Chiếc ô tô con bốc cháy ngùn ngụt trên cao tốc. (Ảnh: Dân tri)
Một ô tô con bất ngờ bốc cháy ngùn ngụt trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai, km67+180, hướng Lào Cai đi Hà Nội, gây chú ý lớn. Lực lượng chức năng nhanh chóng xử lý vụ việc.
Vào khoảng 22h40 ngày 10/8, tại km67+180 trên cao tốc Nội Bài – Lào Cai, một vụ cháy ô tô xảy ra. Chiếc xe mang BKS 88A-059.xx, do anh N.T.Đ. (SN 2003, quê Phú Thọ) điều khiển, bất ngờ bốc lửa. Vụ việc diễn ra tại phường Phú Thọ, tỉnh Phú Thọ, trên làn hướng từ Lào Cai về Hà Nội. Ngọn lửa bùng lên dữ dội, khiến chiếc xe nằm sát làn khẩn cấp.
Lực lượng chức năng nhanh chóng xử lý
Nhận được tin báo, Đội 1 Cục CSGT (Bộ Công an) lập tức có mặt tại hiện trường. Lực lượng này phối hợp với các đơn vị liên quan để dập tắt đám cháy. Đồng thời, họ phân luồng giao thông, đảm bảo an toàn cho các phương tiện khác. Công tác điều tra nguyên nhân vụ cháy cũng được triển khai ngay sau đó.
Thiệt hại lớn nhưng không có thương vong
May mắn, vụ cháy không gây thiệt hại về người. Tuy nhiên, chiếc ô tô con bị lửa thiêu rụi hoàn toàn. Hiện trường cho thấy ngọn lửa bùng lên mạnh mẽ, gây khó khăn cho công tác dập tắt. Lực lượng chức năng đang tiếp tục làm rõ nguyên nhân dẫn đến vụ việc. Vụ cháy đã thu hút sự chú ý lớn từ người đi đường.
Thạc sĩ Trần Minh Hải trò chuyện với trẻ đường phố về kỹ năng tự bảo vệ bản thân, năm 2024. (Ảnh: VnExpress)
Nhiều trẻ vị thành niên ở Việt Nam đang rời bỏ gia đình do mâu thuẫn với cha mẹ. Chuyên gia nhận định hiện tượng này gia tăng vì thiếu lắng nghe. Các em dễ gặp rủi ro như lạm dụng hoặc trầm cảm. Cần hành động kịp thời để hỗ trợ.
Câu chuyện thực tế minh họa rõ nét vấn đề. Một cậu bé 14 tuổi ở miền Tây đã bỏ nhà vì đam mê vẽ tranh. Bố mẹ ép học tài chính để nối nghiệp kinh doanh. Cậu gom tiền lên TP HCM chứng minh bản thân. Sau một tháng, cậu ngủ bụi ở công viên Tao Đàn. Trung tâm Tương lai phát hiện và hỗ trợ cậu. Ban đầu, cậu khai man thông tin. Nhân viên xây dựng niềm tin dần dần. Cuối cùng, cậu tiết lộ lý do thật. Cha mẹ lên thuyết phục và hứa cho theo đuổi đam mê. Cậu mới chịu về nhà.
Lý do trẻ teen bỏ nhà đi: Thiếu kết nối gia đình
Cha mẹ bận rộn mưu sinh, ít thời gian lắng nghe con. Trẻ biến đổi mạnh về tâm sinh lý. Chúng cảm thấy cô đơn dù sống trong nhà. Nhiều phụ huynh không biết cách trò chuyện. Họ chỉ ra lệnh hoặc mắng mỏ. Trẻ tìm đến bạn bè hoặc mạng xã hội. Đây là cơ hội cho kẻ xấu dụ dỗ. Khảo sát cho thấy chỉ 56,7% trẻ được lắng nghe thường xuyên. Gần nửa số trẻ không được chú ý. Khảo sát sức khỏe tâm thần 2023 cho biết 1/5 trẻ có vấn đề tâm lý. Nhưng chỉ 5,1% phụ huynh nhận ra.
Lý do trẻ teen bỏ nhà đi: Áp lực và khao khát tự do
Trẻ dậy thì dễ buồn bã hoặc nổi giận. Chúng khao khát khẳng định bản thân mạnh mẽ. Sự kiểm soát từ cha mẹ khiến các em ngột ngạt. Một số bỏ đi vì bị hạn chế chơi game hoặc đi chơi. Chúng dễ sa vào bạn xấu hoặc trào lưu lệch lạc. Trường hợp bé gái 13 tuổi ở Hà Nội là ví dụ. Em theo “bạn trai” quen qua game online. Người này gửi tiền và hướng dẫn di chuyển. Em muốn thoát áp lực học tập. Cha mẹ ép học sau khi em ở lại lớp. Em cảm thấy cô đơn và bức bối.
Hậu quả và cách ứng phó
Minh họa. (Ảnh: VnExpress)
Trẻ bỏ nhà dễ mắc trầm cảm hoặc bị lạm dụng. Chúng gặp khó khăn học tập và giao tiếp. Chuyên gia khuyên giữ bình tĩnh khi con mất tích. Nhắn tin bày tỏ lo lắng mà không trách mắng. Kiểm tra phòng và lịch sử mạng xã hội. Tìm ở nơi con thường lui tới. Báo công an sớm nếu cần. Đăng thông tin lên mạng để cộng đồng giúp đỡ. Khi đón con về, thể hiện yêu thương vô điều kiện. Lắng nghe không phán xét và thừa nhận sai sót. Tìm chuyên gia nếu trẻ bất ổn. Tăng giáo dục phòng tránh rủi ro online. Cha mẹ cần hiểu tuổi dậy thì để đồng hành. Theo tổ chức Humannium, hơn 65.000 trẻ lang thang ở đô thị lớn. Hà Nội có 7.600 em, TP HCM hơn 18.800. Ông Đặng Hoa Nam nhấn mạnh trách nhiệm thuộc người lớn. Trẻ dưới 18 không thể bị đổ lỗi. Cần tôn trọng quyền riêng tư sau sự việc. Một số phụ huynh nỗ lực thay đổi sau sự cố. Họ mềm mỏng hơn và nhờ hỗ trợ tâm lý. Nhưng lo ngại con bỏ đi lần nữa vẫn tồn tại.
Dự kiến trở thành một trong những bước siết chặt quản lý hóa đơn mạnh nhất . ( Ảnh: Internet)
Bộ Tài chính vừa công bố dự thảo lần thứ 4 sửa đổi Nghị định 125/2020/NĐ-CP, trong đó nâng mức phạt tối đa lên 80 triệu đồng đối với hành vi không lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Đây là động thái mạnh nhằm hạn chế thất thu thuế, đồng thời nâng cao tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh.
Phân cấp mức xử phạt rõ ràng theo số lượng vi phạm
Dự thảo chia hành vi không lập hóa đơn thành 5 cấp độ. Từ phạt 1–2 triệu đồng với vi phạm nhỏ. Đến 60–80 triệu đồng cho trường hợp từ 50 hóa đơn trở lên khi bán hàng hoặc cung cấp dịch vụ. Cách phân loại này giúp xử lý phù hợp từng mức độ vi phạm. Tránh tình trạng “phạt đồng loạt” gây áp lực không cần thiết cho nhóm vi phạm nhẹ. Cụ thể:
Mức 1: Phạt 1 – 2 triệu đồng, áp dụng khi vi phạm dưới 10 hóa đơn cho các trường hợp khuyến mại, tặng, cho vay, mượn hoặc trả thay lương.
Mức 2: Phạt 2 – 10 triệu đồng cho vi phạm từ 10 đến dưới 50 hóa đơn trong các trường hợp trên. Hoặc bán hàng/dịch vụ vi phạm từ 1 đến dưới 10 hóa đơn.
Mức 3: Phạt 10 – 30 triệu đồng khi không lập từ 50 đến dưới 100 hóa đơn khuyến mại, tặng. Cho vay… hoặc bán hàng/dịch vụ từ 10 đến dưới 20 hóa đơn.
Mức 4: Phạt 30 – 50 triệu đồng cho vi phạm từ 100 hóa đơn trở lên trong các hình thức trên. Hoặc bán hàng/dịch vụ từ 20 đến dưới 50 hóa đơn.
Mức 5: Phạt 60 – 80 triệu đồng. Áp dụng khi bán hàng/dịch vụ từ 50 hóa đơn trở lên mà không lập hóa đơn.
Dự thảo chia hành vi không lập hóa đơn thành 5 cấp độ.( Ảnh: minh họa)
Mở rộng đối tượng chịu trách nhiệm
Ngoài người trực tiếp kinh doanh. Dự thảo bổ sung xử phạt đối với tổ chức, cá nhân được ủy quyền hoặc giao thực hiện nghĩa vụ thuế thay. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh giao dịch xuyên biên giới và các tập đoàn đa quốc gia ngày càng phổ biến. Giúp khép kín các “kẽ hở” trong quản lý thuế.
Dự thảo bổ sung xử phạt đối với tổ chức, cá nhân được ủy quyền. Hoặc giao thực hiện nghĩa vụ thuế thay. ( Ảnh: Internet)
Tác động và khuyến nghị thực hiện
Việc nâng mức phạt được kỳ vọng sẽ
Giảm tình trạng trốn thuế, gian lận hóa đơn.
Tăng nguồn thu ngân sách, tạo môi trường kinh doanh công bằng.
Tuy nhiên, để chính sách đi vào thực tế hiệu quả, cần:
Tăng cường hướng dẫn, đào tạo cho doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh về sử dụng hóa đơn điện tử.
Có lộ trình áp dụng hợp lý để tránh gây áp lực đột ngột.
Kết hợp công nghệ quản lý hóa đơn nhằm giám sát minh bạch nhưng giảm chi phí tuân thủ.
Dự thảo đang lấy ý kiến từ các bộ ngành, cộng đồng doanh nghiệp và người dân. Sau khi hoàn thiện, văn bản sẽ trình Chính phủ xem xét ban hành. Dự kiến trở thành một trong những bước siết chặt quản lý hóa đơn mạnh nhất trong những năm gần đây.
Việc nâng mức xử phạt hành vi vi phạm quy định lập hóa đơn. Không chỉ là biện pháp răn đe, mà còn là bước đi cần thiết để bảo vệ sự minh bạch và công bằng trên thị trường. Khi hóa đơn được lập đầy đủ và đúng quy định. Niềm tin giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng sẽ được củng cố. Tạo nền tảng cho một môi trường kinh doanh lành mạnh và bền vững.
Nguyễn Thị Bích Tuyền (số 10) và Trần Thị Thanh Thúy (số 3) mừng chiến thắng của Việt Nam trước Thái Lan trong nhà thi đấu tỉnh Ninh Bình tối 10/8/2025. (Ảnh: VnExpress)
Bóng chuyền nữ Việt Nam lần đầu đánh bại Thái Lan 3-2 tại SEA V-League 2025, lội ngược dòng kịch tính sau hai set thua ở Ninh Bình.
Tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam đã làm nên lịch sử khi đánh bại Thái Lan 3-2 tại chặng 2 SEA V-League 2025, diễn ra tại Ninh Bình. Dù bị dẫn trước hai set 17-25 và 24-26, đội chủ nhà không bỏ cuộc. HLV Nguyễn Tuấn Kiệt cùng các học trò giữ vững tinh thần, tận dụng sự cổ vũ nhiệt tình từ khán giả. Nguyễn Thị Bích Tuyền và Trần Thị Thanh Thúy tỏa sáng, giúp đội thắng ba set liên tiếp với tỷ số 25-17, 25-22, 16-14.
Bóng chuyền nữ Việt Nam phá dớp 40 trận thua
Đội bóng chuyền nữ Việt Nam trong trận thắng Thái Lan trong nhà thi đấu tỉnh Ninh Bình tối 10/8/2025. (Ảnh: VnExpress)
Trước trận này, Việt Nam chưa từng thắng Thái Lan sau 40 lần đối đầu. Thái Lan, xếp hạng 21 thế giới, luôn áp đảo với 12 HCV SEA Games liên tiếp. Tuy nhiên, lợi thế sân nhà tại Ninh Bình đã tiếp thêm sức mạnh cho Việt Nam. Set 3 và 4 chứng kiến sự bùng nổ của Thanh Thúy và Bích Tuyền. Set 5 nghẹt thở khi Việt Nam lội ngược dòng từ 3-1 để thắng 16-14.
Ý nghĩa lịch sử của chiến thắng
Chiến thắng này đánh dấu lần đầu Việt Nam vô địch một chặng SEA V-League nữ. Đây cũng là lần đầu đội vượt qua Thái Lan ở giải khu vực. Bích Tuyền ghi điểm quyết định ở set 5, mang về niềm vui cho hàng nghìn khán giả. Trận thắng giúp Việt Nam đòi lại món nợ thua chặng 1, khẳng định vị thế trước đối thủ mạnh nhất khu vực.
Đề án thí điểm sàn giao dịch tài sản mã hóa tại Việt Nam đã hoàn thiện sau nhiều tháng nghiên cứu, lấy ý kiến và đối chiếu kinh nghiệm quốc tế. Giới chức Bộ Tài chính xác nhận, văn bản hiện đang chờ quyết định chủ trương từ Bộ Chính trị – yếu tố then chốt để dự án có thể khởi động ngay trong tháng 8 hoặc chậm nhất là tháng 9/2025.
Bước chuẩn bị: Kinh nghiệm quốc tế và khảo sát trong nước
Phát biểu tại buổi họp báo Chính phủ chiều 7/8, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, quá trình xây dựng đề án đã tham khảo mô hình quản lý và vận hành sàn tài sản mã hóa từ nhiều nước trong khu vực và trên thế giới như Singapore, Nhật Bản và Hàn Quốc – những quốc gia đã có khung pháp lý tương đối hoàn chỉnh. Song song, cơ quan chức năng tiến hành khảo sát thực tế hoạt động giao dịch tài sản mã hóa của người dân trong nước, đánh giá nhu cầu, mức độ phổ biến và các rủi ro tiềm ẩn. Việc tham vấn ý kiến chuyên gia và doanh nghiệp công nghệ được thực hiện để đảm bảo mô hình phù hợp với điều kiện thị trường và năng lực quản lý tại Việt Nam.
Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi phát biểu tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ hôm 7/8. (Ảnh: Việt An.)
Sàn giao dịch tài sản mã hóa là gì?
Nói một cách đơn giản, sàn giao dịch tài sản mã hóa là một “chợ trực tuyến” nơi người dùng có thể mua, bán hoặc trao đổi các loại tài sản số hóa, như tiền mã hóa (Bitcoin, Ethereum), token đại diện cho cổ phần, bất động sản hoặc tác phẩm nghệ thuật kỹ thuật số. Mọi giao dịch được ghi lại trên công nghệ blockchain, giúp tạo ra sự minh bạch, an toàn, và giao dịch liên tục 24/7 mà không bị phụ thuộc vào giờ làm việc truyền thống như ngân hàng. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển thị trường tài chính số trong tương lai.
Sự thận trọng cần thiết từ cấp cao
Theo ông Chi, tài sản mã hóa là lĩnh vực mới, có tính biến động cao. Và tiềm ẩn nhiều rủi ro như rửa tiền, lừa đảo hay thao túng thị trường. Chính phủ đã báo cáo Bộ Chính trị nhằm xin chủ trương thí điểm, trước khi triển khai rộng rãi. Nếu được chấp thuận, đề án sẽ bước ngay vào giai đoạn thực thi. Dự kiến từ tháng 8 hoặc 9/2025. Bộ Tài chính sẽ tiếp tục ban hành hướng dẫn chi tiết. Quy định rõ về quyền, nghĩa vụ và cơ chế quản lý để đảm bảo an toàn hệ thống.
Theo ông Chi, tài sản mã hóa là lĩnh vực mới. Có tính biến động cao và tiềm ẩn nhiều rủi ro. ( Ảnh: HOÀNG TRIỀU) :
Tiêu chí lựa chọn sàn: Minh bạch và cạnh tranh lành mạnh
Bộ Tài chính sẽ công bố hệ thống tiêu chí để chọn đơn vị tham gia thí điểm, bao gồm:
Năng lực công nghệ thông tin đảm bảo an toàn bảo mật;
Trình độ chuyên môn nhân sự phù hợp với yêu cầu quản lý tài sản số;
Năng lực tài chính đủ sức duy trì vận hành bền vững;
Quy trình quản trị rủi ro đáp ứng chuẩn mực quốc tế.
Bộ khuyến khích sự tham gia của khu vực kinh tế tư nhân. Nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đa dạng hóa mô hình kinh doanh. “Chắc chắn sẽ có hơn một sàn để đảm bảo cạnh tranh. Nhưng con số sẽ không vượt quá mức hai chữ số”. Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi khẳng định.
Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi (Ảnh: VGP).
Phối hợp liên ngành để kiểm soát rủi ro
Dự thảo nghị quyết trình từ tháng 3/2025 đã đề xuất cơ chế phối hợp giữa Bộ Tài chính, Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước. Mục tiêu là thiết lập hệ thống giám sát toàn diện nhằm phòng chống rửa tiền. Gian lận và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư. Đây được xem là bước “phòng tuyến” quan trọng để thị trường vận hành minh bạch. An toàn và bền vững ngay từ giai đoạn thử nghiệm.
Bối cảnh toàn cầu và cơ hội cho Việt Nam
Trên thế giới, hơn 50 quốc gia đã triển khai hoặc chuẩn bị triển khai sàn giao dịch tài sản mã hóa có quản lý. Singapore và Nhật Bản đang dẫn đầu về khung pháp lý rõ ràng, thu hút dòng vốn đầu tư quốc tế. Trong khi đó, nhiều nước vẫn loay hoay giữa phát triển và kiểm soát rủi ro. Với dân số trẻ, tỷ lệ người dùng Internet và smartphone cao. Việt Nam được đánh giá có tiềm năng trở thành trung tâm giao dịch tài sản số mới nổi tại Đông Nam Á. Tuy nhiên, để tận dụng cơ hội này. Cần bảo đảm tính minh bạch, khả năng giám sát công nghệ và bảo vệ nhà đầu tư nhỏ lẻ.
Dự báo và kỳ vọng
Nếu thí điểm thành công, Việt Nam có thể nhanh chóng xây dựng khung pháp lý đầy đủ cho tài sản kỹ thuật số. Mở đường cho nhiều sản phẩm tài chính mới và thu hút các doanh nghiệp blockchain, fintech toàn cầu. Ngược lại, nếu triển khai thiếu kiểm soát, rủi ro về gian lận, thao túng giá và mất niềm tin thị trường. Có thể ảnh hưởng đến cả hệ sinh thái tài chính số đang hình thành.
Việc chờ đợi quyết định từ Bộ Chính trị không chỉ là thủ tục hành chính. Mà là bước quan trọng để cân bằng giữa đổi mới và an toàn thị trường.
Tại Quảng Trị, hai thanh niên Đặng Trung Quân, 20 tuổi, và Bùi Bảo Long, 21 tuổi, đã bị Công an phường Đồng Thuận bắt giữ. Họ bị điều tra vì hành vi giả danh cảnh sát cơ động để trấn lột tiền người đi đường. Sự việc xảy ra vào tối ngày 9/8, khi cả hai lên kế hoạch lợi dụng hình ảnh cảnh sát để trục lợi.
Quân, một shipper, và Long, nhân viên bảo vệ, đã bàn bạc kế hoạch khi đi uống nước. Họ quyết định giả cảnh sát để chặn các xe vi phạm giao thông. Quân sử dụng xe máy đã thay đổi biển số, chở Long đi qua nhiều tuyến đường ở phường Đồng Thuận. Khi phát hiện hai thanh niên chạy xe phía trước, họ lập tức bám theo.
Giả cảnh sát vòi tiền: Thủ đoạn tinh vi
Tại đường Lý Thánh Tông, Quân vượt lên ép xe hai thanh niên, yêu cầu họ dừng lại. Anh ta đưa điện thoại có ảnh mình mặc trang phục cảnh sát cơ động để tạo niềm tin. Quân yêu cầu kiểm tra giấy tờ, đồng thời đe dọa về các lỗi vi phạm như chạy nhanh, xe không gương, thay đổi kết cấu.
Sau đó, hai đối tượng yêu cầu nạn nhân chạy thêm một đoạn, bỏ 300.000 đồng vào cốp xe đã mở sẵn để được “tha”. Số tiền này được cả hai lấy và tiêu xài chung. Thủ đoạn của họ tuy đơn giản nhưng đã gây hoang mang cho người đi đường.
Hậu quả và bài học từ vụ việc
Tại cơ quan công an, Quân và Long đã thừa nhận hành vi phạm tội. Vụ việc là hồi chuông cảnh báo về tình trạng giả danh lực lượng chức năng để trục lợi. Công an phường Đồng Thuận đang tiếp tục điều tra để làm rõ toàn bộ hành vi của hai đối tượng.
Người dân cần nâng cao cảnh giác khi gặp các tình huống kiểm tra bất thường. Việc giả danh cảnh sát không chỉ vi phạm pháp luật mà còn làm suy giảm niềm tin vào lực lượng chức năng.
Nhiều người Mỹ với nỗi lo giá tăng trong thời gian tới (Ảnh: EPA).
Chính sách thuế quan mới của Mỹ không chỉ nâng giá hàng hóa lên mức cao kỷ lục. Mà còn tạo ra thách thức lớn cho doanh nghiệp và người tiêu dùng trong nước. Đồng thời ảnh hưởng tới chuỗi thương mại toàn cầu.
Theo The Washington Post (8/8), gói áp thuế mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Có hiệu lực từ 7/8, đã đẩy mức thuế trung bình của Mỹ lên cao nhất kể từ cuộc Đại Suy Thoái. Từ tách cà phê buổi sáng tới chiếc ôtô mới, mọi khoản chi tiêu đều bị ảnh hưởng. Các sản phẩm thiết yếu như thiết bị gia dụng, nội thất, đồ chơi và giày dép đang tăng giá mạnh. Khi nhà sản xuất và bán lẻ buộc phải bù đắp chi phí nhập khẩu cao hơn.
Người dân mua sắm tại siêu thị ở Millbrae (Mỹ). (Ảnh: THX/TTXVN)
Gánh nặng chi phí trực tiếp lên hộ gia đình
Nghiên cứu của Phòng Thí nghiệm Ngân sách Đại học Yale cho thấy. Mỗi hộ gia đình Mỹ có thể phải chi thêm khoảng 2.400 USD/năm. Một số nhóm hàng dự kiến tăng mạnh: giày dép và túi xách (+39%), quần áo (+37%), rau quả tươi (+7%) và ôtô (+12%, tương đương +6.000 USD/xe). Ngay cả khi chuỗi cung ứng được điều chỉnh. Giá vẫn có thể duy trì cao hơn gần 20% so với trước đây.
Các tập đoàn lớn như Walmart, Nike, Procter & Gamble đã bắt đầu tăng giá bán ngay từ tháng 8/2025. Nhiều nhà bán lẻ nhỏ hơn, sau khi bán hết hàng nhập trước thuế mới. Buộc phải chuyển toàn bộ chi phí tăng thêm sang người mua.
Ngành hàng chịu tác động nặng nề
Ngành đồ chơi – nhập hơn 75% từ Trung Quốc – ghi nhận giá tăng 3,2% chỉ trong ba tháng 4-6/2025. Gấp 8 lần mức lạm phát chung. Giá thực phẩm cũng leo thang. Đặc biệt là cà phê nhập từ Brazil chịu thuế tới 50%, ảnh hưởng trực tiếp tới chi tiêu hàng ngày. Trong ngành ôtô, xe lắp tại Nhật tăng khoảng 9% (~3.010 USD/xe), xe lắp tại Mexico tăng 10% (~3.550 USD/xe). General Motors cho biết họ thiệt hại hơn 1 tỷ USD trong quý gần nhất. Và đã phải chuyển một số hoạt động sản xuất về Mỹ.
Một con tàu chở hàng cập cảng Oakland ở California vào ngày 1-8 -( Ảnh: AFP)
Mục tiêu chính sách và thách thức thực tế
Chính quyền Trump khẳng định thuế quan cao nhằm ngăn chặn hành vi thương mại không công bằng. Bảo vệ sản xuất nội địa và tạo việc làm, kỳ vọng mở ra “Kỷ nguyên vàng” mới cho công nghiệp Mỹ. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo việc rời khỏi mạng lưới sản xuất giá rẻ, chuyên biệt của Trung Quốc là khó khả thi trong ngắn hạn. Đặc biệt khi hạ tầng sản xuất thay thế tại Mỹ và các nước khác chưa đủ quy mô.
Bối cảnh này gợi nhớ giai đoạn 2018–2019, khi Mỹ áp thuế mạnh với hàng Trung Quốc, khiến giá tiêu dùng tăng và thương mại toàn cầu chậm lại. Nếu các đề xuất thuế mới như 100% với chip bán dẫn hay 145% với toàn bộ hàng nhập từ Trung Quốc được thông qua, kịch bản này có thể lặp lại với mức độ nghiêm trọng hơn.
Một cảng hàng hóa của Ấn Độ – Ảnh: Reuters
Sự bất định phủ bóng nền kinh tế
Nửa đầu năm 2025, tăng trưởng kinh tế Mỹ đã chậm lại; chi tiêu, tuyển dụng và đầu tư đồng loạt giảm. Doanh nghiệp nhỏ như Gear Motions (New York), dù chỉ nhập khẩu 5% nguyên liệu. Vẫn chịu tác động lớn: chi phí tăng, xuất khẩu giảm, đơn hàng bị hủy. Sự bất định về chính sách khiến họ khó lập kế hoạch dài hạn, làm giảm động lực mở rộng sản xuất.
Thực tế mới của kinh tế Mỹ
Chính sách thuế quan mới đang tạo ra một “làn sóng giá cả” lan rộng từ siêu thị tới showroom ôtô. Tác động trực tiếp đến túi tiền người dân và chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp Mỹ. Dù mục tiêu bảo vệ sản xuất nội địa và việc làm là rõ ràng. Thách thức trong việc tái cấu trúc chuỗi cung ứng và duy trì sức mua của người tiêu dùng vẫn còn lớn. Trong bối cảnh các đề xuất thuế bổ sung có thể được thông qua. Nền kinh tế Mỹ sẽ tiếp tục đứng trước những phép thử không nhỏ. Những thay đổi này không chỉ định hình thói quen tiêu dùng và sản xuất trong nước. Mà còn tác động tới thương mại toàn cầu.
Diễn biến chính sách cùng phản ứng thị trường thời gian tới sẽ là yếu tố then chốt, đáng để bạn dõi theo từng bước chuyển động.
Rừng Không Im Lặng: Bí Ẩn của rừng ( Ảnh; Khai Mở )
Giữa rừng sâu tưởng chừng tĩnh lặng, một cuộc trò chuyện âm thầm đang diễn ra. Cây cối phát ra tiếng nói, lắng nghe nhau, và gửi thông điệp vượt xa giác quan con người. Khoa học bắt đầu giải mã, nhưng các nền minh triết đã biết từ ngàn đời: vạn vật đều có linh. Liệu bạn đã sẵn sàng lắng nghe tiếng thì thầm ấy – và nhận ra lời gọi từ chính tâm hồn mình?
Cây biết nghe và tiếng thì thầm của rừng không im lặng
Giữa rừng sâu tưởng chừng tĩnh lặng, một cuộc trò chuyện âm thầm đang diễn ra. Cây biết nghe không chỉ bằng lá và rễ, mà còn cảm nhận thế giới qua âm thanh, mùi hương và tín hiệu sinh học. Rừng không im lặng, mà đang liên tục gửi và nhận thông điệp vượt ngoài giác quan của con người. Khoa học bắt đầu giải mã, nhưng minh triết phương Đông từ lâu đã nhắc nhở rằng vạn sự vạn vật đều có linh – mọi sự sống đều có tinh thần và “lý” tồn tại riêng.
Âm thanh của cây – Ngôn ngữ siêu âm trong giao tiếp sinh học
Nghiên cứu công bố trên Cell năm 2023 cho thấy cây cà chua và cây thuốc lá phát ra âm thanh siêu âm khác nhau tùy loại stress – khô hạn, cắt thân, hay tổn thương. Máy học có thể phân biệt tình trạng chỉ từ những âm thanh này. Với con người, đây là sự im lặng tuyệt đối, nhưng với sinh vật nhạy cảm âm thanh, đó là một dạng giao tiếp sinh học giàu thông tin – minh chứng rằng cây giao tiếp tinh vi hơn ta tưởng.
Âm thanh của cây – Ngôn ngữ siêu âm trong giao tiếp sinh học ( Ảnh: Khai Mở )
Cây và côn trùng giao tiếp – Mối quan hệ nghe và đáp trong tự nhiên
Năm 2025, nghiên cứu đăng trên eLife hé lộ: bướm đêm có thể “nghe” âm thanh của cây bị khô và tránh đẻ trứng lên đó. Đây là một mối quan hệ cây và côn trùng giao tiếp dựa trên nguyên tắc đôi bên cùng có lợi – cây báo hiệu tình trạng, côn trùng điều chỉnh hành vi, giúp hệ sinh thái cân bằng hơn.
Hoa nghe ong – Câu chuyện evening primrose tăng ngọt mật
Thí nghiệm năm 2019 cho thấy hoa nghe ong bằng cách rung cánh theo tần số cánh ong bay tới, và chỉ trong 3 phút, mật hoa tăng độ đường. Hành vi này giúp thu hút ong thụ phấn và tối ưu hiệu quả sinh sản. Đây là minh chứng sinh động rằng cây biết nghe không chỉ để phòng vệ, mà còn để cộng tác và hòa hợp.
Thí nghiệm năm 2019 cho thấy hoa nghe ong bằng cách rung cánh theo tần số cánh ong bay tới (Ảnh : Khai Mở )
Snapdragon phân biệt “bạn” và “kẻ trộm” trong thế giới thụ phấn
Một số loài hoa như snapdragon có khả năng phân biệt tiếng ong thụ phấn hiệu quả với “kẻ trộm mật”, và chỉ tăng mật cho “bạn tốt”. Đây là một cơ chế “lọc tín hiệu” đặc biệt, cho thấy cây giao tiếp có thể chọn lọc đối tượng tương tác.
Mạng nấm rễ Wood Wide Web – Liệu cây có chia sẻ thông tin dưới đất?
Khái niệm mạng nấm rễ Wood Wide Web mô tả hệ thống mycorrhiza kết nối các cây với nhau, cho phép trao đổi nước, dinh dưỡng và tín hiệu phòng vệ. Nhà khoa học Suzanne Simard đã chứng minh nhiều trường hợp hỗ trợ lẫn nhau qua mạng này. Tuy nhiên, một số nhà nghiên cứu cảnh báo cần thận trọng trước khi khẳng định mức độ “truyền thông tin” dưới đất. Dù vậy, khó phủ nhận rằng đây là một phần quan trọng của giao tiếp sinh học của cây.
Khái niệm mạngnấm rễ Wood Wide Web mô tả hệ thống mycorrhiza kết nối các cây với nhau (Ảnh : Khai Mở)
Tín hiệu điện, thủy lực và hợp chất VOCs trong giao tiếp của cây
Ngoài âm thanh, cây còn truyền tín hiệu điện và thủy lực khi gặp stress. Hormone ABA, dòng canxi, ROS, và hợp chất bay hơi VOCs ở thực vật đều đóng vai trò truyền tin nhanh, cảnh báo các bộ phận khác của cây hoặc gửi thông điệp đến cây láng giềng.
Giao tiếp đa kênh – Khi rừng cây kết hợp âm thanh
Một sự kiện như sâu ăn lá có thể đồng thời kích hoạt âm thanh của cây, phát tán VOCs, truyền tín hiệu điện và thay đổi áp suất nước. Điều này biến rừng thành một bản hợp xướng sống động, nơi cây biết nghe và đáp trả theo nhiều “ngôn ngữ” cùng lúc.
Giao tiếp đa kênh – Khi rừng cây kết hợp âm thanh ( Ảnh :Khai Mở )
Khoa học và triết lý “Vạn Sự Vạn Vật Đều Có Linh”
Khoa học hiện đại chỉ mới chạm vào một phần của bức tranh mà minh triết Á Đông đã nói từ lâu: vạn sự vạn vật đều có linh. Bài viết trên Chánh Kiến kể về một ấm trà “cảm” được tâm trạng của người rót – gợi nhắc rằng mọi vật, dù hữu hình hay vô hình, đều có mối liên kết vi tế với con người. Cây giao tiếp bằng cách riêng, và chúng ta cũng gửi đi những tín hiệu mà đôi khi chính mình không nhận ra.
Lời nhắn nhủ từ rừng – Học cách lắng nghe và trân trọng mọi sự sống
Rừng không im lặng. Mỗi chiếc lá, thân cây, giọt nhựa đều là một lời nhắc nhở. Khi chúng ta học cách lắng nghe rừng, có lẽ ta cũng đang học cách lắng nghe chính mình. Trong khoảnh khắc tĩnh lặng đó, ta sẽ nhận ra rằng cây biết nghe, biết nói, và cả vũ trụ đang giao tiếp cùng ta – nếu ta chịu mở lòng
Bệnh ung thư đại tràng có thể chữa khỏi? (Ảnh: Tuổi Trẻ Oline)
Ung thư đại tràng là nguyên nhân tử vong hàng đầu do ung thư. Nhiều triệu chứng sớm của bệnh thường bị bỏ qua vì nhầm với vấn đề sức khỏe nhẹ, khiến việc phát hiện và điều trị bị trì hoãn.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), năm 2020 có hơn 1,9 triệu ca ung thư đại tràng mới và 930.000 ca tử vong. Triệu chứng giai đoạn đầu thường nhẹ, dễ bị nhầm với rối loạn tiêu hóa thông thường, khiến việc chẩn đoán và điều trị chậm trễ.
Thay đổi thói quen đại tiện kéo dài
Tiêu chảy, táo bón hoặc cảm giác đi tiêu không hết kéo dài hơn một tuần là dấu hiệu bất thường. Dù nguyên nhân có thể do chế độ ăn hoặc căng thẳng, bạn vẫn nên đi khám để loại trừ nguy cơ ung thư đại tràng.
Có máu trong phân – dấu hiệu cảnh báo sớm
Máu đỏ tươi hoặc máu sẫm trong phân không nên bỏ qua. WHO khuyến cáo nội soi sớm để tìm nguyên nhân, đặc biệt khi phân đen hoặc sệt như hắc ín. Nhiều người nhầm với bệnh trĩ, khiến việc phát hiện bị trì hoãn.
Đau hoặc khó chịu vùng bụng không dứt
Đau quặn, đầy hơi hoặc đau nhói kéo dài, không cải thiện sau điều trị thông thường, có thể liên quan tới ung thư đại tràng. Nếu kèm rối loạn đại tiện hoặc máu trong phân, cần kiểm tra ngay.
Giảm cân nhanh không rõ nguyên nhân
Sụt từ 4,5 kg trở lên trong thời gian ngắn mà không thay đổi ăn uống hay tập luyện là dấu hiệu bất thường. Nếu kèm các triệu chứng tiêu hóa, đây có thể là cảnh báo ung thư đại tràng.
Mệt mỏi kéo dài dù nghỉ ngơi đầy đủ
Mệt mỏi liên tục có thể do thiếu máu vì chảy máu bên trong. Đây là triệu chứng sớm nhưng thường bị bỏ qua. Nếu kèm sụt cân, rối loạn tiêu hóa, hãy đến bác sĩ càng sớm càng tốt.
Ung thư đại tràng và yếu tố nguy cơ chính
Ung thư đại tràng thường bắt đầu từ các polyp lành tính, sau đó phát triển ác tính nếu không điều trị. Nguy cơ tăng cao ở người lớn tuổi, có tiền sử gia đình mắc bệnh, chế độ ăn nhiều thịt đỏ, ít chất xơ, hút thuốc hoặc ít vận động.
WHO dự báo đến năm 2040, số ca mắc mới mỗi năm có thể đạt 3,2 triệu và tử vong 1,6 triệu. Phát hiện sớm là yếu tố quan trọng giúp nâng cao hiệu quả điều trị.
Dòng xe ùn ứ trên đường Phạm Văn Đồng, gần sân bay Tân Sơn Nhất, năm 2024. (Ảnh: Hạ Giang)
TP HCM lên kế hoạch triển khai vùng phát thải thấp từ năm 2026, hạn chế xe xăng dầu không đạt chuẩn khí thải, hỗ trợ chuyển đổi sang xe điện, buýt điện và xe đạp công cộng, nhằm giảm ô nhiễm và ùn tắc.
TP HCM đang xây dựng đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông với mục tiêu từ năm 2026 sẽ thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ) tại khu vực trung tâm và thí điểm ở Cần Giờ. Biện pháp này nhằm bảo vệ môi trường, giảm ô nhiễm không khí và hướng tới phát triển du lịch bền vững.
Phạm vi và lộ trình hạn chế xe xăng dầu
Khu vực trung tâm dự kiến gồm các quận 1, 3, 5, 6, 8, 10, 11, Bình Thạnh, Tân Bình, Tân Phú, Phú Nhuận, được giới hạn bởi 15 cây cầu và 17 tuyến đường chính. Đây là nơi tập trung khoảng 3,2 triệu dân, với hơn 9,2 triệu lượt di chuyển mỗi ngày và thường xuyên có nồng độ bụi mịn PM2.5, PM10 vượt ngưỡng cho phép.
Giai đoạn 2026: Hạn chế xe máy kinh doanh dịch vụ dưới chuẩn Euro 2, ôtô thương mại dưới Euro 4 vào vùng LEZ; cấm hoàn toàn xe tải nặng chạy dầu diesel.
Giai đoạn 2027-2032: Mở rộng hạn chế với toàn bộ xe máy dưới chuẩn Euro 2 và ôtô dưới Euro 4.
Sau 2032: Nâng tiêu chuẩn khí thải, mở rộng LEZ ra toàn bộ vành đai 1, bao gồm các tuyến Phạm Văn Đồng – vòng xoay Nguyễn Thái Sơn – ngã tư Bảy Hiền – Hương Lộ 2 – Nguyễn Văn Linh.
Hệ thống giám sát và xử phạt
Từ 2026-2032, thành phố sẽ lắp 58 camera nhận diện biển số (ANPR) trên các tuyến trọng điểm như Nguyễn Bỉnh Khiêm, Hai Bà Trưng, Võ Thị Sáu…, kết nối dữ liệu đăng kiểm để xác định mức khí thải và xử phạt. Sau 2032, hệ thống mở rộng lên 200 camera tại các tuyến vành đai và khu vực gần sân bay Tân Sơn Nhất.
Chính sách hỗ trợ người dân
Đề án đề xuất hàng loạt biện pháp khuyến khích chuyển đổi năng lượng xanh:
Không cho đăng ký mới xe xăng trong vùng LEZ.
Xe máy xăng áp dụng niên hạn sử dụng, thanh lý được bồi hoàn 70% giá trị còn lại; mua xe điện mới được trợ giá 10% (tối đa 5 triệu đồng).
Giảm 50% lệ phí đăng ký, biển số cho xe máy điện; hỗ trợ 20% lãi suất vay trong năm đầu.
Ôtô điện được giảm 50% lệ phí đăng ký, biển số, phí bảo trì đường bộ và hỗ trợ 10% lãi suất vay năm đầu.
Đầu tư hạ tầng xanh
Thành phố dự kiến phát triển 72 tuyến buýt điện (hơn 1.100 xe), lắp đặt 8.000 xe đạp công cộng và 750-1.338 trạm sạc tại bãi đỗ, trung tâm thương mại, trục giao thông chính. Tổng kinh phí hỗ trợ giai đoạn 2025-2030 hơn 7.300 tỷ đồng, chủ yếu từ ngân sách và xã hội hóa.
Kỳ vọng giảm ô nhiễm và ùn tắc
Hiện TP HCM có hơn 14 triệu dân, hơn một triệu ôtô và khoảng 10,2 triệu xe máy. Giao thông đường bộ đóng góp tới 88% bụi mịn từ hoạt động giao thông, gây thiệt hại hơn 3.000 tỷ đồng mỗi năm. Thành phố kỳ vọng đến năm 2030, toàn bộ xe buýt và taxi mới sẽ chạy bằng năng lượng xanh, với 900.000-1,5 triệu xe máy điện và 13.000-18.000 ôtô điện, giúp giảm tới 90% ô nhiễm không khí từ giao thông và đáp ứng 25% nhu cầu đi lại bằng phương tiện công cộng.
Theo ông Bùi Hòa An, Phó giám đốc Sở Xây dựng, đề án này là bước đi tiếp theo trong lộ trình quốc gia về chuyển đổi xanh, phù hợp Chỉ thị 20 của Thủ tướng về giảm ô nhiễm môi trường.
