Chính phủ Mỹ đối mặt nguy cơ đóng cửa: Bế tắc ngân sách chưa có lối thoát

Từ 0h ngày 1/10 (giờ Mỹ), chính phủ Mỹ sẽ chính thức đóng cửa một phần. Từ sau khi Thượng viện không thể thông qua dự luật gia hạn ngân sách.

Bế tắc chính trị giữa đảng Cộng hòa và Dân chủ. Điều này khiến hàng nghìn cơ quan liên bang phải ngừng hoạt động. Từ đó đe dọa, gây xáo trộn đời sống người dân và ảnh hưởng tới nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Thượng viện Mỹ không đạt đồng thuận

Ngày 30/9, Thượng viện Mỹ đã bác bỏ dự luật, gia hạn ngân sách do đảng Cộng hòa hậu thuẫn. Với 55 phiếu chống và 45 phiếu thuận. Đây là lần bỏ phiếu then chốt, nhằm ngăn chặn chính phủ đóng cửa, trước hạn chót nửa đêm, nhưng bất thành.

Theo quy định, khi không đạt thỏa thuận ngân sách, các cơ quan chính phủ Mỹ sẽ phải đóng cửa. Ngoại trừ các hoạt động thiết yếu như hành pháp, quân đội hay an ninh biên giới. Văn phòng Quản lý và Ngân sách (OMB) Nhà Trắng cho biết. Việc đóng cửa lần này, có thể làm gián đoạn nhiều dịch vụ quan trọng. Từ kiểm soát hàng không, cho tới báo cáo tỷ lệ thất nghiệp hàng tháng.

Đảng Cộng hòa cáo buộc phía Dân chủ, “gắn kèm” những chính sách chi tiêu mới, trị giá tới 1.000 tỷ USD vào dự luật ngân sách. Trong khi phe Dân chủ cho rằng các khoản bổ sung này cần thiết, để bảo đảm an sinh, đặc biệt trong lĩnh vực y tế.

Hệ lụy từ bế tắc chính trị kéo dài

Nếu không sớm đạt thỏa thuận, hàng chục nghìn nhân viên liên bang sẽ phải nghỉ việc không lương. Còn những người làm nhiệm vụ thiết yếu, buộc phải tiếp tục làm việc, nhưng không được trả lương. Họ phải chờ, cho đến khi Quốc hội thông qua ngân sách. Điều này có nguy cơ ảnh hưởng đến quân đội, lực lượng biên phòng, cũng như các cơ quan nghiên cứu khoa học.

Tình trạng chính phủ đóng cửa không phải mới tại Mỹ. Từ năm 1981, đã có 15 lần xảy ra kịch bản này, thường kéo dài từ một đến hai ngày. Tuy nhiên, giai đoạn 2018 – 2019, dưới thời Tổng thống Donald Trump – đã chứng kiến lần đóng cửa dài kỷ lục 35 ngày. Điều này khiến 340.000 nhân viên liên bang nghỉ việc tạm thời. Và nền kinh tế bị thiệt hại khoảng 3 tỷ USD.

Lần này, mức ngân sách bị tranh cãi lên tới 1,7 nghìn tỷ USD – chiếm 1/4 tổng chi tiêu liên bang. Phần lớn nguồn lực còn lại của Mỹ hiện được dành cho: y tế, hưu trí và trả lãi khoản nợ công 37,5 nghìn tỷ USD.

Dù Thượng viện dự kiến bỏ phiếu lại trong ngày 1/10. Thì giới quan sát cho rằng bất đồng giữa hai đảng chưa cho thấy dấu hiệu hạ nhiệt. Điều đó đồng nghĩa với việc người dân Mỹ, có thể phải chuẩn bị, cho một giai đoạn bất ổn ngân sách kéo dài. Kéo theo tác động không nhỏ tới kinh tế – xã hội trong thời gian tới.

Theo: VnExpress