Xe ôm truyền thống tại TP.HCM đang đứng trước thách thức sống còn khi các ứng dụng di động thay đổi hoàn toàn thói quen di chuyển của khách hàng và thiết lập mặt bằng giá mới.
- Đi xe máy không gương chiếu hậu bị phạt đến 600.000 đồng
- Mẹ sinh 8 con và cuộc sống bộn bề tại Quảng Bình
- Những cuộc đổi vai và thương vụ giải cứu nghìn tỷ của giới tỷ phú Việt
Xe ôm truyền thống và lịch sử hơn 30 năm mưu sinh
Hơn ba thập kỷ gắn bó với góc hẻm nhỏ trên đường Cách Mạng Tháng 8, quận 10 cũ, ông Vũ Quốc Toản là nhân chứng cho sự thay đổi của nghề xe ôm tại đô thị lớn nhất phương Nam. Ông nhớ lại thời điểm hơn 10 năm trước khi các hãng xe công nghệ bắt đầu đổ bộ vào thị trường với các chương trình khuyến mãi rầm rộ, khiến giá cước giảm xuống mức khó tin.
Đối với những người lao động như ông Toản, sự xuất hiện của điện thoại thông minh và các ứng dụng gọi xe không chỉ là một tiến bộ kỹ thuật mà còn là sự khởi đầu của một cuộc chơi mới đầy khắc nghiệt. Những con số hiển thị trên màn hình điện thoại nay đã thay thế cho những cuộc ngã giá trực tiếp giữa tài xế và hành khách tại các góc phố.
Sự thay đổi này diễn ra nhanh chóng đến mức những tài xế “cựu trào” không kịp thích nghi, khi mà kinh nghiệm đường sá hàng chục năm bỗng chốc bị đặt lên bàn cân so sánh với sự tiện lợi của thuật toán. Những cuốc xe rạng sáng vốn là nguồn thu nhập chính nay cũng thưa dần do thói quen của người trẻ đã thay đổi.
Những rào cản từ công nghệ đối với tài xế lớn tuổi
Tại một góc ngã tư khác ở quận 3, ông Hồ Bình Đức, 68 tuổi, vẫn kiên trì bám trụ với tờ báo trên tay thay vì chiếc smartphone hiện đại. Ông thừa nhận bản thân không thể sử dụng các thiết bị thông minh, dù gia đình đã nhiều lần nhắc nhở về tính tiện dụng và an toàn trong liên lạc.
Rào cản công nghệ không chỉ dừng lại ở việc sử dụng thiết bị mà còn nằm ở quy tắc vận hành khắt khe của các hãng xe công nghệ hiện nay. Việc phải liên tục theo dõi tín hiệu, không được phép bỏ cuốc hay áp lực từ việc bị trừ điểm thưởng là những thứ mà những tài xế lớn tuổi cảm thấy khó lòng theo kịp.
Hệ thống lọc của các ứng dụng thường ưu tiên những người trẻ tuổi, có sức khỏe và khả năng sử dụng bản đồ số linh hoạt. Điều này vô tình đẩy những “bánh xe cũ” vào thế yếu, khiến họ dần bị loại ra khỏi chuỗi cung ứng dịch vụ vận tải hiện đại.
Sự thấu cảm và những “khe hẹp” sinh tồn cuối cùng
Dù bị dồn vào thế yếu, những người như ông Toản và ông Đức vẫn tìm thấy những giá trị mà thuật toán không thể thay thế, đó là lòng tin và sự thấu cảm. Nhiều phụ huynh vẫn tin tưởng gửi gắm con em mình cho những bác tài quen mặt, những người đã thuộc nằm lòng từng con phố và nếp sinh hoạt của gia đình.
Có những cuốc xe không chỉ đơn thuần là dịch vụ mà còn là sự giúp đỡ lẫn nhau giữa những người lao động nghèo trong thành phố náo nhiệt. Những cuộc trò chuyện ngắn ngủi trên xe trở thành sợi dây kết nối nhân văn, điều mà sự tiện lợi lạnh lùng của công nghệ thường bỏ qua.
Tuy nhiên, khi sức khỏe giảm sút và lượng khách quen ngày càng ít đi, tương lai của nghề xe ôm truyền thống vẫn là một dấu hỏi lớn. Cuộc va chạm giữa hai hệ giá trị cũ và mới đang buộc những người lao động cuối cùng này phải lựa chọn giữa việc tiếp tục bám trụ hay buông tay.
Theo: Báo Thanh Niên
