Ngày 2/10, Công an tỉnh An Giang phát lệnh truy nã Huỳnh Trung Nghĩa, 42 tuổi, về tội Cố ý gây thương tích. Vụ việc xảy ra tại buổi tiệc ngày 16/1 ở An Giang. Nghĩa bị cáo buộc dùng dao đâm chủ nhà Nguyễn Thanh Dũng nhiều nhát. Sau khi gây án, nghi phạm nhanh chóng bỏ trốn khỏi hiện trường. Hành vi của Nghĩa được đánh giá là đặc biệt nghiêm trọng. Cơ quan điều tra xác định vụ tấn công xuất phát từ mâu thuẫn cá nhân. Công an đang tích cực truy tìm nghi phạm để xử lý theo pháp luật. Người dân được kêu gọi cung cấp thông tin hỗ trợ điều tra. Vụ án thu hút sự chú ý của cộng đồng địa phương. Hiện, lực lượng chức năng vẫn chưa bắt được Nghĩa.
Mâu thuẫn bùng phát dẫn đến tấn công
Ngày 16/1, Huỳnh Trung Nghĩa cùng anh rể đến nhà Nguyễn Thanh Dũng để nhậu. Trong lúc tiệc đang diễn ra, chị của Nghĩa đến gọi chồng về nhà. Điều này dẫn đến cãi vã gay gắt giữa hai bên. Nghĩa tức giận, đập ly chén trên bàn và tranh cãi với chị mình. Chủ nhà Dũng lên tiếng can ngăn: “Chị em mày cãi nhau thì về nhà mà đập đồ.” Lời nói này khiến Nghĩa cảm thấy bị xúc phạm nghiêm trọng. Anh ta đáp lại: “Tôi đập đồ, tôi đền tiền cho ông.” Sau đó, Nghĩa rời khỏi buổi tiệc trong tâm trạng bực tức. Khoảng 10 phút sau, anh ta quay lại với con dao trên tay. Nghĩa đâm chủ nhà nhiều nhát, gây thương tích nặng. Nạn nhân được cấp cứu kịp thời, giữ được tính mạng. Tuy nhiên, ông Dũng phải chịu thương tật 13% vĩnh viễn. Vụ việc khiến dư luận địa phương xôn xao. Công an đã khởi tố vụ án nhưng Nghĩa vẫn đang lẩn trốn.
Tấm biển ghi: “Do chính phủ liên bang đóng cửa, toàn bộ công viên quốc gia tạm ngừng hoạt động” tại Mỹ ngày 1/10/2013. (Ảnh: AP).
Từ 0 giờ ngày 1/10 (giờ địa phương, tức 11 giờ Việt Nam), chính phủ Mỹ chính thức đóng cửa do Quốc hội không đạt được thỏa thuận ngân sách cho năm tài khóa 2026.
Theo các chuyên gia, việc ngừng hoạt động này không tạo cú sốc lớn cho nền kinh tế số 1 thế giới, song có thể làm tăng trưởng GDP giảm 0,1 – 0,2 điểm % mỗi tuần và ảnh hưởng đến niềm tin của nhà đầu tư quốc tế.
Chính phủ Mỹ bắt đầu đóng cửa một phần từ ngày 1/10. (Ảnh: Reuters).
Vì sao chính phủ Mỹ đóng cửa và ai chịu ảnh hưởng?
Theo quy định, Quốc hội Mỹ phải thông qua dự luật ngân sách hàng năm để duy trì hoạt động chính phủ liên bang. Khi không đạt đồng thuận, chính phủ buộc phải dừng các chức năng “không thiết yếu” như dịch vụ hành chính, trong khi những dịch vụ “thiết yếu” liên quan đến an ninh quốc gia, an toàn công cộng vẫn được duy trì.
Trong thời gian này, hàng trăm nghìn công chức liên bang bị nghỉ việc tạm thời hoặc làm việc không lương. Các nhà thầu chính phủ, từ dịch vụ căng-tin đến tư vấn chiến lược, cũng chịu tổn thất do không được thanh toán. Đợt đóng cửa năm 2018 kéo dài 35 ngày từng khiến khoảng 800.000 công chức liên bang mất thu nhập, gây thiệt hại 70 tỷ USD, tương đương 0,3% GDP Mỹ.
Trong thời gian đóng cửa, chính phủ Mỹ tạm ngừng mọi chức năng “không thiết yếu” do chưa được cấp ngân sách. (Ảnh: Reuters).
Ảnh hưởng tới nền kinh tế và tâm lý thị trường
Các nhà kinh tế nhận định tác động trực tiếp của việc chính phủ đóng cửa thường không kéo dài. Nếu ngừng hoạt động dưới hai tuần, GDP Mỹ gần như không bị ảnh hưởng đáng kể. Ngay cả đợt đóng cửa dài nhất năm 2018 cũng chỉ khiến GDP giảm khoảng 0,4%.
Tuy nhiên, bối cảnh hiện nay được cho là nhạy cảm hơn do thị trường lao động Mỹ tăng trưởng chậm, báo cáo tháng 6 ghi nhận mức tăng âm và tháng 8 chỉ bổ sung thêm 22.000 việc làm. Đây có thể tạo thêm áp lực cho Cục Dự trữ Liên bang (Fed) trong việc cân đối giữa kiểm soát lạm phát và thúc đẩy việc làm.
Với giới đầu tư, thị trường chứng khoán và đồng USD thường ít biến động trong các đợt chính phủ đóng cửa, nhưng một kịch bản kéo dài có thể làm suy giảm niềm tin vào khả năng quản trị và vị thế an toàn của Mỹ trên trường quốc tế.
Ngày 25/7/1976, NASA công bố bức ảnh do tàu Viking 1 chụp tại vùng Cydonia, Sao Hỏa. Trên khung cảnh khô cằn phủ bụi đỏ, một ngọn đồi nổi bật với hình dáng kỳ lạ: trông giống khuôn mặt người khổng lồ nhìn chằm chằm vào vũ trụ. Ngay cạnh đó, vài khối đồi khác lại mang dáng chóp nhọn như kim tự tháp bốn mặt. Hình ảnh này nhanh chóng tạo nên cơn chấn động toàn cầu. Báo chí thi nhau khai thác, giới nghiên cứu UFO hứng khởi tuyên bố đây là “dấu vết văn minh ngoài hành tinh”. Trái lại, nhiều nhà khoa học hoài nghi, cho rằng đó chỉ là kết quả của ánh sáng và góc chụp. Câu hỏi vang lên: phải chăng Sao Hỏa từng có kiến trúc nhân tạo, hay tất cả chỉ là ảo ảnh trong trí tưởng tượng con người?
Khởi nguồn của một huyền thoại: Viking và vùng đất Cydonia
Năm 1976 đánh dấu bước ngoặt trong lịch sử thám hiểm vũ trụ khi NASA phóng thành công hai tàu Viking 1 và Viking 2 lên Sao Hỏa. Đây là lần đầu tiên con người không chỉ đưa tàu vũ trụ vào quỹ đạo mà còn hạ cánh an toàn trên bề mặt hành tinh đỏ. Sứ mệnh Viking được thiết kế với mục tiêu táo bạo: tìm kiếm dấu hiệu của sự sống, đồng thời chụp lại địa hình chi tiết để phục vụ nghiên cứu địa chất và khí hậu.
Trong hàng nghìn bức ảnh gửi về, một số hình ảnh từ khu vực Cydonia Mensae lập tức trở thành tâm điểm. Nơi đây là vùng cao nguyên gồ ghề, xen lẫn những đồi đá có hình thù kỳ lạ. Viking 1 đã ghi lại bức ảnh nổi tiếng “Face on Mars” – một ngọn đồi khi ánh sáng chiếu xiên lại giống hệt gương mặt khổng lồ với mắt, mũi, miệng rõ ràng. Không dừng ở đó, gần khu vực này còn có vài ngọn đồi nhọn hình chóp, khiến nhiều người liên tưởng ngay đến kim tự tháp bốn mặt trên Trái Đất. Từ đây, khái niệm “kim tự tháp Sao Hỏa” chính thức xuất hiện.
Truyền thông nhanh chóng thổi bùng cơn sốt. Các tờ báo lá cải như National Enquirer và nhiều chương trình truyền hình Mỹ giật tít rầm rộ, gọi đây là “khám phá thế kỷ”. Hình ảnh Cydonia tràn ngập khắp nơi, từ bìa tạp chí, sách khoa học giả tưởng đến phim ảnh. Cả thế giới bước vào một cuộc tranh cãi chưa từng có: Liệu chúng ta đang chứng kiến trò đùa của ánh sáng, hay bằng chứng hùng hồn về một nền văn minh ngoài hành tinh đã từng tồn tại trên Sao Hỏa?
Phe “niềm tin kim tự tháp sao hỏa”
Những người tin vào giả thuyết “kim tự tháp Sao Hỏa” cho rằng hình ảnh mà Viking 1 gửi về không thể chỉ là ngẫu nhiên. Họ dựa vào lập luận hình học: một số ngọn đồi trong vùng Cydonia có cấu trúc 4 mặt tam giác cân đối, tạo cảm giác giống hệt kim tự tháp nhân tạo. Không ít nhà nghiên cứu nghiệp dư còn kẻ sơ đồ, cho rằng các “kim tự tháp” này được sắp xếp theo trật tự nhất định, tương tự như cụm Giza ở Ai Cập, và có thể mang thông điệp toán học hay thiên văn.
Từ đây, nhiều người bắt đầu liên hệ với các nền văn minh cổ đại trên Trái Đất. Kim tự tháp ở Ai Cập, Maya hay Teotihuacan vốn đã mang đầy tính biểu tượng, liệu có thể là “mẫu số chung” do một nền văn minh vũ trụ truyền lại? Đây cũng là cốt lõi của Thuyết Cổ Phi Hành Gia, cho rằng người ngoài hành tinh đã ghé thăm Trái Đất trong quá khứ, truyền dạy kỹ thuật xây dựng và kiến thức thiên văn cho nhân loại. Theo đó, Sao Hỏa có thể từng là căn cứ, hoặc chí ít là “trạm trung chuyển” của họ.
Không dừng lại ở giới nghiên cứu tự do, ý tưởng này nhanh chóng lan rộng vào văn hóa đại chúng. Cuốn sách The Monuments of Mars của Richard Hoagland trở thành “kinh thánh” cho những ai tin vào giả thuyết này. Sau đó, Hollywood cùng hàng loạt chương trình truyền hình như The X-Files hay Ancient Aliens đã biến “kim tự tháp Sao Hỏa” thành biểu tượng huyền bí của thế kỷ XX. Giữa bầu không khí ấy, hình ảnh Cydonia không chỉ là dữ liệu khoa học, mà còn là ngọn lửa nuôi dưỡng trí tưởng tượng về sự sống ngoài Trái Đất.
Phản biện khoa học: khi ảo giác gặp sao hỏa
So sánh: ảnh Viking năm 1976 (trái) gây ảo giác khuôn mặt và kim tự tháp; ảnh chụp sau này (phải) cho thấy chỉ là đồi đá tự nhiên (Ảnh: Khai mở)
Dù “kim tự tháp Sao Hỏa” từng làm dậy sóng dư luận, giới khoa học đã nhanh chóng đưa ra những phản biện thuyết phục. Đầu tiên phải kể đến hiện tượng pareidolia – xu hướng tâm lý khiến con người nhìn thấy hình dạng quen thuộc trong sự ngẫu nhiên. Chúng ta thường bắt gặp khuôn mặt trong đám mây, hình Đức Mẹ trên vách đá, hay thậm chí một chú thỏ trên bề mặt Mặt Trăng. Với Cydonia, bộ não chỉ đơn giản “lắp ghép” bóng sáng – tối thành khuôn mặt hay kim tự tháp, dù thực chất đó chỉ là những ngọn đồi bình thường.
Một yếu tố khác đến từ giới hạn công nghệ của Viking. Máy ảnh của tàu thập niên 1970 chỉ đạt độ phân giải khoảng 50 mét/pixel – nghĩa là mỗi điểm ảnh bao phủ diện tích to gấp nhiều lần sân bóng đá. Cùng với đó, góc chiếu sáng nghiêng của Mặt Trời đã tạo nên những bóng đổ kéo dài, khiến các khối đá trông như được chạm khắc tinh xảo.
Những tranh cãi kéo dài gần hai thập kỷ, cho đến khi các sứ mệnh sau khép lại bí ẩn này. Năm 1998, Mars Global Surveyor đã chụp lại Cydonia với độ phân giải cao hơn nhiều. Kết quả: “khuôn mặt” chỉ là đồi đá mấp mô, không hề có cấu trúc nhân tạo. Tiếp đó, năm 2006, Mars Reconnaissance Orbiter với máy ảnh HiRISE càng khẳng định: tất cả đều là sản phẩm tự nhiên của gió, băng và phong hóa.
Theo quan điểm của NASA và giới khoa học chính thống, không có bằng chứng nào cho thấy tồn tại kiến trúc nhân tạo trên Sao Hỏa. Các “kim tự tháp” chỉ là những ngọn đồi bị bào mòn trong hàng triệu năm. Như vậy, điều từng gây chấn động toàn cầu hóa ra chỉ là một ảo giác quang học cộng hưởng cùng trí tưởng tượng phong phú của con người.
Ý nghĩa & tác động: từ ảo ảnh đến bài học nhân loại
Từ tranh cãi khoa học, ‘Kim tự tháp Sao Hỏa’ bước vào văn hóa đại chúng, trở thành biểu tượng huyền bí trong phim ảnh và tiểu thuyết (Ảnh: Khai mở)
Câu chuyện “kim tự tháp trên Sao Hỏa” không chỉ là một sự kiện khoa học gây tranh cãi, mà còn phản ánh tâm lý sâu thẳm của nhân loại. Con người luôn khao khát tìm thấy “người anh em” ngoài vũ trụ, và bất kỳ hình ảnh bí ẩn nào cũng dễ dàng trở thành điểm tựa cho trí tưởng tượng. Việc gán ý nghĩa cho những điều chưa rõ ràng là một xu hướng phổ quát, giúp thỏa mãn niềm hy vọng rằng chúng ta không đơn độc giữa vũ trụ bao la.
Truyền thông đóng vai trò then chốt trong việc biến những bức ảnh mờ nhòe thành biểu tượng huyền bí toàn cầu. Báo chí, truyền hình, sách báo và sau này là phim ảnh, đã biến “kim tự tháp Sao Hỏa” thành một trong những huyền thoại nổi bật nhất trong văn hóa UFO và thuyết âm mưu thế kỷ XX. Dù bị phản bác, nó vẫn tiếp tục nuôi dưỡng trí tò mò và niềm tin vào những bí ẩn chưa được khám phá.
Từ góc nhìn khoa học, tranh cãi này là một bài học quý giá: dữ liệu cần được phân tích, kiểm chứng và tái xác nhận; trực giác thị giác không thể thay thế cho bằng chứng thực nghiệm. Đồng thời, sự kiện cũng có tác động tích cực khi khơi dậy sự quan tâm rộng rãi của công chúng đến vũ trụ học, thúc đẩy NASA và các cơ quan vũ trụ minh bạch hơn trong việc công bố hình ảnh và dữ liệu. Như vậy, “kim tự tháp trên Sao Hỏa” vừa là ảo ảnh, vừa là biểu tượng – một minh chứng cho trí tưởng tượng vô biên, đồng thời là chất xúc tác để khoa học tiến thêm một bước về phía những vì sao.
“Kim tự tháp Sao Hỏa” không phải là bằng chứng về một nền văn minh ngoài hành tinh, mà là minh họa sinh động cho cách con người thêu dệt ý nghĩa từ ảo ảnh. Tranh cãi này cho thấy: khoa học chỉ tiến bộ nhờ sự hoài nghi và kiểm chứng, nhưng đồng thời nhân loại vẫn cần những giấc mơ để bước tiếp.
Bí ẩn lớn nhất chưa được giải mã không phải là những khối đồi hình chóp, mà là câu hỏi: liệu sự sống đã, đang, hay sẽ tồn tại trên Sao Hỏa? Và biết đâu, trong tương lai, khi con người đặt chân lên hành tinh đỏ, chúng ta sẽ khám phá những bí mật còn kỳ vĩ hơn mọi ảo ảnh từng gây chấn động năm 1976.
Khoảng 13h15 ngày 30/9, tại đập Nghia, xóm Đồi Chè, xã Giai Xuân, Nghệ An, một vụ tai nạn đuối nước thương tâm đã xảy ra. Sau bữa cơm trưa, khi người lớn không chú ý, 4 cháu nhỏ rủ nhau ra khu vực đập gần nhà để chơi. Tại đây, các cháu phát hiện chiếc thuyền của người dân để trên bờ. Cả nhóm kéo xuống và chèo ra xa. Trong lúc vui đùa, thuyền bất ngờ lật úp khiến cả 4 cháu rơi xuống nước sâu.
Người dân phát hiện nhanh chóng lao ra cứu vớt. Tuy nhiên, chỉ 2 cháu được đưa lên bờ an toàn, 2 cháu khác đã tử vong. Nạn nhân là cháu Đ.T.H.T. (sinh năm 2017) và Đ.X.N. (sinh năm 2021), đều là người dân tộc Thổ. Gia đình hai cháu đều có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, sống chủ yếu với ông bà do bố mẹ đi làm xa. Chính quyền xã Giai Xuân đã tổ chức thăm hỏi, hỗ trợ mỗi gia đình 3 triệu đồng để chia sẻ mất mát.
Elon Musk tái khẳng định tham vọng xây dựng nền văn minh trên sao Hỏa. (Ảnh: Tri Thức VN)
Tỷ phú Elon Musk, CEO Tesla và SpaceX, tiếp tục nhấn mạnh khát vọng định cư lâu dài trên sao Hỏa. Ông coi hành tinh đỏ là phần mở rộng của nước Mỹ và là chìa khóa bảo đảm sự tồn tại của nhân loại.
Elon Musk từ lâu đã nổi tiếng với giấc mơ táo bạo: xây dựng một nền văn minh tự duy trì trên sao Hỏa. Không chỉ coi đây là bước đi công nghệ, Musk còn xem việc thuộc địa hóa hành tinh đỏ là giải pháp chiến lược nhằm bảo đảm sự sống còn của nhân loại trong trường hợp xảy ra “sự kiện tận thế”.
Ngày 1/10, trên nền tảng mạng xã hội X, ông khẳng định: “Tôi chỉ có một hộ chiếu, bây giờ và mãi mãi: nước Mỹ. Tôi sẽ sống và chết tại đây. Hoặc trên sao Hỏa (một phần của nước Mỹ).”
Phát biểu này không chỉ phản ánh lòng trung thành với đất nước mà còn cho thấy Musk coi sao Hỏa như một phần mở rộng của Mỹ trong không gian. Trước đó, ông nhiều lần nói về việc sao Hỏa sẽ trở thành “ngôi nhà thứ hai” cho nhân loại.
Những tuyên bố mạnh mẽ này đi kèm với các dự án khổng lồ mà SpaceX đang triển khai, đặc biệt là Starship – hệ thống tàu vũ trụ thế hệ mới được thiết kế để đưa con người và hàng hóa tới sao Hỏa.
Dự án Starship và kế hoạch chinh phục sao Hỏa
Theo Musk, sứ mệnh Starship đầu tiên có thể được thực hiện vào cuối năm 2026, mở màn cho một loạt thử nghiệm quan trọng. Ông cũng úp mở khả năng đưa con người đổ bộ lên sao Hỏa sớm nhất vào năm 2029.
Một trong những chuyến bay tiếp theo có thể mang theo Optimus – robot hình người do Tesla phát triển. Điều này được kỳ vọng sẽ hỗ trợ các công việc trên sao Hỏa trước khi con người chính thức định cư.
Ngoài Starship, SpaceX còn vận hành nhiều công nghệ không gian khác:
Falcon 9 và Falcon Heavy phục vụ cả sứ mệnh thương mại và chính phủ, trong đó có NASA.
Tàu Crew Dragon đưa phi hành gia lên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS).
Starlink cung cấp internet toàn cầu nhờ hàng nghìn vệ tinh quỹ đạo thấp.
Musk cho rằng việc xây dựng hạ tầng không gian toàn diện sẽ là bước chuẩn bị cần thiết cho việc biến sao Hỏa thành thuộc địa của loài người.
Cạnh tranh và tương lai chinh phục không gian
Không chỉ SpaceX, NASA cũng theo đuổi mục tiêu đưa con người lên sao Hỏa. Tuy nhiên, lộ trình chính thức của cơ quan này dự kiến phải đến cuối thập niên 2030 hoặc đầu 2040 mới có thể thực hiện, tùy thuộc vào nguồn lực và công nghệ.
Hiện tại, NASA tập trung vào chương trình Artemis nhằm đưa con người trở lại Mặt Trăng. Đây được xem là bước đệm quan trọng trước khi tiến tới sao Hỏa.
Trong khi đó, Musk muốn rút ngắn tiến trình này thông qua sự đầu tư tư nhân. Ông nhiều lần nhấn mạnh rằng sự tồn tại của nhân loại phụ thuộc vào việc trở thành “loài sinh vật liên hành tinh”.
Tuyên bố “sống và chết trên sao Hỏa” của Musk không chỉ là khẩu hiệu mà còn là tầm nhìn dài hạn. Nó phản ánh quyết tâm biến SpaceX thành tiên phong trong kỷ nguyên mới – kỷ nguyên mà con người không chỉ ở lại Trái Đất, mà còn bước ra vũ trụ để tìm cơ hội sống còn.
Biển báo đóng cửa bên ngoài Trung tâm đón khách tại Điện Capitol, thủ đô Washington, D.C (Mỹ) ngày 1-10. (Ảnh: 24h)
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đóng băng 26 tỉ USD tài trợ cho các bang có xu hướng ủng hộ đảng Dân chủ. Quyết định này được đưa ra sau khi Thượng viện không thông qua thỏa thuận ngân sách, dẫn đến chính phủ Mỹ đóng cửa từ ngày 1-10.
Khoản tài trợ bị đóng băng bao gồm 18 tỉ USD cho các dự án giao thông tại New York. Bang này là nơi đặt văn phòng của hai lãnh đạo cao cấp đảng Dân chủ tại Quốc hội. Ngoài ra, 8 tỉ USD cho các dự án năng lượng xanh tại 16 bang do đảng Dân chủ kiểm soát, như California và Illinois, cũng bị ảnh hưởng. Quyết định này gây ra lo ngại về sự đình trệ trong phát triển cơ sở hạ tầng và năng lượng sạch.
Chính phủ Mỹ đóng cửa đe dọa việc làm liên bang
Phó Tổng thống JD Vance cảnh báo về khả năng sa thải nhân viên liên bang nếu tình trạng đóng cửa kéo dài. Khoảng 300.000 người có thể mất việc từ nay đến tháng 12. Hiện tại, 750.000 nhân viên liên bang đã bị buộc nghỉ không lương. Binh sĩ và lực lượng tuần tra biên giới phải làm việc mà không được trả lương. Bộ Cựu chiến binh Mỹ cho biết sẽ tiếp tục tổ chức mai táng, nhưng không thể dựng bia mộ hay bảo trì nghĩa trang.
Tác động chính trị và phản ứng từ các bên
Lãnh đạo phe thiểu số Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries chỉ trích việc đóng băng tài trợ. Ông cho rằng điều này sẽ gây mất việc làm hàng nghìn người tại New York. Thượng nghị sĩ Chuck Schumer cáo buộc Tổng thống Trump sử dụng người dân làm công cụ chính trị. Trong khi đó, lãnh đạo phe đa số Cộng hòa John Thune phủ nhận cáo buộc rằng việc đóng băng ngân sách là công cụ mặc cả.
Chính phủ Mỹ đóng cửa lần thứ 15 kể từ năm 1981 đã làm đình trệ nhiều lĩnh vực. Các hoạt động nghiên cứu khoa học, giám sát tài chính và xử lý môi trường bị gián đoạn. Văn phòng Sáng chế và Nhãn hiệu Mỹ dự kiến sa thải 1% trong số 14.000 nhân viên.
Nguyên nhân chính của tình trạng này là do Thượng viện bác bỏ đề xuất kéo dài chi tiêu đến ngày 21-11. Dự luật chỉ nhận được 55 phiếu, không đủ 60 phiếu cần thiết. Đảng Dân chủ phản đối mạnh mẽ việc đảng Cộng hòa từ chối gia hạn quyền lợi y tế cho hàng triệu người dân Mỹ.
Khu trang trại của nhà ông Kiều chìm ngập trong biển nước. (Ảnh: Lê Dương)
Sau khi bão số 10 quét qua, nhiều hộ chăn nuôi ở Thanh Hóa lâm vào cảnh trắng tay. Riêng gia đình ông Nguyễn Văn Kiều (1971, thôn Phú Nhi, xã Vạn Lộc) mất hơn 13.000 con vịt, thiệt hại ước tính trên 2 tỷ đồng.
Trang trại chìm trong nước, hàng vạn vịt chết ngạt
Theo ông Kiều, gia đình có hơn 20 năm gắn bó với nghề nuôi vịt, đây cũng là nguồn thu nhập chính để duy trì cuộc sống. Khoảng 10h ngày 30-9, nước sông Mã bất ngờ dâng cao, tràn qua bờ đê sau nhiều ngày mưa lớn, nhanh chóng nhấn chìm toàn bộ khu trang trại rộng hơn 3.000m².
Chỉ trong vòng 15 phút, nước đã ngập ngang nửa người. Gia đình ông kịp cứu khoảng 7.000 con, số còn lại hơn 13.000 con chết ngạt, nổi trắng mặt nước. “Tôi chưa từng chứng kiến trận lũ nào khủng khiếp đến thế”, ông Kiều chia sẻ.
Vớt xác vịt, ngậm ngùi nhìn cơ nghiệp mất trắng
Nước bắt đầu rút, gia đình ông Kiều thu gom xác vịt chết (Ảnh: Lê Dương)
Đến sáng 1-10, khi nước bắt đầu rút, gia đình ông Kiều mới đi vớt xác vịt. Những con vịt mới hơn một tháng tuổi, chết ngạt không thể bán, chỉ gom lại làm thức ăn cho cá. Thiệt hại bao gồm toàn bộ đàn vịt, thức ăn, máy móc, thiết bị chăn nuôi… tổng cộng hơn 2 tỷ đồng.
Ba năm trước, gia đình ông vay gần 1 tỷ đồng để mở rộng quy mô chăn nuôi. Đến nay chưa trả xong thì nay toàn bộ cơ nghiệp lại bị cuốn trôi. Ông nghẹn ngào: “Chỉ mong nước rút nhanh để sửa lại chuồng trại, nếu không số vịt còn lại cũng sẽ chết dần”.
Hơn 13.000 con vịt chết, chưa kịp thu dọn đang bắt đầu bốc mùi hôi thối. (Ảnh: Lê Dương)
Nhạc sĩ Thế Hiển được yêu mến qua nhiều ca khúc nổi tiếng. (Ảnh: Minh Hạo)
Ngày 1/10, nhạc sĩ Thế Hiển – cây đại thụ của làng nhạc Việt – qua đời tại Bệnh viện Quân y 175 sau thời gian điều trị bạo bệnh, để lại nhiều tiếc thương
Thế Hiển gắn liền với nhiều ca khúc nổi tiếng, từ nhạc thiếu nhi như Nhong Nhong Nhong, đến tình ca như Tóc em đuôi gà, Hoài niệm dấu yêu, và nhạc về quê hương, đất nước như Hát trên nông trường xanh, Chuyện đời xưa – Chuyện đời nay.
Tác phẩm của ông giàu cảm xúc, mộc mạc nhưng sâu lắng, đã trở thành ký ức âm nhạc của nhiều thế hệ.
Trong những ngày cuối đời, sức khỏe giảm sút nhưng ông vẫn nhận được sự yêu thương, thăm hỏi từ đồng nghiệp, học trò.
Ca sĩ Ngọc Sơn xúc động gọi ông là “thần tượng từ thuở đi học”, còn nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung chia sẻ Thế Hiển là “người truyền cảm hứng, luôn lan tỏa năng lượng tích cực”.
Di sản và sự tiếc thương
Ngoài sự nghiệp sáng tác, Thế Hiển được phong tặng Nghệ sĩ Nhân dân năm 2024, ghi nhận đóng góp lớn lao cho âm nhạc Việt Nam.
Ông ra đi để lại khoảng trống khó lấp đầy trong lòng công chúng, nhưng những giai điệu của ông vẫn sống mãi với thời gian.
Với thế hệ trẻ, Thế Hiển không chỉ là một nhạc sĩ, mà còn là người truyền cảm hứng sống lạc quan, gắn bó với nghệ thuật đến giây phút cuối cùng.
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, sáng 2-10, áp thấp nhiệt đới nằm ở tọa độ 14,8°N; 129,0°E, phía Đông Philippines. Sức gió mạnh nhất đạt cấp 7 (50-61 km/giờ), giật cấp 9. Hệ thống này di chuyển Tây Tây Bắc với tốc độ 15 km/giờ. Dự báo, áp thấp sẽ mạnh lên thành bão trong 24 giờ tới. Đến 1 giờ ngày 3-10, tâm bão ở khoảng 16,3°N; 124,6°E, phía Đông đảo Lu-Dông, đạt cấp 8, giật cấp 10.
Diễn biến bão và vùng nguy hiểm
Đến sáng 4-10, bão vào Biển Đông, di chuyển Tây Tây Bắc với tốc độ 25 km/giờ. Lúc này, bão đạt cấp 10, giật cấp 12. Vùng nguy hiểm trên Biển Đông từ vĩ tuyến 15°N đến 21°N, phía Đông kinh tuyến 117°E. Cấp độ rủi ro thiên tai được đánh giá mức 3. Trong 48-72 giờ tiếp theo, bão tiếp tục di chuyển nhanh, có khả năng mạnh thêm. Từ chiều 3-10, vùng biển Đông Bắc Biển Đông có gió mạnh cấp 6-7, sau tăng lên cấp 8. Gần tâm bão, gió mạnh cấp 9-10, giật cấp 12, sóng biển cao 4-6 m, biển động rất mạnh.
Tác động và khuyến cáo phòng tránh
Từ ngày 4 đến 6-10, khu vực Bắc Biển Đông, bao gồm đặc khu Hoàng Sa, có thể chịu gió mạnh cấp 11-12, giật cấp 15. Ngư dân và chủ tàu thuyền cần theo dõi bản tin bão, tránh hoạt động trong vùng nguy hiểm. Các địa phương ven biển khẩn trương rà soát phương án phòng tránh, sẵn sàng ứng phó. Trước đó, bão số 10 (Bualoi) đã gây thiệt hại nặng nề cho Bắc Trung Bộ và miền Bắc. Theo thống kê, 51 người chết và mất tích, tám người mất liên lạc, hơn 100 người bị thương. Thiệt hại kinh tế ước tính vượt 8.000 tỷ đồng. Công tác khắc phục hậu quả bão số 10 vẫn đang được triển khai khẩn trương.
Điểm trường Khe Lóng 2 tan hoang sau trận lũ quét chiều 29-9 - (Ảnh: V.TƯƠI)
Trận lũ quét chiều 29-9 đã vùi lấp và phá hủy điểm trường Khe Lóng 2 (thuộc Trường mầm non Mỏ Vàng, xã Mỏ Vàng, tỉnh Lào Cai). Toàn bộ tường lớp học, phòng công vụ, nhà bếp và thiết bị dạy học bị đất đá cuốn trôi, hư hỏng nặng.
Đường đến trường chia cắt, giáo viên băng rừng khắc phục
Sau cơn mưa lớn chiều 29-9, một trận lũ quét ập xuống điểm trường Khe Lóng 2 (Ảnh: V. TƯƠI)
Ba ngày sau lũ, các giáo viên Trường mầm non Mỏ Vàng mới tiếp cận được điểm trường để khắc phục hậu quả. Con đường dài 15km từ trường chính vào Khe Lóng 2, do sạt lở, xe máy chỉ đi được khoảng 5km, phần còn lại các cô phải đi bộ, mất gần 3 giờ đồng hồ.
“Trước mắt chúng tôi là cảnh tượng lớp học ngập trong đất đá và cây cối phủ dày tới 2-3m. Tường lớp học bị phá thủng gần đến mái, còn đồ dùng, thiết bị học tập đều bị cuốn trôi”, cô Vũ Thị Tươi, phó hiệu trưởng, nghẹn ngào kể.
May mắn thoát nạn nhưng mất trắng cơ sở vật chất
Bùn đất đá tràn vào bên trong lớp học -( Ảnh: THU NHÀI)
Theo cô Tươi, điểm trường Khe Lóng 2 có một phòng học, một phòng công vụ và một nhà bếp. Chiều 29-9, ngay sau khi 42 học sinh tan học, chỉ còn hai cô giáo ở lại thì lũ ập xuống. Nghe tiếng hô hoán của người dân, các cô may mắn kịp chạy thoát.
Sau lũ, con suối đổi dòng chảy ngay qua sân trường, đất đá ngổn ngang, bùn lấp kín phòng học. Gần điểm trường, hai ngôi nhà dân cũng bị cuốn trôi, không còn dấu vết. Khối lượng đất đá đổ xuống quá lớn khiến việc dọn dẹp, khắc phục vô cùng khó khăn.
Nhà trường đang lên phương án và xin ý kiến địa phương để tìm địa điểm xây dựng lớp học mới. “Trước mắt, chúng tôi mong được hỗ trợ sách vở, đồ dùng học tập và trang thiết bị để trẻ có thể trở lại trường sớm nhất. Đồng thời, cô trò cũng rất mong sự quan tâm của chính quyền và các tấm lòng hảo tâm để sớm có mái trường an toàn”, cô Tươi chia sẻ.
Theo thống kê đến trưa 1-10, toàn tỉnh Lào Cai có 12 trường bị ngập lụt, 27 điểm trường bị sạt lở taluy, nhiều thiết bị dạy học như sách vở, bàn ghế, máy tính, máy chiếu, máy in… bị hư hỏng nặng.
Toàn bộ trang thiết bị học tập của điểm trường bị vùi lấp, cuốn trôi, hư hỏng – (Ảnh: V. TƯƠI)
