Bác sĩ chỉ cách né “khung giờ tử thần” của đột quỵ khi cơ thể chuyển từ ngủ sang thức. Buổi sáng sớm là lúc máu đặc hơn, huyết áp dao động mạnh. Nếu chủ quan, nguy cơ tai biến mạch máu não tăng rõ rệt, nhất là ở người có bệnh nền.
- Miền Bắc sắp đón không khí lạnh rất mạnh, rét đậm diện rộng giữa tuần sau
- Triệu tập gần 20 người liên quan vụ hỗn chiến náo loạn đường Dương Bá Trạc
- Xe khách đưa rước công nhân bốc cháy dữ dội ở Đồng Nai lúc rạng sáng
Buổi sáng là “khung giờ đỏ” của đột quỵ
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, đột quỵ có thể xảy ra bất kỳ lúc nào. Tuy nhiên, buổi sáng sớm luôn tiềm ẩn rủi ro cao nhất.
Sau giấc ngủ 6–8 tiếng, cơ thể mất nước qua hô hấp và mồ hôi. Máu trở nên cô đặc hơn. Độ nhớt tăng tạo điều kiện hình thành cục máu đông. Các cục này có thể di chuyển và gây tắc mạch não.
Ngoài ra, giai đoạn 7–8 giờ sáng là lúc cortisol đạt đỉnh. Hormone này giúp tỉnh táo nhưng cũng làm mạch máu nhạy cảm hơn. Huyết áp dễ tăng đột ngột. Các mảng xơ vữa không ổn định có nguy cơ bong tróc. Những thay đổi sinh lý này khiến mạch máu não chịu áp lực lớn trong thời gian ngắn.
Thói quen nhỏ có thể kích hoạt tai biến
Trên nền tảng sinh lý nhạy cảm, nhiều thói quen quen thuộc lại trở thành “kíp nổ”. Việc bật dậy đột ngột khỏi giường có thể gây tụt hoặc tăng huyết áp tư thế. Đi vệ sinh gấp gáp vào ban đêm làm tim mạch bị quá tải. Tắm nước quá lạnh hoặc quá nóng cũng rất nguy hiểm. Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột khiến mạch máu co giãn nhanh. Nguy cơ sốc nhiệt và vỡ mạch tăng cao.
Bác sĩ Hoàng nhấn mạnh nhóm nguy cơ gồm người trung niên và cao tuổi. Những người có tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, đái tháo đường hoặc xơ vữa động mạch cần đặc biệt thận trọng.
Bác sĩ chỉ cách né “khung giờ tử thần” của đột quỵ
Nguyên tắc cốt lõi được chuyên gia khuyến cáo là “chậm và ấm”. Ngay khi thức giấc, nên uống 200–300 ml nước ấm. Việc này giúp bù nước nhanh, làm loãng máu và hỗ trợ tuần hoàn.
Sau đó, không nên đứng dậy ngay. Hãy nằm tại chỗ khoảng một phút, hít thở sâu, co duỗi tay chân. Tiếp theo, ngồi ở mép giường vài phút rồi mới đứng lên. Cách này giúp cơ thể thích nghi dần với tư thế đứng. Nếu cần đi vệ sinh ban đêm, nên bật đèn đủ sáng. Di chuyển chậm rãi và có điểm tựa. Có thể uống vài ngụm nước trước khi đi.
Tắm, vận động và phòng ngừa lâu dài
Nhiệt độ nước tắm lý tưởng là 37–40 độ C. Khi tắm, nên làm ướt chân tay trước. Sau đó mới đến thân mình và đầu. Phòng tắm cần kín gió, có thảm chống trượt và tay vịn. Không nên tập thể dục cường độ cao ngay sau khi thức dậy. Thời điểm phù hợp là 30–60 phút sau, khi huyết áp ổn định hơn. Trời lạnh, cần mặc đủ ấm và khởi động trong nhà trước khi ra ngoài. Về lâu dài, kiểm soát huyết áp, mỡ máu và đường huyết là yếu tố then chốt. Giảm muối, bỏ thuốc lá và duy trì lối sống lành mạnh chính là “lá chắn” bền vững nhất trước đột quỵ.
Theo: VnExpress
