Ngày 2/9, giá vàng thế giới lập kỷ lục 3.532 USD/ounce, tăng hơn 90% kể từ cuối năm 2022. Điều gì đang thúc đẩy đà tăng lịch sử này. Và nó phản ánh điều gì về sự bất ổn của hệ thống tài chính quốc tế?
- Trump thất vọng Putin vì chưa đạt hòa bình Ukraine
- Hạ viện Mỹ công bố hơn 33.000 trang hồ sơ Epstein
- Tổng thống Nga cảm ơn Triều Tiên hỗ trợ tại Kursk
Lãi suất và bất ổn chính trị Mỹ: Cú hích trước mắt
Thị trường gần như chắc chắn (92%) rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ giảm lãi suất 25 điểm cơ bản tại cuộc họp ngày 17/9. Thậm chí có khả năng giảm 50 điểm nếu số liệu việc làm suy yếu. Lãi suất thấp làm giảm chi phí cơ hội nắm giữ vàng, khiến kim loại quý trở nên hấp dẫn hơn.
Song song, nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump tạo thêm bất ổn về chính sách an ninh – thương mại. Cùng áp lực trực tiếp lên Fed, khiến nhà đầu tư đẩy mạnh mua vàng để phòng ngừa rủi ro.
Động lực sâu xa: Ngân hàng trung ương “phi đôla hóa”
Đằng sau sóng ngắn hạn từ Mỹ. Động lực cốt lõi chính là xu hướng mua vàng quy mô lớn của ngân hàng trung ương toàn cầu. Từ năm 2022, lượng mua ròng hàng năm vượt 1.000 tấn – gấp đôi mức trung bình giai đoạn 2016–2021.
Trung Quốc, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ, Ba Lan dẫn đầu làn sóng này nhằm giảm phụ thuộc USD. Đặc biệt sau khi dự trữ ngoại hối Nga bị phương Tây phong tỏa năm 2022. Vàng, với tính trung lập và không chịu kiểm soát của bất kỳ quốc gia nào, được xem là công cụ bảo vệ chủ quyền tài chính.
Nghịch lý: Trái phiếu mất vai trò “nơi trú ẩn”
Điểm khác biệt của chu kỳ. Vàng tăng giá song song với lợi suất trái phiếu Mỹ. Đức, Anh – cho thấy nhà đầu tư không còn coi nợ công phương Tây là tài sản an toàn tuyệt đối.
Theo chuyên gia Ipek Ozkardeskaya (Swissquote Bank). Tỷ trọng vàng trong dự trữ ngoại hối năm 2025. Đã vượt lượng trái phiếu Mỹ tại nhiều ngân hàng trung ương. Đây được coi là “lá phiếu bất tín nhiệm” đối với nợ công Mỹ và hệ thống tài chính phương Tây.
Nhà đầu tư tài chính thắng thế, trang sức bị bỏ lại
Ngoài ngân hàng trung ương. các quỹ ETF cũng rót vốn mạnh vào vàng, với 397 tấn chỉ trong nửa đầu 2025 – cao nhất kể từ 2020. SPDR Gold Trust, quỹ ETF vàng lớn nhất thế giới, đã nâng lượng nắm giữ lên mức cao nhất 3 năm.
Ngược lại. Nhu cầu vàng trang sức giảm 14% do giá quá cao, đặc biệt tại Trung Quốc và Ấn Độ. Đây là bằng chứng cho thấy đợt tăng lần này đến từ nhu cầu trú ẩn tài chính, thay vì tiêu dùng.
Vàng trở lại vai trò “tiền tệ tối thượng”
Dự báo của J.P. Morgan cho rằng giá vàng có thể đạt 3.675 USD/ounce cuối năm 2025 và chạm 4.250 USD vào 2026. UBS thậm chí nhận định mốc 4.000 USD là hoàn toàn khả thi nếu căng thẳng địa chính trị leo thang.
Đợt bứt phá này không phải bong bóng đầu cơ, mà phản ánh sự chuyển dịch niềm tin toàn cầu. Từ trái phiếu sang kim loại quý. Vàng một lần nữa khẳng định vị thế lịch sử – không chỉ là hàng hóa, mà là “tiền tệ tối thượng” và thước đo lòng tin đối với hệ thống tài chính quốc tế.
Theo: Dân Trí
