Nhóm nghiên cứu của Đại học Durham (Anh) công bố dữ liệu mô phỏng siêu máy tính cho thấy đĩa trung tâm Dải Ngân hà từng đổi hướng hơn 90 độ trong quá khứ.
- Hai siêu tàu chở dầu Saudi Arabia quay đầu giữa Biển Đỏ
- Hà Nội : Tạm giữ tài xế đẩy cảnh sát giao thông rồi bỏ chạy
- Mỹ điều tra nghi vấn Nga hỗ trợ Iran tấn công cơ sở CIA
Kết quả được trình bày tại Hội nghị Thiên hà Quốc gia của Hiệp hội Thiên văn học Hoàng gia Anh, diễn ra tại Birmingham từ ngày 20 đến 24/7, và được The Guardian đăng tải ngày 22/7. Phát hiện này nhằm lý giải một nghịch lý tồn tại lâu nay: vì sao quầng sao bao quanh Dải Ngân hà lại quay chậm bất thường so với phần đĩa trung tâm.
Để kiểm chứng giả thuyết, nhóm nghiên cứu đã theo dõi 25 thiên hà có đặc điểm tương tự Dải Ngân hà qua quá trình biến đổi kéo dài hàng tỉ năm bằng mô phỏng máy tính. Kết quả cho thấy các thiên hà có quầng sao quay chậm đều mang hai đặc điểm chung: từng va chạm trực diện với một thiên hà khác, và từng trải qua hiện tượng lật đĩa trung tâm.
Trưởng nhóm nghiên cứu Kirill Batrakov giải thích cơ sở của kết luận này bằng một sự kiện đã được xác nhận trước đó: “Chúng ta đã biết Dải Ngân hà từng xảy ra vụ va chạm trực diện quy mô lớn với thiên hà có tên Gaia-Sausage-Enceladus”. Từ dữ kiện này, nhóm nghiên cứu suy ra khả năng đĩa Dải Ngân hà cũng từng bị lật trong quá khứ.
Vụ va chạm nói trên xảy ra cách đây khoảng 10 đến 11 tỉ năm, khi thiên hà lùn khổng lồ Gaia-Sausage-Enceladus lao vào Dải Ngân hà và bị hệ thiên hà của chúng ta “tiêu hóa”. Đây được xem là sự kiện quan trọng nhất trong giai đoạn hình thành ban đầu của Dải Ngân hà, để lại hàng tỉ ngôi sao có quỹ đạo kéo dài theo hình xúc xích – dấu vết còn tồn tại đến ngày nay.
Nếu hiện tượng lật đĩa thực sự đã xảy ra, điều đó đồng nghĩa phần lớn các ngôi sao trong Dải Ngân hà từng di chuyển theo những quỹ đạo hoàn toàn khác so với hiện tại. Các nhà khoa học kỳ vọng phát hiện này sẽ giúp giải thích thêm nhiều đặc điểm cấu trúc khó lý giải khác của thiên hà chứa Trái đất.
Trần Thu (tổng hợp)
