Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo lực lượng nước này đã nổ súng và bắt giữ một tàu hàng Iran cố vượt phong tỏa tại vịnh Oman vào ngày 19 tháng 4 vừa qua.
- Tài xế Hà Nội bị phạt vì cố tình vượt rào chắn đường sắt
- Căng thẳng Trung Đông: Tàu chở dầu Ấn Độ bị bắn và lính Pháp thiệt mạng
- Thỏa thuận Iran – Mỹ: Tehran tuyên bố còn cách xa kết quả cuối cùng
Tàu Iran bị bắt và diễn biến vụ nổ súng trên biển
Sự việc bắt đầu khi tàu hàng mang tên Touska, một con tàu khổng lồ với chiều dài hơn 270m và trọng tải tương đương một tàu sân bay, cố gắng di chuyển qua khu vực đang bị phong tỏa hàng hải bởi quân đội Mỹ tại vịnh Oman. Theo những thông tin được công bố trực tiếp ngày 19/4 bởi ông Donald Trump trên mạng xã hội, tàu khu trục tên lửa USS Spruance của Hải quân Mỹ đã thực hiện việc áp sát và đưa ra các mệnh lệnh cảnh báo yêu cầu con tàu này phải dừng lại ngay lập tức. Tuy nhiên, phía thủy thủ đoàn của tàu Iran đã phớt lờ các yêu cầu này, dẫn đến việc lực lượng Mỹ quyết định nổ súng vào phần buồng máy để làm tê liệt khả năng di chuyển của con tàu.
Sau khi con tàu bị chặn đứng hoàn toàn ngay tại hiện trường, lực lượng Thủy quân lục chiến Mỹ đã nhanh chóng tiếp cận và tiến hành các thủ tục tạm giữ phương tiện cũng như thủy thủ đoàn. Mặc dù thông tin này đã được người đứng đầu Nhà Trắng xác nhận, nhưng cho đến thời điểm hiện tại, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) vẫn chưa đưa ra các thông báo chính thức bằng văn bản để xác thực chi tiết hoạt động này. Các dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy trước khi sự việc xảy ra, tàu Touska đang ở vị trí cách bờ biển Iran khoảng 45km và có hành trình bắt đầu từ Malaysia trước khi tiến vào vùng vịnh đầy biến động.
Việc bắt giữ tàu Touska không chỉ là một vụ việc cưỡng chế thông thường mà còn liên quan chặt chẽ đến các lệnh trừng phạt kinh tế kéo dài mà Mỹ áp đặt lên chính phủ Iran. Con tàu này thuộc sở hữu của một đơn vị vận tải nằm trong danh sách đen, đồng nghĩa với việc nó bị cấm di chuyển đến bất kỳ quốc gia nào có mối quan hệ đồng minh hoặc đối tác kinh tế với phía Mỹ. Sự quyết liệt của Hải quân Mỹ trong vụ việc này cho thấy một thái độ cứng rắn nhằm thực thi triệt để lệnh phong tỏa, bất chấp những rủi ro về xung đột vũ trang có thể bùng phát tại tuyến đường thủy huyết mạch của thế giới.
Căng thẳng Mỹ – Iran và những tác động đến ngoại giao
Vụ nổ súng và bắt tàu diễn ra trong một bối cảnh chính trị hết sức nhạy cảm khi các cáo buộc về việc vi phạm thỏa thuận ngừng bắn đang được phía Mỹ đưa ra một cách dồn dập. Ông Trump cho rằng Tehran đã không tôn trọng các cam kết tại eo biển Hormuz, trong khi phía Iran lại cáo buộc Mỹ “vi phạm lòng tin” khi duy trì các lệnh phong tỏa hà khắc đối với các cảng biển của họ. Sự đối đầu này đã khiến tình hình an ninh tại vịnh Oman luôn trong trạng thái báo động đỏ, ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy năng lượng và thương mại toàn cầu đi qua khu vực này hàng ngày.
Ngay sau khi thông tin về vụ bắt giữ được lan truyền, các quan chức ngoại giao của Iran đã ngay lập tức có những phản ứng gay gắt để bảo vệ quyền lợi của mình trên trường quốc tế. Đại sứ Iran tại Pakistan khẳng định rằng những rạn nứt giữa hai quốc gia sẽ không thể được hàn gắn chừng nào lệnh phong tỏa đường biển vẫn còn được phía Mỹ duy trì một cách đơn phương. Những tuyên bố này cho thấy một sự bế tắc sâu sắc trong việc tìm kiếm tiếng nói chung, khi cả hai bên đều giữ vững lập trường cứng rắn và sẵn sàng sử dụng các biện pháp mạnh để đối phó với đối phương.
Dù tình hình đang rất căng thẳng, một tia hy vọng mong manh cho giải pháp ngoại giao vẫn được nhen nhóm khi một phái đoàn Mỹ dự kiến sẽ đến Pakistan để nối lại đàm phán. Tuy nhiên, sự hoài nghi vẫn bao trùm khi truyền thông Iran cho biết chính phủ nước này vẫn chưa quyết định có cử đại diện tham gia cuộc gặp gỡ này hay không sau những hành động quân sự mới nhất. Kết quả của những nỗ lực ngoại giao sắp tới sẽ là thước đo chính xác nhất cho khả năng hạ nhiệt xung đột, hoặc có thể là khởi đầu cho một giai đoạn đối đầu mới khốc liệt hơn tại vùng Vịnh.
Theo: Báo Dân trí
