Havana — Ông Raúl Guillermo Rodríguez Castro, cháu nội cựu Chủ tịch Cuba Raúl Castro, lần đầu trả lời báo Mỹ, tuyên bố sẵn sàng ngồi vào bàn đàm phán với Tổng thống Donald Trump trong khi khẳng định các nguyên tắc Cách mạng Cuba 1959 là ranh giới không thể nhượng bộ.
- Công ty thanh toán trở thành công cụ rửa tiền cho đường dây lừa đảo
- Mojtaba Khamenei định hình Iran bằng học thuyết đối đầu trực diện
- Eo biển Hormuz mở cửa trở lại, thị trường dầu mỏ chưa thể ổn định
Ngày 06/7, báo USA Today đăng bài phỏng vấn độc quyền với ông Rodríguez Castro, được thực hiện qua nhiều buổi trò chuyện kéo dài hai ngày vào tháng 6 tại văn phòng làm việc cũ của ông Raúl Castro — nay do cháu nội tiếp quản. Đây là lần đầu tiên ông Rodríguez chấp nhận trả lời truyền thông Mỹ, trong bối cảnh giới phân tích phương Tây nhiều tháng qua xem ông là đầu mối đàm phán khả dĩ nhất giữa Washington và Havana.
Khi phóng viên hỏi ông có sẵn sàng đối thoại với chính Tổng thống Trump, người đã liên tiếp đưa ra các cáo buộc đơn phương nhắm vào Cuba suốt nhiều tháng, câu trả lời của ông Rodríguez không kéo dài: “Tôi có thể đàm phán với bất kỳ ai được phía Mỹ chỉ định.” Ông tiếp ngay: “Dĩ nhiên là với ông Trump.” Tuyên bố này đặt ra một câu hỏi rõ hơn — liệu phía Mỹ có sẵn sàng tương đương hay không.
Ông Rodríguez cho biết đã dùng ảnh hưởng của mình để xây dựng và thúc đẩy gói hơn 170 biện pháp cải cách kinh tế vừa được Trung ương Đảng Cộng sản Cuba thông qua hồi tháng 6, sau khi nhận được sự ủng hộ chính thức của ông Raúl Castro theo Granma — cơ quan ngôn luận của Đảng. Ông tham khảo các mô hình Trung Quốc và Việt Nam nhưng nhấn mạnh cải cách của Cuba sẽ “mang đậm bản sắc Cuba”, với kỳ vọng “sự thịnh vượng đến mức khó tưởng tượng.” Khoảng cách giữa tầm nhìn đó và thực trạng kinh tế Cuba hiện tại là điều bài phỏng vấn không trả lời.
Về giới hạn đàm phán, ông nói thẳng: ông sẽ không hy sinh chủ quyền quốc gia hay các nguyên tắc của Cách mạng 1959. Ông kéo từ cổ ra sợi dây chuyền khắc hai bộ chữ “FCR” và “RCR” — chữ đầu tên Fidel Castro Ruz và Raúl Castro Ruz — rồi nói: “Tôi không biết anh có phải người có đức tin không. Nhưng nếu có điều gì tôi tin, thì đó là hai con người này.” Về vai trò chính trị tương lai, ông để mở: “Tôi chưa bao giờ hứng thú với chính trị. Nhưng nếu đến một lúc nào đó cách mạng cần, tôi sẽ đứng lên nhận trách nhiệm.”
Hồ sơ tiếp xúc với phía Mỹ của ông Rodríguez trong năm 2026 cho thấy ông không chỉ phát ngôn. Tháng 1, ông gặp Ngoại trưởng Marco Rubio — người Mỹ gốc Cuba — và gặp lại ông Rubio tại Saint Kitts một tháng sau. Tháng 4, ông làm việc với ông Jeremy Lewin, quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ được xem là đặc phái viên thực tế của ông Rubio về vấn đề Cuba, tại Trung tâm Hội nghị Havana. Tháng 5, ông gặp Giám đốc CIA John Ratcliffe khi ông Ratcliffe tới Havana.
Trong khi chính quyền Trump trừng phạt hàng loạt quan chức, công ty và thân nhân giới lãnh đạo Cuba, tên ông Rodríguez Castro vẫn vắng mặt trong danh sách — điều mà giới phân tích xác nhận là lựa chọn có chủ đích từ Washington. Sự vắng mặt đó nói rõ hơn bất kỳ tuyên bố nào về việc cả hai phía đang để ngỏ một cánh cửa, dù chưa ai bước qua.
Đỗ Vân (tổng hợp)
