Ba tàu hàng bị tập kích tại Hormuz, Qatar quy trách nhiệm cho Iran

HORMUZ – Ba tàu thương mại, gồm hai tàu chở nhiên liệu và một tàu dầu, bị tấn công bằng UAV trên eo biển Hormuz trong vòng 24 giờ, Qatar công khai quy trách nhiệm vụ tấn công tàu LNG Al-Rekayyat cho Iran.

Cả ba vụ xảy ra gần bờ biển Oman, trong đó tàu dầu bị tập kích mới nhất lúc 13h05 ngày 07/7 theo giờ UTC. Cơ quan An ninh Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) xác nhận tàu bị hư hại nhẹ về cấu trúc, không có thương vong, và tiếp tục hành trình đến cảng kế tiếp.

Hai tàu bị tấn công trước đó là tàu chở khí hóa lỏng Al-Rekayyat của Qatar và một tàu chở dầu thô mang cờ Arab Saudi, được xác định nhiều khả năng là siêu tàu dầu Wedyan. Ghi âm điện đàm của thuyền trưởng Al-Rekayyat tiết lộ cho Reuters cho thấy tàu có nguy cơ phát nổ do cháy ở phòng máy.

Đây là lần đầu tiên kể từ khi xung đột Iran bùng phát vào cuối tháng 2 năm nay, một tàu LNG của Qatar bị nhắm mục tiêu. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Qatar Majed Al Ansari gọi đây là “cuộc tấn công không thể chấp nhận nhằm vào an ninh và an toàn của hoạt động hàng hải quốc tế”, đồng thời tuyên bố Tehran phải chịu hoàn toàn trách nhiệm pháp lý đối với vụ tấn công, cũng như mọi thiệt hại hoặc hậu quả phát sinh.

Doha kêu gọi Iran lập tức chấm dứt các hành động gây tổn hại đến an ninh khu vực. Phía Iran đến nay chưa đưa ra bình luận nào về loạt vụ tập kích.

Tehran trước đó tuyên bố hành lang duy nhất mà tàu thuyền được phép sử dụng là tuyến đường dọc bờ biển Iran, và mọi lộ trình khác qua Hormuz là “không thể chấp nhận và hết sức nguy hiểm”. Tháng 6, Oman phối hợp với Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) mở một tuyến hàng hải thay thế qua lãnh hải nước này để đưa tàu hàng và thủy thủ mắc kẹt ở vịnh Ba Tư rời đi — tuyến này trực tiếp làm suy yếu quyền kiểm soát Hormuz của Iran và khiến Tehran lập tức phản đối.

Theo bản ghi nhớ 14 điểm được Mỹ và Iran ký hồi tháng trước, Iran và Oman sẽ cùng các nước Vùng Vịnh thảo luận về cơ chế quản lý hàng hải tại Hormuz. Tuy nhiên, Tehran nhiều lần khẳng định sẽ không quay lại cơ chế trước xung đột, vốn cho phép tàu thuyền tự do qua lại tuyến hàng hải chiến lược này.

UKMTO đang khuyến cáo tàu thuyền đi qua Hormuz hết sức thận trọng và báo cáo ngay mọi hoạt động đáng ngờ.

Lê Toan (tổng hợp)