Không chỉ là muối, nghiên cứu mới chỉ ra 3 “thủ phạm” giấu mặt khiến huyết áp tăng vọt gồm ngủ kém, lười vận động và cân nặng bất thường. Hiểu rõ các yếu tố này giúp chúng ta xây dựng lộ trình bảo vệ tim mạch hiệu quả.
- Băng nhóm dàn cảnh cướp giật tài sản bị triệt phá ở Cần Thơ
- 3 đại dịch, thiên tai và xung đột: Những dự báo gây tranh luận về năm 2026
- Hội xuân Ngọa Vân 2026: Điểm hẹn của những tâm hồn tìm an lạc
Những yếu tố thầm lặng thúc đẩy cơn tăng huyết áp
Nhiều người lầm tưởng chỉ việc lạm dụng muối mới là kẻ thù duy nhất của huyết áp. Tuy nhiên, nghiên cứu mới nhất tháng 11/2025 trên tạp chí Journal of Education and Health Promotion đã chỉ ra ba yếu tố then chốt khác thường bị bỏ qua là giấc ngủ, vận động và cân nặng. Chất lượng giấc ngủ kém làm tăng 24% nguy cơ cao huyết áp, trong đó người bệnh thường có điểm chất lượng giấc ngủ kém gần gấp đôi người bình thường. Tình trạng này không chỉ bao gồm mất ngủ mà còn là việc ngủ chập chờn hay mệt mỏi ban ngày.
Đáng chú ý, lười vận động kết hợp với ngủ kém tạo thành một “đòn chí mạng” cho hệ mạch máu. Theo nghiên cứu, người tập thể dục đều đặn 30 phút mỗi ngày dù ngủ không ngon thì nguy cơ cao huyết áp chỉ tăng 4%, trong khi con số này ở người lười vận động lên tới 38%. Bên cạnh đó, định kiến về cân nặng cũng bị phá vỡ khi cả người béo phì lẫn người quá gầy đều đối mặt với nguy cơ tăng từ 22-24% nếu có giấc ngủ kém. Những thói quen như ngồi lâu, ăn mặn hay căng thẳng kéo dài cũng góp phần làm suy giảm độ đàn hồi mạch máu và tăng áp lực lên hệ thống tuần hoàn.
Xây dựng “kiềng ba chân” để ổn định chỉ số huyết áp
Để quản lý huyết áp một cách khoa học, các chuyên gia đề xuất lộ trình “kiềng ba chân” kết hợp chặt chẽ giữa dinh dưỡng, vận động và nghỉ ngơi. Về chế độ ăn, việc thay thế tinh bột tinh chế bằng ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, yến mạch giúp giảm rõ rệt nguy cơ bệnh lý. Đặc biệt, sử dụng muối thấp natri là giải pháp được khuyến nghị mạnh mẽ để giảm tỷ lệ tử vong do tim mạch, kết hợp bổ sung trứng, cà chua và các sản phẩm từ đậu nành để hỗ trợ kiểm soát chỉ số huyết áp tốt hơn.
Song song với dinh dưỡng, chế độ tập luyện đóng vai trò then chốt trong việc hạ áp lực mạch máu. Bên cạnh các bài tập aerobic truyền thống như đi bộ hay bơi lội, nghiên cứu trên British Journal of Sports Medicine chỉ ra rằng các bài tập tĩnh như plank hay squat dựa tường là hiệu quả nhất để hạ huyết áp. Cuối cùng, việc duy trì kỷ luật trong giấc ngủ với khung giờ cố định từ 22-23h giúp giảm trung bình 4 mmHg huyết áp tâm thu. Đây được coi là khung giờ vàng giúp hệ tim mạch phục hồi tối ưu, giảm thiểu rủi ro biến chứng và duy trì trạng thái ổn định lâu dài cho cơ thể.
Theo: VnExpress
