Mohammed bin Salman Ả Rập Saudi bước sang tuổi 40, đánh dấu tròn 10 năm nắm quyền. Từ cải cách xã hội đến chiến lược đối ngoại, dấu ấn lãnh đạo của ông đang đưa vương quốc bước vào một giai đoạn thay đổi sâu rộng, với những tác động vượt ra ngoài biên giới quốc gia.
- Tổng Thống Trump và Luật Posse Comitatus
- iPhone 17 Pro hé lộ màu sắc và công nghệ tản nhiệt
- Quyển sách Sắt Ai Cập: Bí mật tri thức ngoài thời đại?
Khi Tổng thống Donald Trump chọn Ả Rập Saudi làm điểm đến đầu tiên trong chuyến công du nước ngoài của nhiệm kỳ mới — gặp gỡ Thái tử và Thủ tướng Mohammed bin Salman (MBS) tại Riyadh — điều này đã nhấn mạnh mối quan tâm chặt chẽ giữa Mỹ và sự thay đổi của Ả Rập Saudi. Đáp lại, MBS sẽ đến thăm Nhà Trắng trong những tháng tới. Thời điểm này rất đáng chú ý: tháng này ông bước sang tuổi 40 và đánh dấu 10 năm nắm quyền, với một kỷ lục trong nước mà ít nhà lãnh đạo nào có được trong một thập kỷ.
Thay đổi rõ nét nhất trong quyền phụ nữ
Thay đổi rõ nét nhất đã diễn ra trong quyền của phụ nữ. Tại một quốc gia có hơn 20 triệu công dân, phụ nữ hiện nay có thể lái xe, du lịch mà không cần người giám hộ nam và đảm nhận các vai trò trong ngành luật, hàng không, ngoại giao và quản trị — gia tăng thu nhập cho gia đình và mở rộng nguồn nhân lực quốc gia. Phụ nữ hiện chiếm khoảng 36% lực lượng lao động. Đó là một thống kê có vẻ bình thường đối với người Mỹ nhưng lại đánh dấu một sự thay đổi xã hội sâu sắc cho Ả Rập Saudi.
Chiến lược quốc tế của MBS
Trên phương diện khu vực, MBS đã kết hợp sự thay đổi trong nước với chiến lược đối ngoại. Ông ủng hộ mở rộng Hiệp định Abraham nhưng khẳng định rằng việc bình thường hóa lâu dài với Israel đòi hỏi một đường lối đáng tin cậy cho một nhà nước Palestine — giá trị chính trị cần thiết sau Gaza để xây dựng một liên kết tích hợp Israel vào khu vực.
Những thách thức và cơ hội
Tốc độ thay đổi này không diễn ra mà không có sự ép buộc. Sự bất đồng chính kiến bị kiểm soát chặt chẽ và không gian chính trị vẫn bị hạn chế. Những người chỉ trích chỉ ra các vụ bắt giữ các nhà hoạt động, doanh nhân và thậm chí cả các thành viên hoàng gia. Nhưng lịch sử cho thấy, trong những hệ thống cứng nhắc, cải cách nhanh chóng thường đụng độ với các lợi ích ăn sâu — và những nhà cải cách lớn như Atatürk của Thổ Nhĩ Kỳ, Lý Quang Diệu của Singapore và Đặng Tiểu Bình của Trung Quốc hiếm khi biến đổi các quốc gia mà không có các biện pháp mạnh để đàn áp sự phản đối.
Về phần mình, MBS thừa nhận đã mắc một số sai lầm — một số tốn kém, một số gây tranh cãi — nhưng ông đã chứng tỏ là một người học hỏi nhanh: điều chỉnh hướng đi khi cần thiết, tránh cám dỗ để leo thang thất bại và duy trì động lực trong khi tinh chỉnh chiến lược. Khả năng điều chỉnh này là hiếm có trong lãnh đạo.
Những thay đổi dưới sự lãnh đạo của MBS
Một chương trình cảI cách vớI thờI gian bên cạnh
Điều khác biệt MBS với nhiều nhà cải cách lịch sử là thời gian. Ở tuổi 40, ông có thể duy trì quyền lực trong nhiều thập kỷ — đủ lâu không chỉ để khởi xướng các cải cách mà còn thâm nhập chúng sâu vào các thể chế và xã hội Ả Rập Saudi đến mức không thể đảo ngược. Ít nhà lãnh đạo nào trong bất kỳ thời đại nào đã làm được nhiều điều trong 10 năm trong khi cũng thay đổi vai trò toàn cầu của đất nước họ — và có đủ quãng đường để thực hiện.
Những điều đáng chú ý tiếp theo
Dự kiến một chương trình nghị sự tại Washington tập trung vào tích hợp quốc phòng, hợp tác công nghệ, năng lượng và đầu tư nhằm tạo ra việc làm tại Mỹ — cùng với ngoại giao để mở rộng bình thường hóa Ả Rập-Israel với một viễn cảnh chính trị nghiêm túc cho người Palestine.
Nếu MBS có thể kết hợp hiện đại hóa bên trong với một thỏa thuận khu vực bền vững, thành quả sẽ lan rộng ra ngoài Vùng Vịnh — ảnh hưởng tới giá xăng, sự ổn định khu vực và tầm ảnh hưởng của Mỹ trong nhiều thế hệ.
Theo: Fox News (bản dịch)
