LONDON – Chính phủ Anh khẳng định các lực lượng vũ trang đang ở trạng thái sẵn sàng bảo vệ đất nước, sau khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo London chớ cho phép máy bay ném bom Mỹ tiếp tục cất cánh từ các căn cứ trên lãnh thổ Anh.
- Công an Nghệ An triệt phá hai đường dây bán người qua biên giới, bắt 6 đối tượng
- Điều dưỡng trưởng khoa Thần kinh bị hành hung cả trong bệnh viện lẫn nhà riêng
- Cha tặng đất cho con út rồi kiện đòi lại vì cho là bất hiếu
Tuyên bố của IRGC được đưa ra ngày 23/7, cáo buộc Mỹ đã thực hiện các phi vụ ném bom vào Iran từ căn cứ không quân Fairford ở tây nam nước Anh, đồng thời xác định bất kỳ căn cứ nào được sử dụng để tấn công đều là mục tiêu hợp lệ của Tehran. Đây là động thái leo thang mới trong bối cảnh Mỹ vừa hoàn thành đêm không kích thứ 13 liên tiếp vào Iran, sau khi lệnh ngừng bắn tạm thời gần như sụp đổ hoàn toàn.
Người phát ngôn Chính phủ Anh tuyên bố: “Các lực lượng vũ trang của chúng tôi đều sẵn sàng bảo vệ Vương quốc Anh trước bất kỳ hình thức tấn công nào, dù diễn ra trên lãnh thổ hay xuất phát từ bên ngoài.” Phát ngôn này được đưa ra ngay sau khi tân Thủ tướng Andy Burnham tái khẳng định cam kết trong thỏa thuận cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự Anh — mục đích mà London gọi là “phòng vệ tập thể của khu vực”.
Người phát ngôn mô tả năng lực ứng phó gồm hệ thống phòng thủ nhiều lớp, tích hợp Hải quân Hoàng gia, Lục quân Anh và Không quân Hoàng gia, phối hợp chặt chẽ với các đồng minh NATO trước các mối đe dọa từ trên không và tên lửa. Ngày 22/7, Chính phủ Anh xác nhận thỏa thuận với Washington bao gồm hỗ trợ các chiến dịch làm suy giảm năng lực tên lửa của Tehran — loại năng lực đang được dùng để tấn công tàu biển ở eo biển Hormuz.
Tehran đáp trả các đợt không kích của Mỹ bằng cách phóng tên lửa vào các căn cứ quân sự Mỹ tại các nước Ả-rập láng giềng. Hồi tháng 3, Iran bị cho là đã phóng 2 tên lửa đạn đạo nhằm vào căn cứ chung Mỹ – Anh tại đảo Diego Garcia trên Ấn Độ Dương, song cả hai đều không trúng mục tiêu.
Ngày 2/3, máy bay không người lái Shahed của Iran gây hư hại nhẹ cho căn cứ không quân Akrotiri của Anh ở miền nam đảo Síp. London sau đó tuyên bố cơ sở này không thuộc phạm vi thỏa thuận phòng thủ với Mỹ — một phân định được đưa ra mà không kèm giải thích nào về lý do một căn cứ Anh bị tấn công lại không kéo theo phản ứng leo thang.
Các chuyên gia nhận định Iran có thể sở hữu tên lửa đủ tầm bắn tới London, dù với độ chính xác thấp. Khoảng cách giữa khả năng thực tế và mức độ kiểm soát là biến số mà cả hai phía vẫn chưa làm rõ công khai.
Trong nhiều năm qua, Anh cáo buộc Iran tiến hành tấn công mạng, dùng các băng nhóm tội phạm và lực lượng ủy nhiệm để nhắm vào người bất đồng chính kiến trên lãnh thổ Anh; các cơ quan an ninh nước này cho biết đã phát hiện 20 âm mưu bị cáo buộc liên quan đến Iran trong vòng một năm qua. Tháng này, 2 công dân Romania bị cáo buộc đã hành động theo chỉ đạo của Iran để tấn công một nhà báo làm việc cho cơ quan truyền thông tiếng Ba Tư tại London — vụ việc mà Tehran phủ nhận hoàn toàn, cho rằng mọi cáo buộc đều vô căn cứ và mang động cơ chính trị.
Đào Chương (tổng hợp)
