. Những lời nói nặng nề, cãi vã hay những câu chuyện xui rủi cũng bị gạt sang một bên để nhường chỗ cho sự hòa thuận và những lời chúc tụng tốt đẹp nhất.
Các gia đình cũng thường nhắc nhở nhau tránh mặc trang phục thuần đen hoặc trắng vốn gắn liền với những điển tích về tang chế trong quan niệm truyền thống. Lửa và nước, hai biểu tượng của sự sống và tài lộc, tuyệt đối không được cho đi bởi hành động này được coi là đánh mất vận may của chính mình cho người khác. Ngay cả việc đi chúc Tết cũng cần có sự chuẩn bị chu đáo, tránh đi tay không vì sợ mang lại sự trống trải, thiếu thốn cho gia chủ trong năm mới.
Tâm lý học đằng sau các kiêng kỵ đầu năm
Nhà nghiên cứu xã hội Nguyễn Trần Trung Hải nhận định rằng các quan niệm này thực chất là sự giao thoa giữa văn hóa tâm linh và nhu cầu kiểm soát tâm lý. Con người luôn tồn tại nỗi sợ bản năng trước những điều không chắc chắn, đặc biệt là khi đứng trước một cột mốc quan trọng như năm mới Bính Ngọ. Việc tuân thủ các quy tắc này giúp cá nhân thiết lập một cảm giác an toàn giả định, một điểm tựa tinh thần để đối diện với tương lai.
Về mặt khoa học, những điều “không nên làm” này hoạt động như một bộ quy tắc ứng xử giúp điều chỉnh hành vi của con người theo hướng tích cực và cẩn trọng hơn. Khi tin rằng hành động của mình có thể ảnh hưởng đến vận mệnh cả năm, mỗi người đều có xu hướng nói lời hay, ý đẹp và kiềm chế những cơn nóng giận thường nhật. Đây chính là cách mà niềm tin “đầu xuôi đuôi lọt” vận hành để tạo ra một môi trường xã hội hài hòa trong những ngày đầu xuân.
Ở góc độ sâu xa hơn, kiêng kỵ chính là mặt trái của những mong ước tốt đẹp về một cuộc sống trọn vẹn, thịnh vượng và hạnh phúc. Đằng sau mỗi lời nhắc nhở không được làm vỡ đồ hay không được khóc lóc là khát vọng về sự gắn kết bền chặt và một tâm hồn lạc quan. Chúng giúp con người chủ động hơn trong việc bảo vệ sự bình an của bản thân và gia đình thay vì hoàn toàn phó mặc cho số phận định đoạt.
Thực hành văn hóa kiêng kỵ đầu năm một cách văn minh
Ranh giới giữa phong tục đẹp và sự mê tín dị đoan nằm ở cách mỗi cá nhân hiểu và thực hành những quy định cổ truyền này trong đời sống. Theo ông Hải, phong tục mang tính biểu tượng sẽ giúp gắn kết các thế hệ, nhắc nhở chúng ta về sự chừng mực và đạo đức trong lối sống hàng ngày. Tuy nhiên, nếu việc kiêng cữ trở thành một áp lực nặng nề khiến con người luôn sống trong lo sợ thì nó đã mất đi giá trị văn hóa vốn có.
Trong xã hội hiện đại, văn hóa kiêng kỵ đang có sự chuyển dịch đáng kể để phù hợp với nhịp sống bận rộn và cấu trúc gia đình mới. Nhiều người trẻ hiện nay vẫn giữ tinh thần hướng thiện, giữ hòa khí nhưng đã giản lược đi những hình thức rườm rà, máy móc của ngày xưa. Họ nhìn nhận những điều kiêng kỵ như một nét gia vị cho ngày Tết thêm đậm đà màu sắc thay vì coi đó là những “xiềng xích” tinh thần gây khó khăn cho sinh hoạt.
Để giữ gìn truyền thống một cách bền vững, chúng ta cần giữ một tâm thế “gạn đục khơi trong”, thực hành lễ nghi bằng sự thành kính thay vì nỗi sợ hãi. Một tinh thần vui vẻ, bao dung và lối sống tử tế mới chính là “lá bùa” bình an hiệu nghiệm nhất cho bất kỳ năm mới nào. Hãy bắt đầu năm Bính Ngọ bằng niềm hy vọng và sự nhẹ lòng, đó mới chính là cách chúng ta tận hưởng một mùa Tết trọn vẹn và ý nghĩa.
Xông đất và những chuẩn mực trong văn hóa dân gian
Xông đất không chỉ là phong tục cổ truyền, mà còn chứa đựng triết lý về vận khí và niềm tin vào một khởi đầu thuận lợi trong tâm thức người Việt.
Xông đất là một trong những nghi lễ cổ xưa nhất của người Việt, xuất hiện từ thời con người còn sống phụ thuộc vào nhịp điệu của mùa màng. Thời khắc giao thừa được coi là điểm xoay của thời gian, nơi người đầu tiên bước vào nhà sau khoảnh khắc ấy sẽ mang theo khí vận cho cả năm dài. Niềm tin này bắt nguồn từ mong muốn sự mở đầu tốt đẹp để hành trình phía sau được hanh thông.
Theo truyền thống, việc chọn người xông đất được cân nhắc rất kỹ lưỡng dựa trên sự kết hợp giữa tâm linh và kinh nghiệm sống. Người được chọn thường phải hợp tuổi, hợp mệnh với gia chủ và năm mới để tránh những xung hạn theo quan niệm cổ. Đây không đơn thuần là sự mê tín mà là cách con người gửi gắm hy vọng vào một sự khởi đầu suôn sẻ nhất.
Ngoài yếu tố tuổi tác, người xông đất lý tưởng cần có tính tình hiền hòa, gia đạo yên ổn và cuộc sống đang gặp nhiều thuận lợi. Sự khỏe mạnh, sáng dạ và bước đi nhanh nhẹn của vị khách đầu tiên này được xem là biểu trưng cho sinh khí mới tràn trề. Người xưa tin rằng “vía” của người khách đầu năm sẽ có tác động sâu sắc đến vận thế của gia đình.
Xông đất dưới góc nhìn của tâm lý học hiện đại
Dưới lăng kính khoa học, tục lệ này thực chất dựa trên “hiệu ứng khởi đầu” khi cảm xúc đầu năm có khả năng định hình tinh thần lâu dài. Việc gặp gỡ một người tích cực sẽ giúp gia đình có một tâm thế tốt thông qua sự lan truyền cảm xúc tự nhiên. Khi tin rằng mình đã gặp may mắn, con người thường có xu hướng hành động tự tin và quyết đoán hơn trong công việc.
Năng lượng sống chính là cốt lõi của tục lệ này chứ không chỉ nằm ở những con số tuổi hay mệnh. Một nụ cười rạng rỡ, một lời chúc chân thành hay một bước chân nhẹ nhàng chính là cách người Việt đối thoại với những điều vô hình. Đó là sự cầu mong một năm mới an lành cho bản thân và gia đình thông qua những tương tác tích cực đầu tiên.
Khoa học tâm lý thừa nhận rằng những trải nghiệm đầu tiên trong một chu kỳ thời gian có khả năng định hình thái độ của con người. Một buổi sáng đầu năm ấm áp với tiếng cười và những lời chúc thiện lành sẽ giúp bộ não ghi nhớ đó là một năm đáng sống. Niềm tin chính là một dạng năng lượng có thật, tác động thầm lặng nhưng bền bỉ đến hành vi và kết quả sau này.
Sự chuyển dịch của phong tục trong xã hội số
Theo thời gian, tục xông đất đã có những thay đổi đáng kể về hình thức nhưng tinh thần nguyên bản vẫn được giữ vững. Tại các đô thị lớn như TP.HCM, nhịp sống nhanh khiến nghi thức này đôi khi chỉ còn là một cuộc gọi hay tin nhắn hỏi thăm. Thậm chí, nhiều gia đình hiện nay chọn cách tự xông đất cho nhà mình để đơn giản hóa thủ tục mà vẫn giữ được ý nghĩa.
Trong không gian số, khái niệm xông đất trên mạng bắt đầu xuất hiện thông qua những dòng trạng thái hay tin nhắn đầu tiên sau giao thừa. Người ta ưu tiên những lời chúc đẹp, tránh tranh cãi và tin xấu với mong muốn lan tỏa năng lượng tích cực trên mạng xã hội. Sự biến chuyển này cho thấy con người ở thời đại nào cũng cần một lý do để tin vào khởi đầu tốt đẹp.
Dù cửa nhà mở ra bằng then gỗ cũ hay bằng sóng WiFi, giá trị cốt lõi của xông đất vẫn nằm ở tâm thế của con người. Nếu lòng còn thiện và niềm tin còn vững, năm mới sẽ luôn bắt đầu bằng những bước chân lành và nhân ái hơn. Tục lệ này có thể mai một về hình thức nhưng khát vọng về một cuộc sống tốt đẹp hơn thì chưa bao giờ mất đi.
Hiện trường căn nhà bị phủ sơn vàng và đỏ loang lổ
Theo thông tin từ Công an phường Thạnh Mỹ Tây, sự việc được phát hiện vào sáng sớm ngày 13/02 khi chủ một ngôi nhà trong hẻm đường Xô Viết Nghệ Tĩnh trình báo về tình trạng mặt tiền bị phá hoại nghiêm trọng. Tại hiện trường, cửa chính bốn cánh dính đầy sơn vàng, trong khi sân và tường hông bị bao phủ bởi lớp sơn đỏ đậm đặc.
Các vệt sơn không chỉ bám chặt vào cửa sắt và tường nhà mà còn chảy dài xuống nền hẻm và ra tận lòng đường. Sau khi tiếp nhận tin báo, lực lượng chức năng đã phối hợp cùng các đơn vị nghiệp vụ để phong tỏa hiện trường và thu thập chứng cứ. Kết quả định giá cho thấy tổng giá trị thiệt hại tài sản của ngôi nhà là hơn 22 triệu đồng.
Nghi phạm thừa nhận hành vi nhằm giải tỏa bức xúc tình cảm
Qua quá trình truy xét, cơ quan công an đã xác định nghi phạm là Phạm Ngọc Mỹ Tiên, 28 tuổi. Tại cơ quan điều tra, Tiên khai nhận do có mâu thuẫn tình cảm với anh T.A.P nên đã mang theo hai thùng sơn đến hiện trường vào rạng sáng ngày 13/02. Sau khi thực hiện hành vi, người này đã phi tang trang phục rồi bỏ trốn về quê.
Đến ngày 16/02, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP HCM đã ra quyết định khởi tố vụ án và bắt tạm giam Mỹ Tiên về tội cố ý làm hư hỏng tài sản. Hiện hồ sơ vụ việc đang được cơ quan chức năng tiếp tục củng cố để xử lý theo đúng trình tự pháp luật, đảm bảo tính nghiêm minh đối với các hành vi xâm phạm tài sản.
Tiền lì xì nên phát đến mấy tuổi thì dừng lại? Đừng vượt quá mốc ấy, kẻo cả hai bên đều ngại. (Ảnh: Chụp màn hình báo Nghệ An Mới).
Mỗi dịp Tết, tiền lì xì lại trở thành chủ đề được bàn luận sôi nổi. Nên phát đến mấy tuổi, dựa vào đâu để dừng lại và làm sao để không gây khó xử cho cả người cho lẫn người nhận là những câu hỏi chưa có đáp án thống nhất.
Trong nhiều gia đình, lì xì đầu năm đã trở thành một thói quen gần như mặc định. Cứ mỗi dịp Tết đến, người lớn chuẩn bị sẵn phong bao đỏ, còn con cháu thì quen với việc nhận lời chúc kèm theo tiền mừng tuổi. Thói quen ấy mang lại niềm vui suốt nhiều năm, cho đến khi người nhận không còn là trẻ nhỏ.
Văn hoá lì xì đầu năm. (Ảnh: Chụp màn hình báo Nghệ An Mới).
Không ít tình huống dở khóc dở cười xảy ra khi người lớn vô tư rút phong bao, nhưng người nhận đã ngoài 20 tuổi, tốt nghiệp đại học, thậm chí đã có công việc ổn định. Lúc này, phong bao đỏ không còn mang cảm giác háo hức như trước, mà thay vào đó là sự lúng túng hiện rõ trên gương mặt cả hai phía.
Người cho thì băn khoăn: không lì xì sợ bị cho là lạnh nhạt, còn lì xì thì e người nhận ngại. Người nhận lại rơi vào thế khó: nhận thì thấy mình đã quá tuổi, từ chối lại lo làm mất vui ngày Tết. Chính những áp lực vô hình ấy khiến một phong tục vốn rất đẹp đôi khi trở thành nguyên nhân gây gượng gạo trong không khí sum họp.
Nguồn gốc tiền lì xì và mốc trưởng thành truyền thống
Theo quan niệm xưa, tiền lì xì còn gọi là “áp tuế tiền”, xuất hiện với mục đích trấn áp tà khí, bảo vệ trẻ nhỏ trong dịp năm mới. Khi đó, tiền được xâu bằng dây đỏ, đặt bên người trẻ em với mong muốn xua đuổi điều xấu, cầu bình an suốt cả năm.
Ý nghĩa ban đầu của tiền lì xì. (Ảnh: Chụp màn hình báo Nghệ An Mới).
Dần theo thời gian, phong bao đỏ không còn mang nặng yếu tố tâm linh, mà trở thành biểu tượng của lời chúc phúc và sự quan tâm của người lớn dành cho con cháu. Tuy vậy, trong truyền thống, lì xì vẫn chủ yếu dành cho những người chưa trưởng thành.
Thời xưa, mốc trưởng thành được xác định khá rõ ràng thông qua các nghi lễ. Ngày nay, xã hội hiện đại quy ước chung mốc 18 tuổi là thời điểm đánh dấu sự trưởng thành về mặt pháp lý. Vì thế, ở nhiều gia đình, tiền lì xì thường dừng lại khi con cháu tròn 18 tuổi, bất kể còn đi học hay đã đi làm.
Tuy nhiên, thực tế đời sống hiện đại khiến mốc tuổi này không còn tuyệt đối. Có người 18 tuổi đã tự lập, nhưng cũng có người ngoài 25 vẫn đang học tập hoặc chưa ổn định cuộc sống. Chính sự khác biệt ấy làm nảy sinh nhiều quan điểm khác nhau về việc nên dừng lì xì khi nào.
Mốc tuổi khác nhau và điều quan trọng nhất
Ở nhiều tỉnh miền Nam, việc dừng lì xì không dựa vào tuổi, mà dựa vào tình trạng hôn nhân. Chỉ cần chưa kết hôn, dù đã 30 hay hơn nữa, vẫn có thể nhận phong bao đỏ. Quan niệm này xuất phát từ suy nghĩ truyền thống rằng chưa lập gia đình thì vẫn được xem là “chưa yên bề gia thất”.
Trong khi đó, ở miền Bắc, nhiều gia đình lại lấy việc đã đi làm, có thu nhập làm ranh giới. Khi con cháu có thể tự nuôi sống bản thân, việc tiếp tục nhận tiền lì xì bị xem là không còn phù hợp. Tiêu chí này nghe có vẻ hợp lý, nhưng trên thực tế lại dễ gây hiểu lầm nếu người lớn không nắm rõ hoàn cảnh của con cháu.
Chú ý đến phong tục của từng vùng miền. (Ảnh: Chụp màn hình báo Nghệ An Mới).
Dù áp dụng theo cách nào, điều cốt lõi của tiền lì xì vẫn không nằm ở số tiền hay mốc tuổi cụ thể. Quan trọng hơn cả là sự tinh tế và thấu hiểu. Người lớn có thể linh hoạt bằng cách chuyển từ lì xì sang lời chúc, một bữa cơm sum họp hay sự quan tâm tinh thần. Người trẻ cũng nên ứng xử khéo léo để giữ trọn không khí vui vẻ ngày Tết.
Suy cho cùng, phong bao đỏ chỉ là hình thức. Giá trị lớn nhất của Tết vẫn là sự gắn kết gia đình và cảm giác ấm áp khi được ở bên nhau.
