Nguy cơ chạy đua vũ trang khi Hiệp ước New START giữa Nga và Mỹ sắp hết hạn

Thế giới đối mặt nguy cơ khi Hiệp ước New START giữa Nga và Mỹ sắp hết hiệu lực ngày 05/02 tới, mở ra một giai đoạn bất ổn hạt nhân vì thiếu ổn định.

Nga cảnh báo rủi ro an ninh chiến lược toàn cầu

Thế giới đang đứng trước thời điểm nhạy cảm khi thỏa thuận kiểm soát vũ khí hạt nhân then chốt giữa Nga và Mỹ sắp hết hiệu lực. Người phát ngôn Điện Kremlin, ông Dmitry Peskov, vừa đưa ra cảnh báo về một trạng thái nguy hiểm hơn cho an toàn toàn cầu và an ninh chiến lược nếu văn kiện này không được tiếp tục duy trì.

Hiệp ước New START, được ký kết từ năm 2011 và gia hạn gần nhất vào năm 2021, đóng vai trò trần pháp lý về số lượng vũ khí hạt nhân chiến lược mà mỗi bên được phép triển khai. Đây được coi là văn bản kiểm soát vũ khí hạt nhân cuối cùng còn sót lại giữa hai cường quốc hạt nhân hàng đầu thế giới.

Phía Nga đã đề xuất gia hạn thêm một năm, tuy nhiên thời hạn chót vào ngày 5/2 đang cận kề mà Điện Kremlin vẫn chưa nhận được phản hồi chính thức từ Washington. Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov nhận định rằng việc không có câu trả lời từ phía Mỹ cũng chính là một câu trả lời.

Triển vọng về một cuộc chạy đua vũ trang mới

Trước đó, Moscow đã đình chỉ các cơ chế kiểm chứng thuộc hiệp ước do những leo thang từ xung đột tại Ukraine. Nga cho rằng các cuộc tấn công của Ukraine đã nhắm vào các thành phần thuộc lực lượng răn đe hạt nhân của mình, khiến việc thực thi hiệp ước trở nên bất khả thi.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump bày tỏ mong muốn thay thế bằng một thỏa thuận mới bao gồm cả sự tham gia của Trung Quốc. Tuy nhiên, Bắc Kinh đã kiên quyết từ chối đề xuất này, trong khi Moscow lập luận rằng mọi tính toán an ninh tương lai cần phải bao hàm cả tiềm lực hạt nhân của Pháp và Anh.

Thứ trưởng Ryabkov khẳng định Moscow đã chuẩn bị sẵn sàng cho một thực tế mới không còn các ràng buộc về kho vũ khí hạt nhân tầm xa lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ. Sự thiếu vắng các giới hạn không chỉ xóa bỏ trần vũ khí mà còn làm suy yếu lòng tin và khả năng xác minh ý định hạt nhân của nhau.

Cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama cũng lên tiếng kêu gọi Quốc hội Mỹ can thiệp kịp thời. Ông bày tỏ lo ngại việc xóa bỏ hàng thập kỷ nỗ lực ngoại giao sẽ châm ngòi cho một cuộc chạy đua vũ trang mới, khiến thế giới trở nên kém an toàn hơn.

Theo: Báo Dân trí