Xung đột Sweida: Thảm kịch từ sai lầm chiến lược

Xung đột Sweida bùng phát do Tổng thống lâm thời Syria hiểu lầm ý định Mỹ và Israel, dẫn đến giao tranh đẫm máu, hơn 1.120 người thiệt mạng.

Thành phố Sweida, trung tâm của tỉnh cùng tên ở miền nam Syria, vừa trải qua tuần lễ bạo lực kinh hoàng. Cuộc đối đầu giữa dân quân Druze, quân đội chính phủ Syria và lực lượng Bedouin đã gây ra tổn thất nặng nề. Tổng thống lâm thời Ahmed al-Sharaa, với tính toán sai lầm, đã đẩy khu vực vào vòng xoáy xung đột. Bài viết độc quyền này phân tích nguyên nhân, diễn biến và hệ lụy của cuộc khủng hoảng tại Sweida, dựa trên các nguồn tin đáng tin cậy và góc nhìn mới mẻ.

Xung đột Sweida: Ngòi nổ từ mâu thuẫn sắc tộc

Ngày 13/7, một vụ bắt cóc thương nhân Druze bởi các tay súng Bedouin đã thổi bùng căng thẳng tại Sweida. Người Druze, chiếm đa số ở tỉnh này, và người Bedouin từ lâu đã mâu thuẫn sâu sắc. Các cuộc tấn công trả đũa nhanh chóng lan rộng, khiến 37 người thiệt mạng trong những ngày đầu, theo Tổ chức Giám sát Nhân quyền Syria (SOHR). Tình hình trở nên nghiêm trọng khi quân đội chính phủ can thiệp từ ngày 15/7. Chỉ trong một tuần, số nạn nhân tăng vọt lên 1.120, bao gồm 720 người Druze, 354 binh sĩ Syria và 21 người Bedouin. Xung đột Sweida không chỉ là tranh chấp sắc tộc mà còn phơi bày sự mong manh của chính quyền mới.

Xung đột Sweida: Hiểu lầm chiến lược của Damascus

Sau khi lật đổ Bashar al-Assad, Tổng thống lâm thời Sharaa tìm cách củng cố quyền lực tập trung. Ngày 9/7, đặc phái viên Mỹ Thomas Barrack phát biểu ủng hộ một Syria thống nhất, không có vùng tự trị. Sharaa hiểu nhầm đây là tín hiệu cho phép điều quân đến Sweida để kiểm soát tình hình. Ông cũng tin rằng Israel, qua đàm phán gần đây ở Azerbaijan, sẽ không phản đối. Damascus thông báo kế hoạch quân sự cho Mỹ nhưng không nhận phản hồi, nên cho rằng Washington ngầm đồng ý. Khi quân đội Syria tiến vào Sweida, dân quân Druze phục kích, gây thiệt hại lớn. Quân đội chính phủ và lực lượng Bedouin đáp trả mạnh mẽ, tấn công cả dân thường, đẩy khu vực vào hỗn loạn.

Hậu quả và động thái quốc tế

Vị trí tỉnh Sweida và thành phố thủ phủ cùng tên ở miền nam Syria, giáp Cao nguyên Golan và Jordan. (Ảnh: Tin 360)

Bạo lực leo thang khiến Israel bất ngờ không kích các vị trí quân đội Syria tại Sweida vào ngày 15/7, nhằm bảo vệ cộng đồng Druze. Một ngày sau, tên lửa Israel phá hủy trụ sở Bộ Quốc phòng Syria ở Damascus, gửi thông điệp cứng rắn. Sharaa buộc phải rút quân để tránh đối đầu trực tiếp với Tel Aviv. Tuy nhiên, lực lượng Bedouin và các nhóm Hồi giáo vũ trang tiếp tục tấn công Sweida, gây ra nhiều vụ bạo lực. Thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian đạt được vào cuối tuần trước, nhưng Sweida vẫn bị phong tỏa. Khoảng 30.000 người Druze mắc kẹt, thiếu thực phẩm và thuốc men. Một tay súng Bedouin tuyên bố: “Chúng tôi sẽ tiếp tục chiến đấu.”

Các chuyên gia nhận định Sharaa đã đánh giá sai ý định của Mỹ và Israel. Joshua Landis, chuyên gia Trung Đông tại Đại học Oklahoma, cho rằng Damascus nhầm lẫn khi diễn giải phát biểu của Barrack. Robert F. Worth từ Atlantic nhấn mạnh sự bất đồng giữa Mỹ, muốn một Syria thống nhất, và Israel, ưu tiên một Syria yếu và chia rẽ. Bộ Ngoại giao Mỹ kêu gọi bảo vệ các cộng đồng thiểu số, trong khi Sharaa đổ lỗi cho “các nhóm phi pháp” mà không thừa nhận vai trò của quân đội chính phủ. Dù giao tranh tạm dừng vào ngày 20/7, Sweida vẫn bất ổn. Sự phong tỏa khiến người dân đối mặt khủng hoảng nhân đạo. Chính quyền Syria cần hành động thận trọng để tránh lặp lại sai lầm. Sweida là minh chứng cho những thách thức trong việc quản lý một quốc gia đầy chia rẽ, đòi hỏi sự phối hợp quốc tế để tìm giải pháp bền vững.

Theo: Tin 360