Tháp Bánh Ít, di tích quốc gia hơn 1.000 năm tuổi, đang bị xuống cấp nghiêm trọng. Nhiều mảng tường bị vẽ, khắc bậy; hàng nghìn con dơi trú ngụ, phóng uế bên trong, gây mất mỹ quan và ảnh hưởng đến giá trị nguyên gốc của công trình kiến trúc Champa quý giá.
- Giá vàng ngày 4/8: Sụt giảm đầu tuần nhưng triển vọng vẫn lạc quan nhờ bất ổn toàn
- Dịch tả lợn châu Phi lan rộng: Cảnh báo rủi ro thực phẩm và sức ép kinh tế
- Sóng thần cuốn vào Nhật sau siêu động đất Nga, Mỹ – Canada báo động khẩn, ông Trump cảnh báo nóng
Kiến trúc Champa độc đáo trên đỉnh đồi
Tháp Bánh Ít nằm trên đồi cao thuộc xã Tuy Phước Bắc. Công trình được xây dựng cuối thế kỷ XI – đầu thế kỷ XII, mang phong cách Champa đặc trưng. Tên gọi xuất phát từ hình dáng giống bánh ít lá gai – đặc sản Bình Định. Quần thể gồm bốn tháp: tháp Chính (Kalan), tháp Cổng (Gopura), tháp Lửa (Kosagrha) và tháp Bia (Posah). Đây là cụm tháp Chăm có số lượng lớn nhất ở tỉnh Bình Định cũ, từng là trung tâm tôn giáo của vương quốc Vijaya xưa.
Bức tường bị viết, khắc bậy
Nhiều bức tường trong các tháp bị viết, vẽ bằng phấn, bút, thậm chí khắc sâu vào gạch cổ, có dòng ghi rõ tên, ngày tháng. Tháp Chính – nơi thờ thần Shiva – bị vẽ nguệch ngoạc khắp tường, làm giảm giá trị thẩm mỹ và tính nguyên gốc của di tích.
Dơi trú ngụ, phóng uế gây ô nhiễm
Hai tháp Lửa và Bia, cao khoảng 10 m, hiện là nơi trú ngụ của hàng nghìn con dơi. Chúng bám đặc trên tường, phóng uế khắp nền, bốc mùi hôi nồng. Nhiều du khách e ngại, không dám vào tham quan.
Công tác bảo vệ gặp khó khăn
Theo ông Bùi Tĩnh – Giám đốc Bảo tàng tỉnh Gia Lai – tình trạng viết, vẽ bậy đã xuất hiện hàng chục năm. Do là di tích cấp quốc gia, việc tu sửa phải được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cấp phép, đồng thời tham vấn chuyên gia để giữ nguyên trạng. Năm 2016, khi bố trí bảo vệ thường xuyên, tình trạng xâm hại giảm rõ rệt. Hiện khu di tích lắp 6 camera an ninh, có bảng khuyến cáo “Không viết, vẽ bậy lên tường”.
Về vấn đề dơi, ông Tĩnh cho biết địa hình cao, kín của tháp là môi trường lý tưởng để chúng trú ngụ. Nhiều biện pháp xua đuổi đã được áp dụng nhưng chưa hiệu quả. “Tôi sẽ chấn chỉnh ngay việc không vệ sinh phân dơi trong tháp”, ông khẳng định.
Giá trị kiến trúc – nghệ thuật quý giá
Tháp Bánh Ít là công trình chuyển tiếp giữa phong cách Mỹ Sơn A1 và Bình Định, kết hợp sự trang nhã và hoành tráng của kiến trúc Champa. Năm 1982, quần thể được xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia, trở thành biểu tượng văn hóa – lịch sử đặc sắc của khu vực.
Theo: Tin 360
