Tehran khẳng định quyền quản lý eo biển Hormuz vào ngày 30/5, trong khi Mỹ vừa thực hiện các biện pháp quân sự mạnh mẽ để duy trì lệnh phong tỏa biển.
- Mỹ bắn tên lửa vào tàu hàng hướng tới cảng của Iran
- Eo biển Hormuz: Oman cảnh báo an ninh hàng hải trước nguy cơ thủy lôi
- Giá dầu thế giới giảm sâu nhất kể từ tháng 3/2020
Eo biển Hormuz và những quy định khắt khe từ phía Iran
Trong một tuyên bố đưa ra vào ngày 30/5, giới lãnh đạo quân sự tại Tehran đã tái khẳng định quyền hạn tuyệt đối trong việc điều hành các hoạt động tại khu vực eo biển Hormuz. Theo các nguồn tin quân sự, Iran yêu cầu tất cả các phương tiện giao thông đường thủy, bao gồm cả tàu thương mại và tàu chở dầu, phải tuân thủ nghiêm ngặt các tuyến đường đã được chỉ định sẵn. Việc di chuyển này không còn được tự do như trước mà phải thông qua sự cho phép trực tiếp từ lực lượng hải quân thuộc lực lượng vệ binh của nước này.
Biện pháp mới này được xem là một bước đi cứng rắn nhằm thắt chặt an ninh hàng hải theo quan điểm của Tehran. Phía Iran đưa ra cảnh báo rằng bất kỳ sự lệch lạc nào so với lộ trình hoặc không tuân thủ quy trình xin phép đều có thể dẫn đến những rủi ro nghiêm trọng cho sự an toàn của chính các tàu vận tải. Mục tiêu nhắm tới không chỉ là các tàu hàng dân sự mà còn bao gồm cả các tàu quân sự của nước ngoài đang hiện diện hoặc tìm cách đi qua vùng biển chiến lược này.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh tình hình an ninh khu vực đang có nhiều biến động phức tạp và các tranh chấp về quyền tài phán trên biển chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Các nhà quan sát nhận định rằng việc áp đặt quy tắc mới tại eo biển Hormuz là cách để Iran khẳng định tầm ảnh hưởng của mình đối với tuyến đường huyết mạch của ngành năng lượng thế giới. Sự cứng rắn này cũng đồng thời là lời đe dọa trực tiếp gửi tới các lực lượng quân sự nước ngoài đang hoạt động trong khu vực nếu họ có ý định can thiệp vào hoạt động quản lý của Tehran.
Hormuz chứng kiến cuộc đối đầu quân sự trực tiếp từ phía Mỹ
Trong một diễn biến song song vào ngày 30/5, quân đội Mỹ thông qua Bộ Tư lệnh Trung tâm (CENTCOM) đã xác nhận việc sử dụng vũ lực đối với một tàu hàng đang cố gắng tiếp cận cảng của Iran. Cụ thể, lực lượng này đã phóng tên lửa Hellfire để ngăn chặn tàu M/V Lian Star mang cờ Gambia khi tàu này đi vào vùng biển quốc tế thuộc vịnh Oman. Trước khi thực hiện vụ tấn công, phía Mỹ cho biết đã phát đi tín hiệu cảnh báo hơn 20 lần nhưng con tàu vẫn tiếp tục hành trình hướng về phía lãnh thổ Iran.
Đây là một phần trong chiến dịch phong tỏa hải quân mà Washington đang thực thi nhằm cắt đứt các mạch máu giao thương được cho là vi phạm các lệnh trừng phạt quốc tế. Theo số liệu từ phía Mỹ, tính đến thời điểm hiện tại, họ đã tiến hành ngăn chặn tổng cộng 5 tàu và cưỡng chế chuyển hướng 116 tàu khác tại khu vực eo biển Hormuz. Hành động bắn tên lửa vừa qua được coi là một bước leo thang đáng kể, thể hiện quyết tâm của Mỹ trong việc duy trì sự hiện diện và kiểm soát các luồng vận chuyển hàng hóa đến Iran.
Phía Mỹ cũng khẳng định sẽ duy trì năng lực quân sự tại đây và sẵn sàng thực hiện thêm các chiến dịch tương tự nếu các điều kiện về an ninh không được đáp ứng. Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ nhấn mạnh rằng mọi giải pháp ngoại giao trong tương lai đều phải đi kèm với việc Iran từ bỏ hoàn toàn chương trình vũ khí hạt nhân và phải mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz cho hoạt động hàng hải quốc tế. Sự đối đầu giữa một bên nỗ lực đóng cửa quản lý và một bên thực hiện phong tỏa đang đặt khu vực này vào tình thế hết sức nguy hiểm.
Theo: Báo Tuổi Trẻ
