Những thỏi vàng nặng 1 kg tại nhà máy tinh luyện Argor-Heraeus, Mendrisio, Thụy Sĩ. (Ảnh: Chụp màn hình/VnExpress)
Giá vàng được dự báo tiếp tục tăng tuần này nhờ bất ổn địa chính trị kéo dài, lãi suất duy trì ở mức thấp và xu hướng mua vào mạnh mẽ của các ngân hàng trung ương.
Giá vàng được nhiều chuyên gia dự báo sẽ tiếp tục tăng trong tuần này khi các yếu tố hỗ trợ vẫn hiện hữu và chưa có dấu hiệu suy yếu rõ rệt. Những căng thẳng địa chính trị tại nhiều khu vực trên thế giới, cùng mặt bằng lãi suất thấp, đang khiến vàng duy trì vai trò là kênh trú ẩn an toàn được ưu tiên. Bên cạnh đó, hoạt động mua ròng liên tục của các ngân hàng trung ương cũng góp phần nâng đỡ giá kim loại quý. Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu còn nhiều biến động, tâm lý nhà đầu tư đối với vàng nhìn chung vẫn khá tích cực, dù không loại trừ khả năng xuất hiện các nhịp điều chỉnh ngắn hạn.
Giới phân tích và nhà đầu tư nghiêng về kịch bản tăng giá
Theo khảo sát mới nhất của Kitco, trong số 16 nhà phân tích tham gia, có tới 14 người cho rằng giá vàng sẽ tiếp tục đi lên trong tuần này. Chỉ một chuyên gia dự báo giá giảm, trong khi một ý kiến còn lại nhận định thị trường sẽ đi ngang và tích lũy. Kết quả này cho thấy sự đồng thuận cao của giới phân tích về triển vọng tích cực của vàng trong ngắn hạn, khi các yếu tố nền tảng vẫn đang ủng hộ xu hướng tăng.
Không chỉ các chuyên gia, nhà đầu tư cá nhân cũng duy trì tâm lý lạc quan. Cuộc thăm dò trực tuyến với 268 người tham gia cho thấy 69% dự đoán giá vàng sẽ tăng trong tuần này. Chỉ 16% nhà đầu tư có quan điểm bi quan, số còn lại giữ thái độ trung lập. Điều này phản ánh dòng tiền vẫn đang tìm đến vàng như một kênh phòng vệ rủi ro hiệu quả trước những bất ổn kinh tế và chính trị toàn cầu.
Ngưỡng kỹ thuật và lo ngại chốt lời ngắn hạn
Ông James Stanley, chiến lược gia thị trường cấp cao tại Forex, cho rằng mốc 4.500 USD có thể trở thành rào cản tâm lý quan trọng đối với bên mua. Tuy nhiên, theo ông, lực cầu hiện vẫn khá bền vững khi nhà đầu tư liên tục mua vào trong các nhịp điều chỉnh. Điều này giúp xu hướng tăng chưa bị phá vỡ và chưa xuất hiện dấu hiệu rõ ràng cho thấy đà tăng hiện tại đã kết thúc.
Cùng quan điểm, ông Rich Checkan, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Asset Strategies International, nhận định các nền tảng cơ bản của thị trường vàng vẫn không thay đổi dù đã bước sang năm 2026. Trong khi đó, một số chuyên gia tại CPM Group cảnh báo nguy cơ chốt lời ngắn hạn có thể khiến giá điều chỉnh. Dù vậy, về dài hạn, nhóm này cho rằng giá vàng vẫn có xu hướng tăng trong phần còn lại của quý I do rủi ro kinh tế và chính trị chưa được giải quyết.
Một đứa trẻ có tính tò mò cao giống như một nhà thám hiểm tí hon, luôn háo hức khám phá thế giới xung quanh bằng đôi mắt mở to và những câu hỏi không ngừng. (Ảnh: Chụp màn hình báo aboluowang)
Trong suốt quá trình trưởng thành của một đứa trẻ, bậc cha mẹ nào cũng mong muốn con mình sẽ thành công và có một cuộc sống tốt đẹp.Thực tế, hầu hết những đứa trẻ càng lớn càng tiến bộ đều có một số “đặc điểm” độc đáo khi còn nhỏ.
Nếu con bạn có một trong những đặc điểm này, bạn nên thầm vui mừng! Tiếp theo, chúng ta hãy cùng xem xét bốn “phẩm chất” này là gì và cha mẹ có thể vun đắp chúng như thế nào.
Tò mò
Một đứa trẻ có tính tò mò cao giống như một nhà thám hiểm nhỏ, đầy những câu hỏi và khao khát khám phá thế giới xung quanh. Họ thường hỏi “tại sao”, và khi thấy điều gì mới lạ, họ muốn chạm vào, nhìn ngắm và nghiên cứu nó. Ví dụ, khi tôi thấy kiến di chuyển tổ, tôi sẽ ngồi xổm xuống và quan sát chúng trong một thời gian dài, cố gắng tìm hiểu xem chúng giao tiếp với nhau như thế nào và làm thế nào chúng mang thức ăn.
Cha mẹ nên bảo vệ sự tò mò của con cái và kiên nhẫn trả lời các câu hỏi của chúng thay vì thiếu kiên nhẫn.
Bạn có thể cùng con tìm ra câu trả lời, chẳng hạn như bằng cách tham khảo sách hoặc tìm kiếm trực tuyến. Bạn cũng có thể đưa con đến các bảo tàng khoa học và công nghệ, bảo tàng và những nơi khác để cho chúng tiếp xúc với nhiều điều mới mẻ và thú vị hơn, đồng thời kích thích sự tò mò của chúng. Ngoài ra, hãy khuyến khích trẻ tự mình thực hiện một số thí nghiệm và sáng tạo nhỏ để thỏa mãn niềm đam mê khám phá của chúng.
Tính tự kỷ luật cao
Trẻ em có tính tự giác cao có khả năng kiểm soát hành vi và cảm xúc của mình rất tốt. Các em thức dậy, đi ngủ và làm bài tập về nhà đúng giờ mà không cần bố mẹ phải nhắc nhở nhiều lần. Khi đối mặt với cám dỗ, người ta có thể kiềm chế bản thân và hoàn thành những việc cần làm trước. Ví dụ, ngay cả khi rất muốn xem tivi, người ta vẫn sẽ hoàn thành bài tập về nhà trước khi xem. Cha mẹ có thể giúp con cái xây dựng các quy tắc và kế hoạch, chẳng hạn như lịch trình hàng ngày và kế hoạch học tập.
Hãy đảm bảo con bạn hiểu rõ những việc cần làm và thời điểm thực hiện, sau đó tuân thủ nghiêm ngặt kế hoạch.
Khi trẻ tuân thủ các quy tắc và kế hoạch, chúng nên được khen ngợi và thưởng ngay lập tức; khi trẻ vi phạm quy tắc, chúng nên bị trừng phạt thích đáng. Ngoài ra, cha mẹ nên làm gương tốt bằng cách tự rèn luyện tính kỷ luật cho bản thân.
Giỏi giao tiếp
Trẻ em giỏi giao tiếp có thể dễ dàng hòa đồng và hòa thuận với nhiều người khác nhau. Họ biết cách lắng nghe ý kiến và ý tưởng của người khác, đồng thời cũng có thể bày tỏ quan điểm và cảm xúc của riêng mình. Trong các hoạt động nhóm, các em có khả năng tham gia tích cực và hợp tác tốt với các bạn cùng nhóm. Ví dụ, trong các hoạt động nhóm ở trường, mỗi người có thể tận dụng thế mạnh của mình và hợp tác với các bạn cùng lớp để hoàn thành nhiệm vụ.
Cha mẹ có thể đưa con cái tham gia nhiều hoạt động xã hội hơn, chẳng hạn như các bữa tiệc và hoạt động ngoài trời, để trẻ có nhiều cơ hội gặp gỡ những người khác nhau.
Hãy dạy trẻ một số kỹ năng và phép tắc xã giao cơ bản, chẳng hạn như cách chào hỏi người khác, cách lắng nghe và cách bày tỏ suy nghĩ của mình. Khuyến khích trẻ chủ động giao tiếp với người khác. Khi xảy ra xung đột giữa trẻ và người khác, hãy hướng dẫn trẻ cách xử lý tình huống đúng đắn và học cách đặt mình vào vị trí của người khác.
Khả năng phục hồi mạnh mẽ
Trẻ em có khả năng phục hồi tốt sẽ không dễ dàng bỏ cuộc khi đối mặt với khó khăn và thất bại. Họ sẽ xem những thất bại như cơ hội để học hỏi và phát triển, đồng thời chủ động tìm kiếm giải pháp cho các vấn đề. Ví dụ, nếu bạn làm bài kiểm tra không tốt, bạn sẽ không nản lòng mà sẽ phân tích nguyên nhân, tóm tắt kinh nghiệm và cố gắng làm tốt hơn vào lần sau.
Cha mẹ có thể chủ động đặt ra những thử thách nhỏ cho con cái để giúp chúng phát triển khả năng phục hồi thông qua thực hành.
Khi trẻ gặp khó khăn, đừng vội vàng giúp chúng giải quyết vấn đề. Thay vào đó, hãy hướng dẫn chúng tự suy nghĩ và thử các phương pháp khác nhau. Hãy khuyến khích trẻ học hỏi từ những thất bại của mình, nói với chúng rằng thất bại là mẹ đẻ của thành công. Thêm vào đó, hãy dành cho chúng thật nhiều sự động viên và hỗ trợ để chúng tin tưởng vào khả năng vượt qua khó khăn của chính mình.
Tóm lại, nếu con bạn sở hữu một trong bốn “đặc điểm” này—sự tò mò mạnh mẽ, tính tự giác cao, kỹ năng xã hội xuất sắc và khả năng phục hồi tốt—thì bạn có thể thầm vui mừng! Những đặc điểm này giống như những hạt giống sẽ dần nảy mầm, nở hoa và đơm trái khi đứa trẻ lớn lên. Với tư cách là cha mẹ, chúng ta cần cẩn thận tìm ra những phẩm chất này ở con cái và vun đắp, hướng dẫn chúng bằng những phương pháp đúng đắn để chúng có một tương lai suôn sẻ và thành công hơn! Hi vọng bài viết này sẽ mang lại một số nguồn cảm hứng cho các bậc phụ huynh, và tôi chúc mọi trẻ em có một quá trình trưởng thành khỏe mạnh, hạnh phúc và một tương lai tươi sáng.
Đừng quên chia sẻ bài viết này với bạn bè là phụ huynh để nhiều người hơn nữa cùng được hưởng lợi!
Neanderthal có thật sự “ngu dốt” như chúng ta từng tin?
Trong trí tưởng tượng phổ biến, người Neanderthal thường hiện lên như một hình ảnh thô ráp và lạc hậu: dáng đi nặng nề, khuôn mặt gồ ghề, trí tuệ hạn chế. Suốt nhiều thập kỷ, họ được xem là một nhánh người thất bại, bị Homo sapiens – tổ tiên trực tiếp của con người hiện đại – vượt qua và xóa sổ. Cách mô tả ấy quen thuộc đến mức gần như không ai nghi ngờ tính đúng sai của nó.
Thế nhưng, hình ảnh Neanderthal “ngu dốt” không hẳn được xây dựng từ bằng chứng vững chắc, mà từ những giới hạn của khoa học trong quá khứ. Vào thế kỷ 19, khi các hóa thạch Neanderthal lần đầu được phát hiện, khảo cổ học vẫn còn ở giai đoạn sơ khai. Các nhà nghiên cứu chủ yếu dựa vào hình dáng xương để suy luận trí tuệ, và mọi khác biệt hình thể nhanh chóng bị diễn giải thành sự thua kém. Song song với đó là một niềm tin ăn sâu: con người hiện đại chính là đỉnh cao của tiến hóa, còn các loài người khác chỉ là những nấc thang thấp hơn trên con đường dẫn tới “chúng ta”.
Chính lăng kính ấy đã khiến Neanderthal bị đóng khung trong vai trò kẻ thua cuộc suốt hơn một thế kỷ. Nhưng bước sang thế kỷ 21, khoa học bắt đầu lật lại câu chuyện. Công nghệ ADN cổ, cùng các nghiên cứu mới về não bộ và hành vi, cho thấy Neanderthal phức tạp hơn nhiều so với hình ảnh cũ kỹ. Những điều từng bị xem là dấu hiệu của sự kém cỏi có thể chỉ phản ánh một con đường tiến hóa khác.
Và rồi một câu hỏi không thể bỏ qua dần hiện ra: nếu Neanderthal thật sự ngu dốt, làm sao họ có thể tồn tại suốt hơn 300.000 năm trong những điều kiện khắc nghiệt bậc nhất của lịch sử Trái Đất?
Não bộ, ngôn ngữ và trí tuệ: Neanderthal thông minh theo cách khác
Một trong những bằng chứng đầu tiên buộc khoa học phải nhìn lại Neanderthal nằm ở chính não bộ của họ. Các nghiên cứu cho thấy kích thước não Neanderthal không hề nhỏ; ngược lại, trung bình còn tương đương, thậm chí nhỉnh hơn não Homo sapiens hiện đại. Điều này ngay lập tức đặt ra một nghịch lý: một loài người với bộ não lớn như vậy liệu có thể thực sự kém thông minh?
Câu trả lời nằm ở cấu trúc, không chỉ ở kích thước. Não Neanderthal phát triển mạnh các vùng liên quan đến thị giác và vận động, phù hợp với lối sống săn bắn trong môi trường khắc nghiệt. Ngược lại, những vùng não gắn với tư duy trừu tượng và tương tác xã hội phức tạp có thể không chiếm ưu thế như ở Homo sapiens. Điều đó không cho thấy sự thua kém, mà phản ánh một kiểu thông minh khác – gắn với sinh tồn trực tiếp hơn là xây dựng mạng lưới xã hội rộng lớn.
Khả năng ngôn ngữ của Neanderthal cũng từng bị đánh giá thấp. Tuy nhiên, các phân tích di truyền cho thấy họ sở hữu gene FOXP2, yếu tố then chốt liên quan đến lời nói, tương tự con người hiện đại. Cấu trúc tai và thanh quản của họ cũng cho phép nghe và phát âm trong dải tần của ngôn ngữ. Dù vậy, khoa học vẫn thận trọng: Neanderthal có thể giao tiếp bằng lời nói, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy họ sử dụng ngôn ngữ trừu tượng phức tạp, như kể chuyện hay xây dựng hệ thống biểu tượng sâu rộng.
Những công cụ đá tinh xảo, được chế tác cho các mục đích cụ thể, cùng khả năng lên kế hoạch săn bắn cho thấy tư duy của Neanderthal vượt xa phản xạ bản năng. Neanderthal không kém thông minh – họ chỉ không thông minh theo cách mà xã hội hiện đại quen đánh giá.
Cảm xúc, đạo đức và đời sống tinh thần bị bỏ quên
Nếu trí tuệ của Neanderthal từng bị đánh giá thấp, thì đời sống cảm xúc của họ gần như bị lãng quên hoàn toàn. Trong một thời gian dài, Neanderthal bị mô tả như những cá thể đơn độc, chỉ biết sinh tồn bằng sức mạnh cơ bắp. Tuy nhiên, những phát hiện khảo cổ học gần đây đã vẽ nên một bức tranh rất khác – một bức tranh mang màu sắc của sự gắn kết và chăm sóc.
Nhiều bộ hài cốt Neanderthal cho thấy dấu vết của những chấn thương nghiêm trọng: xương gãy, mất răng, bệnh tật kéo dài. Điều đáng chú ý là các cá thể này không chết ngay sau chấn thương, mà tiếp tục sống thêm nhiều năm. Trong điều kiện săn bắn khắc nghiệt, điều đó gần như không thể xảy ra nếu không có sự chăm sóc từ cộng đồng. Thức ăn phải được chia sẻ, vết thương phải được bảo vệ, và người yếu phải được nâng đỡ. Đây không còn là bản năng cá nhân, mà là biểu hiện của sự gắn kết xã hội.
Dấu vết chôn cất người chết càng làm rõ hơn khía cạnh ấy. Một số mộ Neanderthal được sắp xếp có trật tự, đôi khi đi kèm sắc tố khoáng hoặc dấu hiệu nghi lễ đơn giản. Dù khoa học vẫn thận trọng trong diễn giải, những phát hiện này cho thấy Neanderthal có nhận thức về cái chết – và có lẽ cả sự mất mát.
Bên cạnh đó, việc sử dụng trang sức, màu khoáng và những hình khắc đơn giản cho thấy họ không chỉ quan tâm đến sinh tồn thuần túy. Đó là những biểu hiện sơ khai của tư duy biểu tượng, dù chưa đạt đến thần thoại hay nghệ thuật kể chuyện phức tạp. Một loài người biết chăm sóc kẻ yếu và tiễn biệt người chết không thể là loài người vô cảm.
Chôn cất có trật tự – dấu vết đầu tiên của đạo đức loài người (Ảnh: Khai mở)
Neanderthal biến mất – hay đang sống trong chính chúng ta?
Trong một thời gian dài, sự biến mất của Neanderthal được kể như một dấu chấm hết tuyệt đối. Nhưng khoa học di truyền hiện đại đã làm lung lay cách hiểu ấy. Các phân tích ADN cho thấy phần lớn người ngoài châu Phi ngày nay mang khoảng 1–2% gene Neanderthal. Những đoạn gene này không phải là tàn dư vô nghĩa, mà có ảnh hưởng trực tiếp đến hệ miễn dịch, đặc điểm da – tóc và khả năng thích nghi với khí hậu lạnh. Theo nghĩa sinh học, Neanderthal chưa bao giờ hoàn toàn rời khỏi lịch sử loài người.
Vậy vì sao họ không còn tồn tại như một nhóm người riêng biệt? Câu trả lời ngày càng rõ ràng: không phải vì họ kém thông minh. Neanderthal có trí tuệ phù hợp với môi trường sống khắc nghiệt, nhưng họ tồn tại trong những cộng đồng nhỏ, dân số ít và ít kết nối xa. Trong khi đó, Homo sapiens phát triển theo hướng khác: xây dựng mạng lưới xã hội rộng lớn, trao đổi thông tin và tài nguyên giữa các nhóm, liên tục đổi mới công cụ và chiến lược sinh tồn.
Sự khác biệt then chốt không nằm ở năng lực cá nhân, mà ở sức mạnh cộng đồng. Neanderthal mạnh trong đối đầu trực tiếp với thiên nhiên, còn Homo sapiens mạnh trong việc hợp tác và lan tỏa tri thức. Khi khí hậu biến động và cạnh tranh gia tăng, ưu thế ấy đã định đoạt kết cục. Neanderthal có thể đã biến mất khỏi lịch sử, nhưng họ chưa bao giờ rời khỏi loài người.
1–2% ADN Neanderthal vẫn đang sống trong con người hiện đại (Ảnh: Khai mở)
Câu chuyện về Neanderthal nhắc chúng ta rằng lịch sử loài người không hề đơn giản hay tuyến tính. Tiến hóa không chỉ chọn lọc “kẻ thông minh nhất”, mà chọn những cách tồn tại phù hợp nhất với hoàn cảnh. Trí tuệ, vì thế, không chỉ có một hình dạng.
Khi nhìn lại Neanderthal, câu hỏi cuối cùng có lẽ không phải là vì sao họ thất bại, mà là chúng ta đã khác họ ở điểm nào. Và sâu xa hơn: liệu trong tương lai, hậu thế có phán xét Homo sapiens theo cách mà chúng ta từng phán xét Neanderthal hay không?
Một ngôi nhà đang cháy tại hồ Conjola (Úc) ngày 31/12. (Ảnh: Chụp màn hình/Kenh14vn)
Thi thể người được phát hiện giữa cháy rừng đông nam Australia, khi hỏa hoạn lan rộng, phá hủy nhà cửa, cắt điện diện rộng và gây khủng hoảng nghiêm trọng lớn.
Cảnh sát Australia cho biết thi thể một người được tìm thấy hôm Chủ nhật. Vụ việc xảy ra tại khu vực đông nam Australia. Nơi đây đang hứng chịu cháy rừng kéo dài nhiều ngày. Thi thể được phát hiện gần một chiếc xe. Địa điểm là thị trấn Longwood. Khu vực này cách thành phố Melbourne khoảng 110 km về phía bắc.
Danh tính nạn nhân hiện chưa được xác định. Cảnh sát bang Victoria đang điều tra nguyên nhân tử vong. Nhà chức trách chưa công bố thêm chi tiết. Vụ việc làm gia tăng lo ngại về mức độ nguy hiểm của cháy rừng. Người dân địa phương được khuyến cáo tuân thủ lệnh sơ tán. Các tuyến đường quanh khu vực bị phong tỏa. Lực lượng cứu hộ tiếp tục rà soát hiện trường.
Cháy rừng lan rộng, thiệt hại nghiêm trọng
Theo chính quyền bang Victoria, cháy rừng bùng phát trong đợt nắng nóng mùa hè. Hơn 350.000 hecta rừng đã bị thiêu rụi. Trên 300 công trình, gồm nhiều nhà ở, bị phá hủy. Hàng nghìn hộ dân bị cắt điện kéo dài. Đây được xem là đợt cháy rừng nghiêm trọng nhất khu vực kể từ Black Summer 2019-2020. Khi đó, 33 người đã thiệt mạng. Thủ hiến Victoria Jacinta Allan cho biết hơn 30 đám cháy vẫn đang hoạt động.
Bang New South Wales lân cận cũng ghi nhận nhiều điểm cháy nguy hiểm. Giám đốc Lực lượng Quản lý Cháy rừng Chris Hardman cảnh báo việc kiểm soát có thể mất nhiều tuần. Điều kiện thời tiết khô, nóng và gió mạnh gây cản trở chữa cháy. Toàn bang Victoria đang áp dụng lệnh cấm lửa hoàn toàn. Hàng nghìn lính cứu hỏa cùng hơn 70 máy bay được huy động. Khói cháy rừng ảnh hưởng chất lượng không khí, kể cả tại Melbourne. Thủ tướng Anthony Albanese cam kết hỗ trợ khẩn cấp cho người dân và nông dân bị ảnh hưởng. Ông cảnh báo hàng nghìn gia súc có nguy cơ thiệt hại.
Công an tỉnh Bắc Ninh đang tạm giữ hình sự Dương Đăng Thụy (36 tuổi, trú xã Lạng Giang) để điều tra hành vi dùng dao rượt chém vợ và con gái. Theo thông tin ban đầu, rạng sáng 3/1, Thụy cầm dao xông vào một tiệm cắt tóc trên địa bàn xã Bắc Giang, truy đuổi vợ là chị D. cùng con gái là cháu A. Đối tượng vung dao liên tiếp khiến hai mẹ con hoảng loạn bỏ chạy. Chị D. kịp thời thoát ra ngoài, còn cháu A. may mắn né được nhát chém nên không bị thương. Dù không gây hậu quả về tính mạng, vụ việc vẫn khiến dư luận bức xúc bởi mức độ manh động, coi thường tính mạng người khác.
Hành vi nguy hiểm, dư luận đề nghị xử lý nghiêm
Dương Đăng Thụy. (Ảnh: Chụp màn hình/Dân trí)
Từ hình ảnh camera an ninh ghi lại, nhiều bạn đọc bày tỏ lo ngại trước mức độ nguy hiểm của hành vi. Một số ý kiến cho rằng nhát dao hướng về phía cháu bé diễn ra nhanh, mạnh, tiềm ẩn nguy cơ tước đoạt tính mạng nếu nạn nhân không kịp né tránh. Nhiều người đề nghị cơ quan chức năng xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự nghiêm khắc để răn đe, phòng ngừa chung, bởi hành vi không chỉ đe dọa trực tiếp người thân mà còn gây bất an trong cộng đồng.
Theo các luật sư, dù hậu quả chết người chưa xảy ra, song việc sử dụng hung khí nguy hiểm truy đuổi, vung dao về phía vùng trọng yếu của cơ thể thể hiện tính côn đồ, liều lĩnh. Đặc biệt, nạn nhân là người thân trong gia đình, trong đó có trẻ em, càng làm gia tăng mức độ nguy hiểm và tính chất nghiêm trọng của vụ việc, đòi hỏi cơ quan điều tra đánh giá thận trọng, toàn diện.
Góc nhìn pháp lý: Có thể xem xét tội giết người chưa đạt
Luật sư Hoàng Trọng Giáp, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho rằng có thể bóc tách vụ việc thành hai hành vi. Việc rượt đuổi người vợ chưa đủ yếu tố đe dọa tức thì đến tính mạng, nhưng hành vi quay lại vung dao về phía con gái là đặc biệt nguy hiểm. Nhát chém có dấu hiệu hướng vào đầu, cổ – những vị trí trọng yếu. Dù hậu quả không xảy ra do nạn nhân kịp né tránh, đây là yếu tố ngoài ý chí chủ quan của đối tượng, không làm thay đổi bản chất hành vi đã hoàn thành.
Luật sư Dương Đức Thắng nhận định cơ quan điều tra cần làm rõ nguyên nhân mâu thuẫn, trạng thái tinh thần của Thụy, mức độ nhận thức và ý chí tại thời điểm gây án, cũng như địa điểm xảy ra hành vi là không gian riêng tư hay nơi công cộng. Từ các căn cứ đó, cơ quan chức năng có thể xem xét các dấu hiệu pháp lý của tội giết người trong trường hợp phạm tội chưa đạt, hoặc các tội danh khác như đe dọa giết người, gây rối trật tự công cộng theo quy định pháp luật.
Hành khách làm thủ tục tại sân bay. (Ảnh: Chụp màn hình báo VnExpess)
Cách kiểm tra nợ thuế trước khi đi du lịch là bước quan trọng giúp du khách tránh rủi ro bị hoãn xuất cảnh. Người dân có thể tra cứu thông tin nợ thuế qua website ngành thuế hoặc ứng dụng eTax Mobile trước khi ra nước ngoài.
Tháng 12/2025, một du khách tại TP HCM bị hoãn xuất cảnh do phát sinh nợ thuế. Trường hợp này không hiếm và thường xảy ra bất ngờ tại sân bay. Theo quy định, cá nhân chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế có thể bị tạm hoãn xuất cảnh. Biện pháp này áp dụng nhằm bảo đảm thu ngân sách nhà nước.
Nhiều người bị ảnh hưởng do không biết mình còn nghĩa vụ thuế. Nguyên nhân thường liên quan đến kinh doanh, doanh nghiệp cũ hoặc quyết toán thu nhập cá nhân.
Cá nhân kinh doanh hoặc chủ hộ kinh doanh có nguy cơ cao. Nếu nợ thuế từ 50 triệu đồng trở lên và quá hạn trên 120 ngày, biện pháp hoãn xuất cảnh có thể được áp dụng. Người đại diện pháp luật của doanh nghiệp cũng thuộc diện kiểm soát. Trường hợp doanh nghiệp nợ thuế từ 500 triệu đồng trở lên và quá hạn, cá nhân đứng tên có thể bị chặn xuất cảnh.
Một số doanh nghiệp đã ngừng hoạt động nhưng chưa giải thể. Khi còn nợ thuế, người đại diện pháp luật vẫn chịu trách nhiệm liên quan. Công dân Việt Nam xuất cảnh để định cư và người nước ngoài rời Việt Nam cũng phải hoàn tất nghĩa vụ thuế. Nếu chưa xử lý xong, cơ quan chức năng sẽ tạm hoãn xuất cảnh.
Các nguyên nhân phát sinh nợ thuế phổ biến
Nhiều du khách không cố tình trốn thuế. Họ thường quên quyết toán thuế thu nhập cá nhân khi nghỉ việc hoặc chuyển việc. Một số trường hợp từng đứng tên doanh nghiệp nhưng không trực tiếp điều hành. Doanh nghiệp không hoạt động nhưng chưa đóng mã số thuế.
Ngoài ra, còn phát sinh từ kinh doanh hộ gia đình, tiền thuê đất hoặc nghĩa vụ tài chính khác. Thông báo thuế có thể không được nhận kịp thời.
Tra cứu trên website Cục Thuế Người dân truy cập cổng thông tin của Cục Thuế, chọn mục công khai cưỡng chế nợ thuế. Nhập mã số thuế hoặc CCCD để tra cứu thông tin xuất cảnh.
Nếu không có dữ liệu, người tra cứu không thuộc diện công khai tại thời điểm kiểm tra. Trường hợp có thông tin, cần xử lý nghĩa vụ thuế theo hướng dẫn. Kiểm tra mã số thuế cá nhân. Cách này giúp phát hiện việc đứng tên doanh nghiệp ngoài ý muốn. Người dùng nhập CCCD hoặc CMND để kiểm tra tình trạng pháp lý liên quan. Nếu phát hiện doanh nghiệp không phải của mình, cần liên hệ cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế. Việc xác minh giúp tránh phát sinh nợ thuế ngoài kiểm soát.
Tra cứu trên ứng dụng eTax Mobile Ứng dụng eTax Mobile là công cụ thuận tiện nhất hiện nay. Người dùng đăng nhập và chọn mục tra cứu nghĩa vụ thuế. Hệ thống hiển thị các khoản thuế còn phải nộp và tiền phạt chậm nộp. Nếu còn nghĩa vụ, cần thanh toán sớm để tránh bị áp dụng biện pháp cưỡng chế. Sau khi nộp thuế, nên lưu biên lai. Người dân cần kiểm tra lại hệ thống sau vài ngày để bảo đảm dữ liệu đã được cập nhật.
Thời điểm nên kiểm tra nợ thuế
Du khách nên kiểm tra nợ thuế ít nhất bảy ngày trước khi khởi hành. Khoảng thời gian này đủ để xử lý các phát sinh đơn giản. Với các chuyến đi dài hoặc chi phí lớn, nên chuẩn bị sớm hơn. Việc rà soát thuế trước một tháng giúp giảm rủi ro tối đa.
Cô con gái hay than thở với cha sao bất hạnh này cứ vừa đi qua thì bất hạnh khác đã vội ập đến với mình, và cô không biết phải sống thế nào. Có những lúc quá mệt mỏi vì vật lộn với cuộc sống, cô đã muốn chối bỏ cuộc đời đầy trắc trở này.
Cha cô vốn là một đầu bếp. Một lần, nghe con gái than thở, ông dẫn cô xuống bếp. Ông bắc ba nồi nước lên lò và để lửa thật to. Khi ba nồi nước sôi, ông lần lượt cho cà rốt, trứng và hạt cà phê vào từng nồi riêng ra và đun lại để chúng tiếp tục sôi, không nói một lời.
Theo phân tích của Nikkei Asia, năm 2026 có thể đánh dấu một bước ngoặt đáng chú ý trong bức tranh kinh tế Đông Nam Á, khi Việt Nam đứng trước khả năng vượt Thái Lan về GDP danh nghĩa. Đây được xem là “một cuộc đổi ngôi lịch sử” nếu kịch bản tăng trưởng diễn ra đúng như dự báo.
GDP thực tế của Việt Nam được ước tính tăng khoảng 8% trong năm 2025 và đặt mục tiêu tăng trưởng trên 10% từ năm 2026. Dù mục tiêu này được đánh giá là tham vọng, các nhà hoạch định chính sách Việt Nam cho rằng tăng trưởng hai con số là khả thi, nhờ dư địa đầu tư công, tiêu dùng nội địa và xuất khẩu.
Trong khi đó, kinh tế Thái Lan được nhận định đang giảm tốc do những bất ổn chính trị trong nước và căng thẳng tại khu vực biên giới. Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) dự báo GDP thực tế của Thái Lan chỉ tăng khoảng 1,5% vào năm 2026, giảm 0,5 điểm phần trăm so với năm trước, làm gia tăng nguy cơ tụt hạng trong khu vực.
Động lực hạ tầng và thách thức cải cách
Nikkei Asia cho rằng nếu duy trì đà tăng trưởng như kế hoạch, GDP danh nghĩa của Việt Nam có thể vượt mốc 500 tỷ USD vào năm 2026 hoặc 2027, qua đó vượt Thái Lan và vươn lên trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á, sau Indonesia. GDP bình quân đầu người của Việt Nam khi đó được dự báo vượt 5.000 USD, tiệm cận mức của Indonesia.
Ông Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, nhận định đầu tư công và phát triển hạ tầng là một trong những động lực chính thúc đẩy tăng trưởng. Kế hoạch đầu tư công năm 2026 dự kiến tăng khoảng 26%, có thể đóng góp thêm 1,6 điểm phần trăm vào tăng trưởng kinh tế. Nhiều dự án quy mô lớn đang được triển khai, bao gồm sân bay mới dự kiến đưa vào khai thác gần TP.HCM từ năm 2026 và tuyến đường sắt trọng điểm tại miền Bắc.
Tuy nhiên, các chuyên gia cũng nhấn mạnh cải cách thể chế, hoàn thiện khung pháp lý và tinh giản thủ tục hành chính là điều kiện then chốt để duy trì sức hấp dẫn đầu tư trong trung và dài hạn.
Ở góc nhìn khu vực, học giả Khang Vũ (Đại học Boston, Mỹ) cho rằng Đông Nam Á, với quy mô dân số khoảng 700 triệu người, chỉ có thể duy trì vai trò động lực tăng trưởng toàn cầu nếu giữ được ổn định địa chính trị và thích ứng linh hoạt với các biến động bên ngoài.
Trong bối cảnh thương mại toàn cầu khó lường và các biện pháp thuế quan từ Mỹ, các nền kinh tế Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, được khuyến nghị đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường xuất khẩu sang Trung Đông, châu Phi và Nam Mỹ nhằm giảm rủi ro và tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI) và Công ty CP Đường sắt Hà Hải đã rào chắn bằng tà vẹt và hộ lan tại vị trí lối mở giữa quốc lộ 5 và lối mở qua đường sắt đi vào bãi soi, thôn Minh Thành. (Ảnh: Chụp màn hình báo Hải Phòng)
Đóng lối mở từ quốc lộ 5 qua đường sắt vào bãi soi thôn Minh Thành, xã Lai Khê (TP Hải Phòng) được triển khai sau vụ tàu hỏa đâm ô tô tải khiến hai người bị thương. Biện pháp nhằm bảo đảm an toàn giao thông đường bộ và đường sắt.
Chiều 10/1, lãnh đạo xã Lai Khê xác nhận lối mở trái phép từ quốc lộ 5 băng qua đường sắt vào bãi soi đã bị đóng. Việc rào chắn do Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI) phối hợp Công ty CP Đường sắt Hà Hải thực hiện. Khu vực được gia cố bằng tà vẹt và hộ lan.
Lối mở này nằm tại thôn Minh Thành, trước đây thường xuyên có phương tiện ra vào bãi soi. Việc phương tiện cắt ngang đường sắt tiềm ẩn nguy cơ tai nạn cao. Cơ quan chức năng đánh giá cần đóng ngay để giảm rủi ro.
Trước đó, lúc 7 giờ 45 ngày 9/1, tàu hỏa HP1 số hiệu 657 chạy hướng Hà Nội – Hải Phòng va chạm ô tô tải biển số 15C-397.06. Xe tải đi từ bãi soi băng qua đường sắt để ra quốc lộ 5.
Cú va chạm khiến hai người trên ô tô bị thương. Phương tiện bị hư hỏng nặng. Tàu hỏa phải xử lý hiện trường theo quy trình an toàn. Vụ việc gây lo ngại về an toàn tại các lối mở tự phát.
Biện pháp khẩn cấp và phối hợp quản lý
Ngay sau tai nạn, chính quyền xã Lai Khê đã rào chắn tạm thời lối mở. Sau đó, các đơn vị quản lý hạ tầng triển khai đóng cố định. Biện pháp nhằm chấm dứt tình trạng phương tiện cắt ngang đường sắt.
VIDIFI và Công ty CP Đường sắt Hà Hải phối hợp thi công nhanh. Việc rào chắn bằng vật liệu cứng giúp ngăn phương tiện xâm nhập. Lực lượng chức năng cũng tăng cường nhắc nhở người dân.
Chính quyền địa phương cho biết sẽ tiếp tục rà soát các điểm giao cắt nguy hiểm. Mục tiêu là xóa bỏ lối mở không phép, bảo đảm trật tự an toàn giao thông. Người dân được khuyến cáo tuân thủ hướng dẫn và đi theo lộ trình hợp pháp.
Các cơ quan liên quan đề nghị doanh nghiệp, hộ dân quanh khu vực chấp hành quy định. Mọi hành vi tự ý mở lối qua đường sắt sẽ bị xử lý. Việc đóng lối mở được xem là giải pháp cần thiết, cấp bách.
Hình ảnh thiết kế này, được chụp vào ngày 9 tháng 1 năm 2026 (Ảnh: Chụp màn hình báo Aboluowang)
Các cuộc biểu tình tại Iran tiếp tục leo thang dữ dội, lan rộng trên toàn quốc, khiến nhiều bệnh viện rơi vào tình trạng quá tải, hỗn loạn, trong bối cảnh truyền thông Mỹ mô tả cảnh thương vong nghiêm trọng và Mỹ tuyên bố sẵn sàng can thiệp.
Tin nóng: Số lượng lớn người chết và bị thương tại các bệnh viện Iran; Trump: Sẽ can thiệp bất cứ lúc nào
Bệnh viện Iran quá tải giữa làn sóng biểu tình lan rộng
Truyền thông nước ngoài đưa tin ngày 10 tháng 1 rằng các cuộc biểu tình ở Iran tiếp tục leo thang và lan rộng đến hơn 100 thị trấn trên khắp các tỉnh thành của Iran. Các bác sĩ và các nguồn tin khác cho biết, khi các cuộc biểu tình leo thang, một lượng lớn người bị thương đã được đưa đến các bệnh viện trên cả nước, và một số bệnh viện đã quá tải và rơi vào tình trạng hỗn loạn.
Các nhân chứng địa phương cho biết có rất nhiều người chết và bị thương tại bệnh viện. Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Trump đăng tải trên mạng xã hội tuyên bố rằng Iran “khao khát tự do” và Mỹ sẵn sàng hỗ trợ. Truyền thông Mỹ đưa tin ngày 10 rằng một số người biểu tình ở Tehran tiết lộ họ đã đến nhiều bệnh viện khác nhau để tìm kiếm sự trợ giúp y tế cho một người đàn ông bị thương trong các cuộc biểu tình. Trong thời gian đó, họ chứng kiến các bệnh viện trong tình trạng hỗn loạn do số lượng người bị thương quá lớn, và một số bệnh viện thậm chí còn có những đống xác chết.
Mỹ lên tiếng ủng hộ, Iran phủ nhận thương vong tại Tehran
Một bác sĩ ở Iran đã liên lạc với BBC qua vệ tinh Starlink , cho biết Bệnh viện Farabi, trung tâm nhãn khoa chính của Tehran, đang trong tình trạng khủng hoảng và các dịch vụ cấp cứu bị quá tải. Một bác sĩ khác trong khu vực tiết lộ rằng họ đã tiếp nhận một số lượng lớn người bị thương, nhiều người trong số đó bị bắn vào mắt.
Bất chấp các báo cáo của truyền thông nước ngoài cho rằng một số người đã thiệt mạng trong các cuộc biểu tình vào tối ngày 9, cảnh sát Iran khẳng định không có ai chết ở Tehran vào ngày hôm đó. Hình ảnh thiết kế này, được chụp vào ngày 9 tháng 1 năm 2026, cho thấy một mô hình thu nhỏ được in 3D của Tổng thống Mỹ Trump và quốc kỳ Iran. (Reuters)
Trong khi đó, vào ngày 10, Trump đã đăng tải trên Truth Social bày tỏ sự ủng hộ đối với những người biểu tình Iran, nói rằng, “Iran đang khao khát tự do hơn bao giờ hết. Hoa Kỳ sẵn sàng giúp đỡ!” Tuy nhiên, ông không cung cấp thêm chi tiết nào.
