Số liệu mới tiết lộ tỷ lệ tự tử ở thanh thiếu niên Trung Quốc đang ở mức cao nhất thế giới, đặc biệt nghiêm trọng ở học sinh tiểu học lớp 5 và 6. Áp lực học tập, môi trường giáo dục khắc nghiệt và kỳ vọng từ gia đình được cho là nguyên nhân chính.
- Làn sóng AI toàn cầu và tác động tới thị trường lao động Việt Nam: Thách thức hay cơ hội?
- Căng thẳng thuế quan & nguy cơ chuyển tải gian lận: Thách thức thực tiễn cho xuất khẩu Việt Nam
- Nợ xấu mắc kẹt trong bất động sản ngân hàng thu giữ: Chậm xử lý vì vướng pháp lý
Tỷ lệ tự tử ở học sinh tiểu học gây chấn động
Một báo cáo năm 2022 được chia sẻ trên nền tảng Douyin đã khiến dư luận Trung Quốc chấn động. Dữ liệu cho thấy học sinh tiểu học lớp 5 và 6 có tỷ lệ tự tử cao nhất trong ba cấp học, lên tới 31%. Trong khi đó, tỷ lệ ở học sinh trung học cơ sở chỉ khoảng 11% và trung học phổ thông là 3%.
Điều này gây sửng sốt bởi lứa tuổi tiểu học thường được xem là giai đoạn hồn nhiên, ít chịu áp lực hơn so với cấp học cao hơn. Thế nhưng, thực tế lại hoàn toàn trái ngược. Nhiều phụ huynh và cư dân mạng bày tỏ sự bàng hoàng, cho rằng áp lực học tập và quản lý quá chặt từ gia đình, cộng thêm áp lực thi đua ở trường, đã khiến nhiều em rơi vào trạng thái tuyệt vọng.
Một số bình luận trên mạng xã hội mô tả lớp 5 là “địa ngục” vì học sinh thường xuyên bị mắng mỏ, bị kiểm soát thời gian nghiêm ngặt và hầu như không có thời gian vui chơi. Lớp 6 cũng không khá hơn khi kỳ thi chuyển cấp trở thành nỗi ám ảnh lớn đối với cả học sinh và phụ huynh.
Áp lực học đường và môi trường giáo dục khắc nghiệt
Theo lời kể của các giáo viên, lịch học của học sinh tại nhiều trường ở Trung Quốc kéo dài từ 6 giờ sáng đến 11 giờ đêm, sáu ngày mỗi tuần. Ngày Chủ nhật – vốn là ngày nghỉ – vẫn bị lấp đầy bởi khối lượng bài tập khổng lồ, lên tới hơn 20 bài lớn.
Blogger giáo dục “Zhao Jiumei Xueye zhi dao”, với hơn 21 năm kinh nghiệm giảng dạy, thẳng thắn nhận định: hệ thống giáo dục hiện nay đang “sản xuất hàng loạt” trẻ em mắc trầm cảm, lo âu và chán sống. Bà cho rằng, với áp lực học tập liên tục hơn 300 ngày mỗi năm, học sinh gần như không còn cơ hội thư giãn hoặc phát triển các kỹ năng xã hội cần thiết.
Không chỉ ở các thành phố lớn, tình trạng này đã lan rộng đến các vùng nông thôn. Trong bối cảnh cạnh tranh giáo dục khốc liệt, phụ huynh sẵn sàng chi nhiều tiền cho các lớp học thêm, nhưng vô tình tạo ra áp lực kép cho con em.
Tự tử – nguyên nhân tử vong hàng đầu của thanh thiếu niên
Các nghiên cứu cho thấy, tự tử đã trở thành nguyên nhân tử vong hàng đầu ở nhóm tuổi 15-34 tại Trung Quốc. Trong đó, thanh thiếu niên 15-24 tuổi chiếm 26,64% tổng số ca tự tử. Ngay cả trẻ em từ 5-14 tuổi cũng chiếm 1,02%, và con số này đang có xu hướng gia tăng.
Chuyên gia tâm lý nhận định, sự kết hợp giữa áp lực học tập, thiếu hỗ trợ tâm lý và văn hóa “sợ thất bại” đã tạo ra một vòng luẩn quẩn nguy hiểm. Việc phá vỡ vòng luẩn quẩn này đòi hỏi cải cách hệ thống giáo dục, giảm trọng tâm vào điểm số, đồng thời xây dựng mạng lưới hỗ trợ tinh thần cho học sinh.
Nếu không có những thay đổi mạnh mẽ, tỷ lệ tự tử ở thanh thiếu niên Trung Quốc sẽ tiếp tục tăng, kéo theo những hệ lụy nghiêm trọng cho xã hội.
Theo: Trí Thức VN
