Nhiều đợt khai quật tại Di tích quốc gia Gò Tháp (Đồng Tháp) đã đưa ra ánh sáng hơn 400 hiện vật vàng tinh xảo, minh chứng sự hưng thịnh của văn hóa Óc Eo và Vương quốc Phù Nam cổ xưa.
Bộ sưu tập vàng lớn nhất văn hóa Óc Eo ở Việt Nam
Trong số hơn 400 hiện vật vàng được khai quật tại Gò Tháp, có 49 món trang sức và hàng trăm mảnh vàng niên đại từ thế kỷ III đến VII. Đây được xem là bộ sưu tập vàng Óc Eo – Gò Tháp lớn nhất từng được phát hiện ở Việt Nam.

Văn hóa Óc Eo, tồn tại từ thế kỷ I trước Công Nguyên đến thế kỷ XII, từng trải dài khắp Nam Bộ và Tây Nguyên. Nền văn hóa này gắn liền với sự hình thành Vương quốc Phù Nam – một trong những nhà nước hùng mạnh nhất Đông Nam Á cổ đại.
Các hiện vật gồm 395 mảnh vàng lá, trong đó 156 mảnh chạm khắc hoa văn và văn tự. Nhiều mảnh được dát mỏng, chạm hình người, động vật, linh thú, thảo mộc, cùng chữ viết cổ. Đặc biệt, có hai mảnh vàng khắc hình thần Vishnu từ thế kỷ III-IV, cùng nhiều hình tượng thần thoại Ấn Độ giáo như voi, gà trống, chim Garuda, rắn Shesha, rùa Kurma, bò thần Nandin, cá Matcha…

Trang sức và kỹ thuật kim hoàn tinh xảo thời cổ
Bên cạnh các mảnh vàng chạm khắc, các nhà khảo cổ còn tìm thấy nhiều món trang sức quý hiếm: khuyên tai, nhẫn vàng, dây vàng kết từ 28 khoen hình số 8. Những hiện vật có niên đại thế kỷ V-VII cho thấy kỹ thuật kim hoàn tinh xảo, phản ánh đời sống nghệ thuật và tín ngưỡng phong phú của cư dân Óc Eo.

Nổi bật là một chiếc nhẫn vàng nặng 5,8 chỉ, khắc chìm hình ốc Sankha – pháp khí gắn liền với thần Vishnu. Nhiều hiện vật khác như hạt chuỗi, khuôn đúc trang sức bằng đá cũng được tìm thấy, khẳng định Gò Tháp từng là trung tâm chế tác và giao lưu văn hóa lớn.

Hiện tại, một phần bộ sưu tập vàng Óc Eo – Gò Tháp đang được trưng bày tại Nhà trưng bày Xứ ủy Nam Bộ và Văn hóa Óc Eo (khánh thành năm 2024). Số còn lại được lưu giữ tại Bảo tàng Đồng Tháp, phục vụ nghiên cứu và tham quan.
Theo: Tân thế kỷ















