Xuất nhập khẩu Việt Nam đạt 920 tỉ USD, tăng 16,9% so với năm 2024, theo ông Nguyễn Anh Sơn, Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu. Mốc này đưa Việt Nam vào nhóm 15 nền thương mại lớn nhất, mở ra yêu cầu cho năm 2026.
- Dùng vũ lực, gian dối cưỡng đoạt gần 10 tỷ đồng
- 18 người tử vong vì tai nạn giao thông trong ngày đầu năm
- Khách vứt nhầm dây vàng trên tàu Bắc – Nam, tiếp viên lục rác tìm lại
Xuất nhập khẩu bứt tốc giữa biến động chuỗi cung ứng
Ông Nguyễn Anh Sơn cho biết kinh tế thế giới còn nhiều biến động. Chuỗi cung ứng có lúc đứt gãy cục bộ. Nhu cầu ở một số thị trường lớn phục hồi chưa đồng đều.
Trong bối cảnh đó, nhiều ngành xuất khẩu chủ lực vẫn thích ứng tốt. Doanh nghiệp xoay xở linh hoạt để giữ đơn hàng. Một số ngành tận dụng cơ hội thị trường hiệu quả hơn.
Nhóm hàng công nghiệp chế biến – chế tạo tiếp tục là trụ cột. Nhóm này chiếm khoảng 85% tổng kim ngạch. Nhiều ngành duy trì mức tăng trưởng hai con số.
Điện tử, máy móc thiết bị là điểm sáng quan trọng. Dệt may, da giày giữ nhịp đơn hàng ổn định. Đồ gỗ cũng có tín hiệu cải thiện.
Ở nhóm nông, lâm, thủy sản, nhiều mặt hàng tăng mạnh. Gạo, cà phê, rau quả, thủy sản tăng về kim ngạch. Chất lượng và giá trị gia tăng cũng chuyển dịch tích cực.
Theo ông Sơn, hàng hóa đáp ứng tốt hơn yêu cầu an toàn thực phẩm. Truy xuất nguồn gốc được chú trọng hơn. Nhiều doanh nghiệp đầu tư vùng nguyên liệu và liên kết chuỗi.
FTA và đa dạng hóa: “tấm đệm” cho xuất nhập khẩu
Khi được hỏi về thuế đối ứng, ông Sơn nói cần thích nghi nhanh. Bộ Công Thương tập trung đa dạng hóa thị trường xuất khẩu. Chuỗi cung ứng cũng phải mở rộng để giảm rủi ro.
Ngoài thị trường truyền thống, Việt Nam khai thác mạnh thị trường có FTA. EU, Anh, Canada, Mexico được nhắc đến. CPTPP và RCEP cũng tạo dư địa đơn hàng.
Bộ Công Thương đồng thời mở rộng các thị trường mới. Trung Đông, châu Phi, Nam Á, Mỹ Latin là các hướng đi. Mục tiêu là giảm phụ thuộc vào vài thị trường lớn.
Song song, cơ quan quản lý tăng hướng dẫn về quy tắc xuất xứ. Doanh nghiệp cần nắm chắc tiêu chuẩn kỹ thuật. Nhiều yêu cầu mới liên quan môi trường và lao động.
Công tác cảnh báo sớm phòng vệ thương mại được chú trọng. Doanh nghiệp được hỗ trợ giảm rủi ro điều tra. Các biện pháp ứng phó được cập nhật theo diễn biến.
Ở chiều nhập khẩu, Bộ cũng thúc đẩy đa dạng hóa nguồn cung. Cách làm nhằm giảm rủi ro đứt gãy đầu vào. Đồng thời cân đối hài hòa cán cân thương mại.
Ngoài ra, cải cách hành chính được đẩy mạnh. Tạo thuận lợi thương mại là một mũi then chốt. Mục tiêu là giảm chi phí và thời gian cho doanh nghiệp.
FDI, chuẩn xanh và sức chống chịu năm 2026
Ông Sơn nhìn nhận khu vực FDI vẫn rất quan trọng. Đặc biệt trong chế biến – chế tạo và chuỗi sản xuất toàn cầu. Đây là kết quả của hội nhập và thu hút đầu tư.
Vấn đề trọng tâm không phải giảm vai trò FDI. Trọng tâm là nâng năng lực doanh nghiệp trong nước. Doanh nghiệp nội cần tham gia sâu hơn chuỗi cung ứng.
Bộ Công Thương thúc đẩy liên kết FDI – doanh nghiệp nội. Công nghiệp hỗ trợ được đặt ưu tiên. Tỉ lệ nội địa hóa và giá trị gia tăng cần tăng.
Đồng thời, môi trường cạnh tranh bình đẳng được nhấn mạnh. Doanh nghiệp nội phải nâng năng lực sản xuất. Quản trị và đổi mới công nghệ là yêu cầu dài hạn.
Ông Sơn cũng cảnh báo xu hướng bảo hộ gia tăng. Các lệnh trừng phạt có thể nhiều hơn. Tiêu chuẩn và quy chuẩn ngày càng khắt khe.
Các yêu cầu về phát thải carbon tăng nhanh. Truy xuất nguồn gốc thành tiêu chí bắt buộc. Lao động, môi trường, trách nhiệm xã hội cũng bị siết.
Ông Sơn nhấn mạnh phát triển bền vững là “điều kiện bắt buộc”. Doanh nghiệp phải đầu tư bài bản và dài hạn. Cách làm ngắn hạn sẽ tăng rủi ro.
Tuy vậy, chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc. Dòng chảy thương mại và đầu tư đổi hướng. Việt Nam có thể tham gia sâu hơn nếu nắm bắt kịp.
Bộ Công Thương sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến. Chính sách sẽ được hoàn thiện theo thực tế. Cảnh báo sớm rủi ro vẫn là ưu tiên.
Theo: Tuổi Trẻ
