Thỏa thuận Iran: Tổng thống Trump tuyên bố đàm phán sắp đi đến hồi kết

Thỏa thuận Iran đang ở giai đoạn cuối với triển vọng mở lại eo biển Hormuz sau nỗ lực hòa giải của Pakistan cùng các đồng minh khu vực của Mỹ.

Triển vọng thỏa thuận Iran và giải tỏa eo biển Hormuz

Trong bài đăng trên mạng xã hội ngày 23/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa đưa ra thông báo lạc quan về một bản ghi nhớ hợp tác nhằm chấm dứt các hành động quân sự với Tehran. Theo ông, các điều khoản cốt lõi về cơ bản đã được định hình sau hàng loạt nỗ lực ngoại giao trung gian từ Pakistan và các đối tác tại vùng Vịnh. Điểm nhấn quan trọng nhất của tiến trình này là khả năng tái mở cửa eo biển Hormuz, huyết mạch vận tải năng lượng không thể thay thế của thế giới.

Khuôn khổ hòa bình đang được các bên xem xét bao gồm lộ trình ba giai đoạn: đình chỉ chiến sự, xử lý khủng hoảng hàng hải và tiến tới đàm phán một thỏa thuận toàn diện hơn. Các nguồn tin khu vực tiết lộ rằng thỏa thuận có thể bao gồm việc Mỹ dỡ bỏ phong tỏa các cảng biển của Iran để đổi lấy sự đảm bảo an ninh trên tuyến đường thủy chiến lược. Một giai đoạn thảo luận kéo dài khoảng hai tháng về chương trình hạt nhân cũng đã được đưa vào chương trình nghị sự tiềm năng.

Để chuẩn bị cho thông báo chính thức, ông Trump đã thực hiện các cuộc điện đàm quan trọng với lãnh đạo Ả Rập Xê Út, UAE, Israel và nhiều quốc gia khu vực khác. Đội ngũ đàm phán của Washington, bao gồm Đặc phái viên Steve Witkoff và Cố vấn Jared Kushner, đang tích cực hoàn thiện những chi tiết kỹ thuật cuối cùng. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ vẫn giữ thái độ thận trọng khi khẳng định sẽ chỉ ký kết nếu đạt được mọi mục tiêu mà Washington mong muốn.

Phản ứng từ Tehran và những thách thức nội bộ Mỹ

Trong khi Washington bày tỏ sự tin tưởng, phía Iran Hãng thông tấn Fars ngày 24/5 lại đưa ra những phản hồi mang tính dè dặt và cứng rắn hơn. Truyền thông nhà nước Iran dẫn lời các quan chức cho rằng những tuyên bố của ông Trump chưa hoàn toàn sát với thực tế hiện hữu. Tehran nhấn mạnh quyền kiểm soát tuyệt đối đối với các hoạt động điều phối và cấp phép di chuyển tại eo biển Hormuz vẫn thuộc về họ.

Dù vậy, một số quan chức cấp cao tại Tehran thừa nhận thỏa thuận này có thể giúp giải phóng khoảng 25 tỉ USD tài sản bị đóng băng và chấm dứt giao tranh tại Lebanon. Chủ tịch Quốc hội Iran, ông Mohammad Baqer Qalibaf, cảnh báo rằng nước này sẽ không thỏa hiệp về các quyền lợi hợp pháp và sẵn sàng đáp trả nếu xung đột tái diễn. Bộ Ngoại giao Iran cũng ghi nhận xu hướng giảm bớt tranh chấp trong tuần qua nhưng cần thêm thời gian để kiểm chứng.

Tại Mỹ, những thông tin về triển vọng hòa giải đang vấp phải sự phản đối từ phe bảo thủ có quan điểm cứng rắn. Cựu Ngoại trưởng Mike Pompeo lo ngại các điều khoản đồn đoán có thể mang lại lợi thế quá lớn cho phía Iran. Trong bối cảnh đó, vai trò trung gian của Pakistan vẫn tiếp tục được đề cao sau các cuộc gặp hiệu quả tại Tehran nhằm thu hẹp khoảng cách giữa hai phía.

Theo: Báo Thanh Niên