Cuộc gặp Mỹ – Trung: Thỏa thuận đến muộn, khó cứu kinh tế hai nước

Ngày 30/10 tại Hàn Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp bên lề APEC, thống nhất giảm thuế nhập khẩu và nối lại thương mại nông sản, song giới phân tích nhận định thỏa thuận này đến quá muộn để giúp kinh tế hai nước phục hồi.

Thỏa thuận thương mại chưa đủ xoa dịu nông dân Mỹ

Tại cuộc gặp kéo dài hai giờ, Tổng thống Donald Trump cho biết Washington và Bắc Kinh đã đạt được thỏa thuận tạm thời: Mỹ giảm thuế nhập khẩu hàng Trung Quốc, đổi lại Trung Quốc nối lại việc mua đậu nành Mỹ, duy trì xuất khẩu đất hiếm và kiểm soát buôn bán fentanyl.

Thoạt nhìn, đây là bước tiến ngoại giao tích cực sau nhiều tháng căng thẳng thương mại. Tuy nhiên, với nông dân Mỹ – nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề nhất kể từ khi thuế nhập khẩu tăng – thỏa thuận này có thể đã đến quá muộn. Từ tháng 5, khi Trung Quốc ngừng mua đậu nành, giá mặt hàng này lao dốc, khiến nhiều hộ sản xuất thua lỗ.

Theo Reuters, Tập đoàn COFCO của Trung Quốc đã mua ba lô đậu nành Mỹ trong tuần qua, đánh dấu tín hiệu khởi động lại thương mại nông sản. Dù vậy, các chuyên gia cho rằng tác động của thỏa thuận còn hạn chế, khi phần lớn nông dân Mỹ đã phải bán sản phẩm với giá thấp trong nhiều tháng.

Thị trường việc làm Mỹ cũng chững lại, số việc làm đăng tuyển giảm trong khi tỷ lệ thất nghiệp tăng. Các doanh nghiệp ngần ngại tuyển dụng do bất ổn thương mại, trong khi tiến bộ AI và làn sóng cắt giảm nhân sự tại các tập đoàn lớn như Amazon càng làm gia tăng áp lực.

Trung Quốc đối mặt khủng hoảng cấu trúc kéo dài

Với Trung Quốc, thỏa thuận thương mại mới cũng khó tạo cú hích đáng kể. Dù xuất khẩu vẫn giữ được nhịp, nền kinh tế nước này đang phải đối mặt với hàng loạt thách thức như khủng hoảng bất động sản, giảm phát kéo dài, niềm tin tiêu dùng yếu và tỷ lệ thất nghiệp thanh niên cao.

Theo bà Louise Loo – Giám đốc nghiên cứu kinh tế châu Á tại Oxford Economics – việc Mỹ giảm thuế nhập khẩu 10% đối với một số mặt hàng chỉ giúp tăng trưởng GDP Trung Quốc tăng thêm khoảng 0,2% năm tới, không đủ xoay chuyển khó khăn cơ cấu.

Các chỉ số gần đây cho thấy nền kinh tế Trung Quốc tiếp tục suy yếu: chỉ số giá sản xuất (PPI) giảm tháng thứ 36 liên tiếp, doanh số bán lẻ tháng 9 chỉ tăng 3% so với cùng kỳ – mức thấp nhất trong 10 tháng, còn giá nhà mới giảm mạnh nhất trong gần một năm qua.

Giới phân tích nhận định, những gì ông Trump và ông Tập thống nhất mới chỉ là bản thảo sơ bộ, chưa có văn bản chính thức. Hai bên có thể cần thêm nhiều vòng đàm phán để đi đến thỏa thuận toàn diện – nếu điều đó thực sự xảy ra. Dẫu vậy, ít nhất, việc Mỹ tạm gác kế hoạch áp thuế thêm 100% từ ngày 1/1 đã giúp giảm phần nào sức ép cho cả hai nền kinh tế sau thời gian dài căng thẳng thương mại.

Theo: VnExpress