Người càng khôn ngoan thì càng giữ được sự bình tĩnh. Bởi chỉ khi tâm an, ta mới suy nghĩ sáng suốt, xử lý thận trọng và đi tới thành công.
Tăng Tử nhấn mạnh trong “Đại Học” rằng “chỉ khi tĩnh mới có thể bình an, chỉ khi tĩnh mới có thể suy nghĩ, và chỉ khi suy nghĩ mới có thể thành tựu”. Lão Tử đề xuất “trống không và yên tĩnh, giữ yên tĩnh và kiên định”, tin rằng sự yên tĩnh có thể khắc phục sự bất an trong con người và là con đường dẫn đến trí tuệ.
Theo quan điểm của họ, nếu bạn bình tĩnh trong lòng, bạn có thể hoàn thành mọi việc. Nếu bạn mất bình tĩnh, mọi chuyện sẽ chỉ trở nên tồi tệ hơn.Người càng thông thái thì càng bình tĩnh. Họ không tức giận hay vui mừng khi gặp chuyện, và không để cảm xúc chi phối.
Đừng lo lắng về những điều nhỏ nhặt
Năm 201 SCN, Tư Mã Ý được bổ nhiệm làm Thượng Tế viện huyện Hà Nội, phụ trách thống kê. Giới quý tộc thời đó rất coi thường những chức vụ như vậy. Người bạn tốt của ông là Hồ Triệu trêu chọc ông: “Một con cò có chịu ăn thức ăn của một con chim cu gáy không?” Tuy nhiên, Tư Mã Ý tin rằng thành tựu càng lớn thì kết quả càng có ý nghĩa.Bất kể việc lớn hay nhỏ, ông đều đích thân xử lý. Ông kiên nhẫn đến tận nơi, ghi chép dân số trong huyện, hỗ trợ thẩm phán huyện kiểm tra kỹ lưỡng tình hình tài chính của từng địa phương. Nếu người dân đến kiến nghị, bất kể vấn đề lớn hay nhỏ, ông sẽ cố gắng hết sức để giải quyết.
Trong thời gian tại vị, Tư Mã Ý đã xử lý mọi việc lớn nhỏ một cách có trật tự, và được quan thái thú tiến cử lên chính quyền trung ương, người này nói rằng ông có tài giúp đỡ nhà vua. Làm tốt mọi việc đơn giản không phải là chuyện đơn giản; làm tốt mọi việc bình thường cũng không phải là chuyện bình thường.
Những việc khó khăn trên thế giới phải được thực hiện từ những việc dễ dàng; những việc lớn lao trên thế giới phải được thực hiện từ những chi tiết. Nếu một người muốn đạt được điều gì đó, anh ta phải bắt đầu từ những điều nhỏ nhặt và đơn giản. Mọi người luôn cố gắng hết sức, coi ngay cả những thứ nhỏ nhất cũng như cối xay.
Nếu một người không thể chịu đựng được bất cứ điều gì nhỏ nhặt nhất, thì thường rất khó để người đó tạo dựng được tên tuổi cho mình. Hãy tập trung thực hiện tốt từng bước trước mắt, và khi thời điểm đến, mọi thứ sẽ đâu vào đấy. Khi còn trẻ, Trần Phàm thời Đông Hán đã học thơ và sách ở sân trong. Một ngày nọ, người bạn cũ của cha anh là Tuyết Khâm đến thăm nhà họ. Nhìn thấy sân cỏ mọc um tùm và bừa bộn, tôi hỏi anh ấy tại sao không dọn dẹp.
Trần Phàm nói: Tham vọng của ta là làm sạch thế giới, tại sao ta phải quan tâm căn phòng này có sạch hay không?
Tiết Khâm hỏi ngược lại: Nhà mình còn không quét được thì làm sao quét được thiên hạ?
Trần Phàm cảm thấy xấu hổ và dần dần thay đổi thói quen xấu là kỳ vọng cao nhưng kỹ năng lại thấp, cuối cùng trưởng thành và trở thành Thái phủ của nhà Đông Hán. Những người có nhận thức cao sẽ nhìn lên và sẵn sàng bắt đầu từ dưới lên bằng đôi tay của mình. Việc nhỏ là gốc rễ của việc lớn. Chỉ khi làm tốt từng việc nhỏ một, chúng ta mới có thể từ từ xây dựng nên một tòa nhà cao tầng.
Đừng hoảng sợ khi mọi việc trở nên khó khăn
Tăng Quốc Phiên từng nói: Nguyên tắc đầu tiên là phải giữ bình tĩnh khi đối mặt với sự thay đổi và phản ứng một cách bình tĩnh.
Bạn càng hoảng sợ, bạn càng bất lực. Người bình tĩnh và điềm đạm sẽ vẫn giữ được bình tĩnh ngay cả khi núi Thái Sơn sụp đổ trước mặt, và sẽ xử lý những việc phi thường bằng một tâm trí bình thường.
Có một câu chuyện được ghi lại trong A New Account of Tales of the World: Generosity.
Khi Tạ An ở Đông Sơn, có lần ông cùng Tôn Hưng Cung và mọi người đi thuyền. Bỗng nhiên gió nổi lên, sóng lớn cuồn cuộn, mọi người trên thuyền đều kinh hãi, đề nghị quay thuyền trở về.
Tạ An trông có vẻ thư thái, vừa ngắm biển vừa ngân nga một bài hát. Thấy Tạ An vẫn bình tĩnh như vậy, người lái đò tiếp tục chèo thuyền về phía trước. Chẳng mấy chốc, gió càng mạnh, sóng càng dữ dội. Mọi người bắt đầu la hét, xôn xao, không thể ngồi yên.
Tạ An chậm rãi nói: “Nếu đã như vậy, chúng ta quay về đi?”
Mọi người nhanh chóng trả lời đồng ý. Lưu Nghĩa Thanh, tác giả của “Thế giới truyện mới”, đã có một bình luận rất thú vị về điều này: Nhìn vào sự độ lượng của Tạ An khi gặp phải sự việc, ông hoàn toàn có khả năng bình định triều đình trong ngoài và ổn định đất nước.
Sự thật sau này cũng chứng minh quan điểm của Lưu Nghĩa Thanh. Trong trận Phi Thủy, Tạ An bình tĩnh, quyết định cục diện bằng cờ tướng. Khi người bình thường gặp khó khăn, họ thường lo lắng về được mất, bị lợi ích chi phối mà không tìm được lối thoát đúng đắn.
Tuy nhiên, những người có năng lực có thể giữ bình tĩnh, thể hiện năng lực và trình độ của mình, đồng thời nỗ lực để ổn định tình hình chung. Sự bình tĩnh có sức mạnh riêng của nó. Luôn giữ bình tĩnh và mọi việc sẽ ổn thôi.
Sau khi Gia Cát Lượng qua đời, Tưởng Uyển lên kế vị Thượng Thư Linh. Lúc này, trước tình hình mất đi thống soái, triều thần vô cùng hoảng loạn. Tôn Quyền tăng cường quân đội ở biên giới Hán Ngô, mưu đồ lợi dụng tình thế.
Đối mặt với những rắc rối trong ngoài, Tưởng Uyển vẫn giữ được bình tĩnh và xử lý mọi việc một cách có trật tự. Trước tiên, ông ổn định tình hình trong nước, sau đó chủ trì việc điều động quân đội răn đe kẻ thù, và cuối cùng đã ổn định được tình hình.
Khi khí tĩnh, tâm tĩnh, khi tâm tĩnh, mọi việc đều thành công. Khi đối mặt với tình huống sống còn, hầu hết mọi người sẽ trở nên sợ hãi và gục ngã dưới áp lực. Một người thực sự thông thái sẽ kìm nén nỗi sợ hãi, suy nghĩ về đúng sai và từng bước thoát khỏi tình thế khó khăn.
Đừng tức giận khi mọi việc không như ý
Phật giáo coi sự tức giận là một trong ba chất độc và là điều cấm kỵ lớn trong thực hành tâm linh. Một khi mọi người tức giận, giống như họ đang bước vào mê cung và mất đi khả năng phán đoán. Lúc này, bạn đang tức giận và không có trí tuệ, bất kể bạn làm gì cũng đều sai.
Vào cuối thời nhà Tùy , lực lượng ly khai đã lan rộng khắp cả nước. Dương Huyền Cảm dẫn quân qua Hồng Nông và tiến thẳng vào Quan Trung. Thái thú Hồng Nông Dương Chí Cơ nói với thuộc hạ: “Nếu để Dương Huyền Cảm tiến vào Quan Trung, thắng bại sau này khó lường. Chúng ta nên giam hắn ở đây cho đến khi viện binh đến.”
Để đạt được mục đích này, Dương Chí Cơ đã nghĩ ra một ý tưởng. Khi Dương Huyền Cảm dẫn quân đi qua Hồng Nông, chuẩn bị vòng qua thành, bỗng nhiên Dương Chí Kỷ đứng cao trên đỉnh tường thành, chửi rủa Dương Huyền Cảm bằng những lời lẽ vô cùng tục tĩu, không thể nghe nổi.
Dương Huyền Cảm nổi giận, không thèm nghe lời can ngăn của binh lính, lập tức hạ lệnh cho quân đội dừng tiến, bao vây thành Hồng Nông, thề quyết chiếm lấy Hồng Nông. Không ngờ Dương Chí Cơ đã có chuẩn bị, sau ba ngày vẫn chưa chiếm được thành.
Lúc này, có tiếng báo cáo truyền đến: “Bọn truy đuổi đang tiến đến Hồng Nông!” Dương Huyền Cảm kinh hãi, vội vàng giải vây, tiến về phía Đồng Quan. Tuy nhiên, đã quá muộn. Quân đội của Tùy Dạng Đế đã đuổi kịp Dương Huyền Cảm ở bên ngoài Đồng Quan.
Trước khi chết, Dương Huyền Cảm thở dài: “Đừng vì tức giận mà gây quân, cũng đừng vì oán hận mà tấn công.” Nếu bạn cứ tiếp tục chiến đấu với những người xấu và những điều xấu, lý trí của bạn sẽ bị thiêu rụi trong cơn tức giận và bạn sẽ dễ dàng đưa ra những quyết định thiếu lý trí.
Khi một người bước vào vũng bùn, lựa chọn tốt nhất là đi vòng qua thay vì tức giận bước vào đó lần nữa, vì điều này sẽ chỉ làm bùn bắn tung tóe vào người người đó.
Người xưa nói: Khi tức giận, dễ bị kích động, dù có phẫn nộ vì nghĩa cũng phải kìm nén. Khi tức giận, con người thường có xu hướng cực đoan và thiên vị. Con người cần học cách kiềm chế và kiểm soát cảm xúc.
Biết cách kiểm soát cơn giận khi gặp phải điều xấu chính là rèn luyện trạng thái tinh thần và cũng là rèn luyện trí tuệ. Chỉ bằng cách suy nghĩ bình tĩnh và xử lý mọi việc một cách thận trọng, chúng ta mới có thể tránh được những điều xấu và tiến về phía trước một cách vững chắc.
Những sự kiện vui vẻ không bay mất
Tôi tự hỏi liệu bạn có nhớ cốt truyện trong ” Tây Du Ký ” không.
Khi Đường Tam Tạng và các đệ tử đến châu Kim Bình ở lãnh thổ Thiên Trụ, họ chỉ cách Linh Sơn hai nghìn dặm. Khi cuộc hành trình đi thỉnh kinh Phật sắp hoàn tất, Đường Tăng bắt đầu cảm thấy thư giãn.
Khi đến Lễ hội đèn lồng , ban ngày ông thường đến chùa Từ Vũ ở huyện Kim Bình và ban đêm cùng các nhà sư ra phố ngắm lễ hội đèn lồng.
Một đêm nọ, những người đang ngắm đèn lồng nhận thấy có điều gì đó kỳ lạ trên bầu trời nên dần dần tản đi. Các nhà sư của chùa Từ Vũ đã nhiều lần yêu cầu Đường Tăng quay lại, nhưng Đường Tăng vẫn thờ ơ, khăng khăng muốn xem đèn lồng. Nhưng niềm vui đã biến thành nỗi buồn, Đường Tăng đã bị ba con quái vật tê giác bắt giữ.
Lời bình ở cuối chương 91 nói rằng: Lười biếng và thiếu kiềm chế sẽ phá vỡ bản chất Thiền, và tai họa cùng nguy hiểm sẽ dẫn đến sự hỗn loạn của tâm trí. Những lúc vui v ẻ thường là lúc tai họa ập đến. Trên thế giới này, không có thành công vĩnh cửu, chỉ có sự thỏa mãn tạm thời.
Nếu một người luôn tự mãn, anh ta có thể sẽ gặp phải bi kịch vào khoảnh khắc tiếp theo. Niên Canh Dao là một chiến binh giỏi trong những năm đầu đời và đã đạt được nhiều thành tựu to lớn. Binh lính ngưỡng mộ ông và Ung Chính coi trọng ông. Niên Canh Dao trở nên quá tự hào về bản thân và lợi dụng địa vị của mình để nhận hối lộ.
Đôi khi, ông không quan tâm đến nghi thức giữa quân vương và thần dân trước mặt Ung Chính. Ung Chính ngày càng bất mãn nên tìm cớ cách chức ông ta.Sau khi Niên Canh Nghiêu mất quyền lực, nhiều quan lại đã luận tội ông, và kết cục là gia đình ông bị phá hủy.
Nếu bạn hành động hấp tấp, bạn sẽ gặp rắc rối. Hôm nay bạn “cưỡi ngựa phi nước đại với tinh thần phấn chấn”, nhưng ngày mai bạn có thể “buồn bã, uống rượu”.
Khi một người hiểu được vô thường, người đó sẽ không quá phô trương. Khi gặp chuyện vui, chúng ta nên kìm nén sự vui mừng và suy ngẫm về những thiếu sót của mình để tránh niềm vui quá mức biến thành nỗi buồn.
Vào năm thứ 21 đời vua Càn Long , Lưu Dũng được bổ nhiệm làm Tham giáo tỉnh An Huy. Trước khi đi, cha ông là Lưu Đồng Huân đã tặng ông một bức thư pháp: Đối mặt với sự việc phải sợ hãi. “Sợ hãi khi đối mặt với mọi việc” bắt nguồn từ “Luận ngữ của Khổng Tử: Thư Nhị”, không có nghĩa là rụt rè và sợ hãi, mà là kiểm soát cảm xúc và xử lý mọi việc một cách thận trọng.
Những người có nhận thức cao thường có đặc điểm này. Dù bạn đang ở trong hoàn cảnh nào, đừng nôn nóng, tức giận, hoảng loạn hay vui mừng. Hãy giữ cho tâm hồn trong sáng và bình tĩnh nhìn nhận mọi việc.
