Ảnh Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro lan truyền trên Truth Social sau thông tin Mỹ tiến hành bắt giữ (Ảnh: Chụp màn hình/ Dân Trí)
Ngày 4-1, Trung Quốc tuyên bố yêu cầu Mỹ trả tự do ngay cho Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và phu nhân, trong bối cảnh xuất hiện thông tin về việc Mỹ bắt giữ lãnh đạo Venezuela.
Mỹ bắt giữ Maduro khiến căng thẳng ngoại giao lan rộng
Theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc, các báo cáo cho thấy Mỹ đã điều lực lượng quân sự bắt giữ Tổng thống Maduro và phu nhân Cilia Flores, sau đó đưa họ ra khỏi Venezuela. Trung Quốc cho rằng đây là diễn biến đặc biệt nghiêm trọng.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố rõ ràng: “Trung Quốc bày tỏ quan ngại sâu sắc về việc Mỹ bắt giữ Tổng thống Maduro và phu nhân một cách cưỡng bức và đưa họ ra khỏi lãnh thổ quốc gia”.
Bắc Kinh kêu gọi Mỹ bảo đảm an toàn cá nhân cho ông Maduro và vợ ông. Trung Quốc yêu cầu Washington thả họ ngay lập tức và xử lý các vấn đề liên quan Venezuela thông qua đối thoại và đàm phán.
Nga cũng lên tiếng về vụ việc. Bộ Ngoại giao Nga cho biết Ngoại trưởng Sergei Lavrov đã trao đổi với bà Delcy Rodriguez, lãnh đạo lâm thời của Venezuela. Hai bên nhất trí cần ngăn chặn nguy cơ leo thang căng thẳng.
Tại Cuba, Chủ tịch Miguel Diaz-Canel lên án mạnh mẽ hành động của Mỹ: “Cuba lên án và khẩn cấp kêu gọi phản ứng của cộng đồng quốc tế đối với cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela”.
Trong khi đó, Tổng thống Colombia Gustavo Petro nhấn mạnh Colombia bác bỏ mọi hành động quân sự đơn phương. Ông cho rằng các động thái như vậy có thể làm tình hình Venezuela thêm bất ổn và gây tổn hại cho người dân.
Màn pháo hoa chào đón năm mới 2026 rực sáng bầu trời khu vực Cầu Cảng Sydney (Australia) trong đêm giao thừa. (Ảnh: Chụp màn hình/ Vneconomy)
Tuần nối giữa năm 2025 và năm 2026 chứng kiến biến động mạnh. Kim loại quý giảm sâu sau khi lập đỉnh. Giá đồng tiếp tục leo thang. Nhiều điểm nóng khác xuất hiện ở thương mại, nợ công, già hóa dân số và thị trường tài chính toàn cầu.
Khủng hoảng già hóa dân số ở Nhật Bản ngày càng nghiêm trọng
Dựa trên dữ liệu sơ bộ 10 tháng đầu năm, các chuyên gia Nhật dự báo số trẻ sinh năm 2025 có thể ít hơn 670.000. Đây có thể là mức thấp nhất kể từ khi thống kê bắt đầu năm 1899. Mốc này cũng đến sớm hơn 16 năm so với dự báo của Chính phủ Nhật.
Thực tế trên đặt áp lực lớn lên Thủ tướng Sanae Takaichi. Bài toán là cân bằng tăng trưởng kinh tế và hạn chế nhập cư. Trong khi đó, dân số tiếp tục lão hóa và suy giảm nhanh.
Dự báo đến năm 2050, Nhật Bản sẽ có khoảng 10,8 triệu người cao tuổi sống một mình. (Ảnh: Chụp màn hình/ Báo Gia Lai)
Các đối tác thương mại lớn của Mỹ tìm kiếm thỏa thuận với quốc gia khác
Trong năm qua, Ấn Độ cố gắng ký FTA với nhiều nước. Nỗ lực này tăng tốc sau khi Ấn Độ bị chính quyền Tổng thống Donald Trump áp thuế quan 50%. Mục tiêu là giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ.
Canada cũng tăng đàm phán với các nước Nam Mỹ. Nước này hướng tới thỏa thuận với khối Mercosur vào cuối năm nay. Các nền kinh tế đang “tự làm mới” chuỗi liên kết thương mại.
Mexico điều chỉnh thuế từ 1/1/2026 để “xoa dịu” Mỹ
Mexico đang hưởng lợi vì hàng hóa bị Mỹ áp thuế thấp hơn nhiều nước. Để xoa dịu Mỹ, Chính phủ Mexico tăng thuế quan với hàng nhập từ nhiều nước châu Á. Chính sách có hiệu lực từ 1/1/2026.
Trong danh sách có hàng Trung Quốc. Động thái cho thấy thuế quan đang được dùng như công cụ điều tiết quan hệ thương mại.
Tàu thuyền neo đậu tại cảng biển Manzanillo, thành phố Manzanillo (Mexico). (Ảnh: Chụp màn hình/ Báo Mới)
Nợ nần của Trung Quốc gây lo ngại
Theo dữ liệu từ Viện Tài chính và Phát triển Quốc gia Trung Quốc (NIFD), tổng nợ Trung Quốc đã vượt 3 lần quy mô nền kinh tế. Bối cảnh là tăng trưởng giảm tốc. Rủi ro giảm phát vì vậy bị nhắc tới nhiều hơn.
Các địa phương vẫn đẩy mạnh phát hành trái phiếu đảm bảo bằng tài sản. Theo dữ liệu từ Wind, phát hành trái phiếu ABS lập kỷ lục 2.386 vụ. Con số tính từ đầu năm đến 24/12/2025.
Lợi nhuận doanh nghiệp công nghiệp Trung Quốc giảm mạnh
Trung Quốc có thể đạt mục tiêu tăng trưởng khoảng 5% năm 2025. Tuy nhiên, nhiều tín hiệu vẫn gây lo ngại. Thống kê gần đây cho thấy lợi nhuận công nghiệp giảm mạnh nhất trong hơn một năm.
Nước này cũng đang kiểm soát hệ quả dư thừa công suất. Niềm tin người tiêu dùng được mô tả là “kẹt ở mức thấp”. Bức tranh 2025 vì thế được nhìn như hai mảng đối lập.
Giá vàng và bạc giảm chóng mặt sau khi lập đỉnh
Phiên thứ Hai 29/12, giá vàng “bốc hơi” hơn 200 USD/oz. Giá bạc giảm hơn 9%. Diễn biến gắn với hoạt động chốt lời của nhà đầu tư.
Tính cả tuần, giá vàng giảm gần 5%. Giá bạc giảm gần 10%. Dù điều chỉnh, vàng, bạc và bạch kim vẫn là kênh lợi nhuận cao nhất năm 2025.
Minh họa ( Ảnh: Khai Mở)
Cơn sốt giá đồng tiếp diễn, lập kỷ lục mới trên LME
Phiên 29/12, giá đồng trên sàn LME ở London có lúc đạt 12.960 USD/oz. Đây là mức cao chưa từng có trong lịch sử, theo bài điểm tuần.
Giới phân tích dự báo nhu cầu đồng vượt nguồn cung khai thác. Xu hướng có thể kéo dài tới những năm 2030. Giá đồng vì vậy có thể duy trì ở mức cao trong năm tới.
Xuất khẩu khí đốt Nga sang Trung Quốc có thể tăng 25%
Dòng khí đốt Nga đang chuyển hướng sang Trung Quốc. Bối cảnh là châu Âu nỗ lực chấm dứt phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch Nga.
Nguồn thạo tin nói với Reuters rằng xuất khẩu khí đốt Nga qua đường ống sang Trung Quốc có thể tăng khoảng 25% trong năm nay. Đây là điểm nhấn đáng chú ý của thị trường năng lượng.
Tỷ phú công nghệ kiếm nhiều tiền nhất năm 2025 nhờ AI
Cơn sốt AI kéo tài sản giới tỷ phú công nghệ tăng mạnh. Theo Bloomberg Billionaires Index, 5 người tăng tài sản nhiều nhất năm qua đều hưởng lợi từ AI. Mức hưởng lợi đến từ ít nhất một phần hoạt động kinh doanh.
Trong đó, CEO Elon Musk của Tesla tăng tài sản hơn 200 tỷ USD. Nhà đồng sáng lập Google Larry Page tăng 102 tỷ USD. Dòng tiền tiếp tục dồn vào câu chuyện AI.
Chứng khoán Trung Quốc có năm tăng mạnh nhất từ 2017
Năm 2025 khó khăn với kinh tế Trung Quốc. Nước này đối mặt chiến tranh thương mại của Mỹ. Khủng hoảng bất động sản kéo dài. Tiêu dùng trong nước cũng ảm đạm.
Dù vậy, chứng khoán vẫn tăng mạnh. Chỉ số MSCI China tăng khoảng 28% trong năm. Đây là năm tăng thứ hai liên tiếp. Cổ phiếu AI giữ vai trò lớn.
Bảng điện tử hiển thị thông tin giao dịch bên ngoài một công ty môi giới chứng khoán tại Bắc Kinh. ( Ảnh: Chụp màn hình/ VnExpress)
Đồng USD có năm giảm mạnh nhất trong một thập kỷ
Chỉ số Dollar Index giảm hơn 10% trong năm 2025. Nguyên nhân gắn với cuộc chiến thương mại của Tổng thống Trump. Đồng thời, ông Trump gây áp lực đòi Fed hạ lãi suất.
Việc Fed tiếp tục chu kỳ nới lỏng tiền tệ cũng tạo sức ép. Đồng bạc xanh vì vậy trượt giá trong cả năm. Biến động tỷ giá tác động rộng tới hàng hóa và dòng vốn.
Hai cú sốc thương mại đối với châu Âu trong năm 2025
Giới phân tích cho rằng châu Âu hứng hai cú sốc thương mại. Cú sốc đầu đến từ Mỹ. Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thuế quan cao nhất trong một thế kỷ qua.
Cú sốc thứ hai đến từ Trung Quốc. Khi căng thẳng Mỹ – Trung leo thang, Bắc Kinh bắt đầu dùng đất hiếm như “vũ khí”. Sự phụ thuộc của thế giới trở thành điểm yếu.
Chứng khoán Mỹ rực rỡ, giá dầu trải qua năm ảm đạm
Chỉ số S&P 500 tăng 16,39% trong năm 2025. Đây là năm thứ ba liên tiếp tăng hai chữ số. Thành quả phản ánh sự phục hồi sau bán tháo tháng 4. Đợt bán tháo gắn với kế hoạch thuế quan đối ứng của ông Trump.
Ngược lại, dầu Brent giảm 19% trong năm 2025. Đây là mức giảm mạnh nhất từ năm 2020 nếu tính theo tỷ lệ phần trăm. Dầu Brent cũng giảm năm thứ ba liên tiếp. Dầu WTI giảm khoảng 20% cả năm.
Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025 vừa được công bố theo Lệnh của Chủ tịch nước, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/3/2026, với nhiều quy định mới nhằm đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số và bảo đảm an ninh quốc gia.
Nghiêm cấm dùng AI xâm phạm bí mật nhà nước
Luật gồm 5 chương, 28 điều, được xây dựng trên cơ sở kế thừa các quy định còn phù hợp của Luật năm 2018, đồng thời bổ sung những nội dung mới phù hợp với sự phát triển của khoa học – công nghệ.
Đáng chú ý, Luật năm 2025 bổ sung quy định nghiêm cấm sử dụng trí tuệ nhân tạo hoặc công nghệ mới để xâm phạm bí mật nhà nước. Bên cạnh đó, luật cũng cấm việc xác định bí mật nhà nước đối với thông tin không thuộc danh mục bí mật nhà nước, nhằm tránh mở rộng phạm vi bảo mật không cần thiết.
Để phù hợp với yêu cầu chuyển đổi số quốc gia, Luật đã bãi bỏ quy định cấm soạn thảo, lưu giữ, truyền đưa bí mật nhà nước trên mạng LAN độc lập không mã hóa, với điều kiện tuân thủ quy định của pháp luật về cơ yếu và các quy định liên quan.
Quy định rõ phạm vi, thời hạn và giải mật
Luật xác định phạm vi bí mật nhà nước là những thông tin quan trọng, chưa được công khai, nếu bị lộ hoặc mất có thể gây nguy hại đến lợi ích quốc gia, dân tộc. Việc xác định phạm vi được xây dựng theo hướng khái quát, bao quát 13 lĩnh vực, phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy sau sắp xếp tinh gọn.
Trên cơ sở đó, Thủ tướng Chính phủ sẽ ban hành danh mục bí mật nhà nước, quy định cụ thể từng mức độ mật theo trình tự, thủ tục chặt chẽ.
Về thời hạn bảo vệ, Luật giữ nguyên quy định: Tuyệt mật 30 năm, Tối mật 20 năm, Mật 10 năm, đồng thời bổ sung quy định về thời hạn bảo vệ đối với dự thảo văn bản chứa nội dung bí mật nhà nước và việc gia hạn thời hạn bảo vệ đối với văn bản điện tử.
Luật cũng điều chỉnh quy định về sao, chụp và mang tài liệu, vật chứa bí mật nhà nước theo hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, phân quyền. Đồng thời, bổ sung thẩm quyền giải mật cho cấp phó người đứng đầu cơ quan, tổ chức nhằm bảo đảm tính linh hoạt trong thực tiễn.
Theo đánh giá, Luật Bảo vệ bí mật nhà nước năm 2025 được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý chặt chẽ hơn, phù hợp với bối cảnh ứng dụng công nghệ mới và yêu cầu bảo vệ lợi ích quốc gia trong giai đoạn hiện nay.
Đại uý Đỗ Quốc Dũng (thứ hai bên phải) đang điều trị tại bệnh viện. (Ảnh: Chụp màn hình/ VnExpress)
Trịnh Ngọc Tấn, 42 tuổi, bị tạm giữ để điều tra hành vi chống người thi hành công vụ sau khi lái xe máy trong tình trạng có nồng độ cồn, đâm bị thương một đại úy CSGT tại Thanh Hóa.
Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, khoảng 19h40 ngày 2/1, tổ công tác của Phòng CSGT làm nhiệm vụ kiểm soát trật tự an toàn giao thông trên quốc lộ 47C, đoạn qua xã Triệu Sơn, phát hiện Trịnh Ngọc Tấn điều khiển xe máy không đội mũ bảo hiểm.
Khi lực lượng chức năng ra tín hiệu dừng phương tiện để kiểm tra hành chính, Tấn bị cáo buộc không chấp hành mà tăng ga, điều khiển xe máy đâm thẳng vào đại úy Đỗ Quốc Dũng đang làm nhiệm vụ.
Cú va chạm khiến đại úy Dũng bị gãy xương quay tay trái và chấn thương vùng đầu, phải đưa đi cấp cứu và điều trị tại bệnh viện.
Nồng độ cồn vượt mức cho phép
Sau khi gây ra vụ việc, Tấn bị tổ công tác áp sát, khống chế. Qua kiểm tra, người này không xuất trình được giấy phép lái xe theo quy định.
Kết quả đo nồng độ cồn cho thấy Tấn có nồng độ cồn 0,254 miligam trên lít khí thở, vượt mức cho phép khi điều khiển phương tiện giao thông.
Bị tạm giữ để điều tra hành vi chống người thi hành công vụ
Ngày 4/1, cơ quan điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã tạm giữ Trịnh Ngọc Tấn, 42 tuổi, trú tại xã Triệu Sơn, để làm rõ hành vi chống người thi hành công vụ cùng các vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự an toàn giao thông.
Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết đang tiếp tục củng cố hồ sơ để xử lý vụ việc theo quy định pháp luật.
Tại xã Cổ Lũng, huyện Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa, gia đình ông Hà Văn Sỹ hiện đang lưu giữ một báu vật quý giá của dòng họ và làng bản. Đó là chiếc nồi đồng khổng lồ có đường kính lên tới 1m và trọng lượng nặng gần 1 tạ, thu hút sự chú ý của đông đảo du khách. Theo lời kể của ông Sỹ, hiện vật này đã có tuổi đời hơn một thế kỷ, từng thuộc sở hữu của một địa chủ giàu có và quyền thế nhất trong vùng thời bấy giờ.
Sự độc đáo của chiếc nồi không chỉ nằm ở kích thước mà còn ở những dấu tích lịch sử được chạm khắc tinh xảo trên thân nồi. Dù trải qua thời gian dài và tác động của môi trường, trên vành nồi vẫn còn lưu lại những dòng chữ quốc ngữ và chữ tượng hình chạm nổi đầy bí ẩn. Những thông tin như “năm 1921” hay “Cổ Lũng tổng” đã phần nào giúp xác định thời điểm ra đời cũng như nguồn gốc của hiện vật này.
Trên chiếc nồi có ghi thông tin được cho là năm tạo nên sản phẩm. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân Trí)
Nhiều chuyên gia và những người am hiểu về đồ cổ cho rằng, những dòng chữ này là minh chứng rõ nét nhất cho quá trình hình thành và sử dụng nồi trong quá khứ. Nó phản ánh một giai đoạn lịch sử khi vùng đất Cổ Lũng còn là một đơn vị hành chính cấp tổng với những quy tắc sinh hoạt cộng đồng đặc thù. Đối với gia đình ông Sỹ, những nét chữ mờ nhạt ấy chính là sợi dây liên kết vô hình giữa hiện tại và những giá trị truyền thống của cha ông.
Việc lưu giữ được một hiện vật bằng đồng có kích thước lớn và còn nguyên vẹn như vậy là điều vô cùng hiếm gặp trong bối cảnh hiện nay. Ông Sỹ cho biết, trước kia toàn xã có khoảng 6–7 chiếc nồi tương tự nhưng hầu hết đã bị thất lạc hoặc bán đi do điều kiện kinh tế khó khăn. Hiện nay, đây có thể coi là chiếc nồi đồng duy nhất còn sót lại, trở thành biểu tượng văn hóa vật thể vô giá của vùng đất Thác Hiêu hùng vĩ.
Nồi đồng cổ Cổ Lũng gắn liền đời sống cộng đồng
Trong ký ức của những người dân lớn tuổi tại thôn Ấm Hiêu, chiếc nồi đồng này không chỉ là một vật dụng nấu nướng thông thường mà là hơi thở của làng bản. Ngày xưa, khi điều kiện kinh tế của người dân còn nhiều thiếu thốn, mỗi khi có đám hiếu hay đám hỷ, cả làng lại cùng nhau mượn nồi để nấu đồ ăn. Chiếc nồi khổng lồ này đủ sức phục vụ thực phẩm cho hàng trăm người dân trong những dịp lễ hội quan trọng của cộng đồng.
Sự hiện diện của chiếc nồi trong các buổi sinh hoạt chung đã tạo nên sự gắn kết chặt chẽ giữa các thành viên trong thôn xóm. Hình ảnh bếp lửa hồng bập bùng cùng chiếc nồi đồng bốc khói nghi ngút đã trở thành một phần không thể thiếu trong bản sắc văn hóa của người dân nơi đây. Mỗi bữa cơm chung từ chiếc nồi này không chỉ mang giá trị vật chất mà còn chứa đựng tình cảm xóm giềng tối lửa tắt đèn có nhau.
Sau khi được thu hồi từ chế độ cũ, chiếc nồi đã được giao lại cho cộng đồng quản lý và sử dụng như một tài sản chung. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của hiện vật trong việc duy trì các hoạt động tập thể và giáo dục tinh thần đoàn kết. Dù ngày nay các thiết bị nấu nướng hiện đại đã phổ biến, nhưng hình ảnh chiếc nồi đồng vẫn luôn gợi nhắc về một thời gian khổ nhưng ấm áp nghĩa tình làng nghĩa xóm.
Chính vì những ý nghĩa tinh thần to lớn đó, vào năm 2015, khi thôn cần kinh phí xây dựng nhà văn hóa, ông Sỹ đã không ngần ngại dùng tài sản cá nhân để bảo vệ cổ vật. Ông đã quyết định đổi một căn nhà sàn trị giá khoảng 70 triệu đồng để sở hữu và trực tiếp bảo quản chiếc nồi với sự đồng ý của dân làng. Hành động này xuất phát từ mong muốn cháy bỏng là giữ lại một phần linh hồn của bản làng cho các thế hệ mai sau.
Quyết tâm gìn giữ kỷ vật cho thế hệ mai sau
Ông Hà Văn Tân giới thiệu về hình dáng chiếc niễng (bên trái) giống với chiếc niễng ông đã đem đi cất giấu. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân Trí)
Kể từ khi về với gia đình ông Hà Văn Sỹ, chiếc nồi đồng cổ đã nhận được sự quan tâm đặc biệt từ những nhà sưu tầm và giới mộ điệu cổ vật. Ông Sỹ chia sẻ rằng có không ít người đã lặn lội từ xa đến tận nhà để hỏi mua chiếc nồi với mức giá rất hấp dẫn. Đỉnh điểm là một giám đốc ngân hàng từng ngỏ ý mua lại chiếc nồi với số tiền 400 triệu đồng, một con số cực lớn so với mặt bằng kinh tế tại địa phương.
Tuy nhiên, trước sức hấp dẫn của đồng tiền, ông Sỹ vẫn giữ vững lập trường kiên quyết không bán đi báu vật của làng. Ông quan niệm rằng có những giá trị văn hóa và lịch sử không bao giờ có thể mua được bằng tiền, và chiếc nồi đồng này là một ví dụ điển hình. Đối với ông, việc gìn giữ chiếc nồi không chỉ là trách nhiệm với gia đình mà còn là sự tôn trọng đối với những giá trị văn hóa mà tổ tiên đã dày công gây dựng.
Hiện nay, chiếc nồi được đặt trang trọng tại gian chính của gia đình, trở thành điểm dừng chân thú vị cho khách du lịch khi ghé thăm khu du lịch thác Hiêu. Ông Sỹ luôn sẵn lòng giới thiệu cho du khách về lịch sử cũng như những câu chuyện thú vị xoay quanh cổ vật này. Việc chia sẻ kiến thức giúp lan tỏa niềm tự hào dân tộc và ý thức bảo vệ di sản văn hóa trong cộng đồng, đặc biệt là đối với những người trẻ tuổi.
Dù chính quyền địa phương hiện chưa có điều kiện để xây dựng khu trưng bày chuyên biệt, nhưng những nỗ lực cá nhân của ông Sỹ đang góp phần quan trọng vào việc bảo tồn di sản. Ông mong muốn con cháu đời sau sẽ tiếp quản và coi trọng chiếc nồi như một món quà vô giá từ quá khứ. Việc bảo tồn thành công chiếc nồi đồng này chính là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của văn hóa truyền thống trước những biến đổi của thời đại.
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, người đang tìm cách tái đắc cử nhiệm kỳ thứ ba, vẫy cờ quốc gia Venezuela trong lễ kết thúc chiến dịch tranh cử chính trị của mình, ở Caracas, Venezuela, ngày 25 tháng 7 năm 2024. (Ảnh: Chụp màn hình/Reuters)
Trước thềm bầu cử ngày 28/7, Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro tuyên bố sẽ thắng áp đảo, bất chấp kinh tế suy sụp, nghèo đói lan rộng và đối lập gia tăng sức ép.
Tự tin tranh cử nhiệm kỳ ba trong bối cảnh đối lập dâng cao
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro, người nắm quyền từ năm 2013, đang bước vào cuộc bầu cử tổng thống ngày 28/7 với sự tự tin cao độ, khẳng định ông vẫn là lựa chọn phù hợp nhất để lãnh đạo quốc gia thành viên OPEC này.
Phát biểu trên truyền hình nhà nước gần đây, ông Maduro tuyên bố: “Có mưa, nắng hay sấm sét… chúng ta vẫn sẽ thắng áp đảo”, sau khi công bố kết quả một cuộc thăm dò giả định cho thấy ông giành “chiến thắng không thể đảo ngược”.
Ở tuổi 61, ông Maduro – cựu ngoại trưởng và từng là tài xế xe buýt – tiếp tục tranh cử nhiệm kỳ thứ ba, trong khi đối thủ chính là ông Edmundo Gonzalez, 74 tuổi, cựu nhà ngoại giao, đang nhận được sự ủng hộ ngày càng lớn từ cử tri mệt mỏi vì suy thoái kinh tế kéo dài.
Ông Gonzalez được lựa chọn thay thế bà Maria Corina Machado, lãnh đạo đối lập nổi tiếng, sau khi bà bị cấm tranh cử từ tháng 1. Ngoài ra, cuộc đua còn có thêm 9 ứng viên khác, song không được đánh giá là có khả năng tạo đột phá.
Kinh tế suy sụp, nghèo đói lan rộng và những cáo buộc độc tài
Ông Maduro là người kế nhiệm cố Tổng thống Hugo Chavez và đang tìm kiếm chiến thắng tái đắc cử lần thứ hai. Tuy nhiên, chiến thắng năm 2018 của ông bị phe đối lập Venezuela, Mỹ và nhiều quốc gia phương Tây cáo buộc là gian lận.
Cuộc bầu cử năm nay diễn ra đúng ngày sinh của ông Chavez – điều mà ông Maduro coi là biểu tượng, gọi chiến thắng nếu có là “món quà dành cho người thầy quá cố”.
Trong hơn một thập kỷ cầm quyền của ông Maduro, Venezuela đã chứng kiến sự sụp đổ kinh tế nghiêm trọng. Hơn 7,7 triệu người đã rời bỏ đất nước, tạo ra một trong những cuộc khủng hoảng di cư lớn nhất thế giới.
Theo báo cáo của đặc phái viên Liên Hợp Quốc công bố hồi tháng 2, khoảng 82% dân số Venezuela đang sống trong nghèo đói, trong đó 53% rơi vào cảnh cực nghèo và không đủ khả năng mua thực phẩm cơ bản.
Giới phê bình trong và ngoài nước cáo buộc ông Maduro điều hành đất nước theo hướng độc tài, đàn áp đối lập và thường xuyên cấm các ứng viên có sức cạnh tranh tham gia bầu cử. Tổng thống Venezuela bác bỏ các cáo buộc này, khẳng định mục tiêu của ông là mang lại hòa bình, tăng trưởng và đa dạng hóa nền kinh tế để giảm phụ thuộc vào dầu mỏ.
Dù chịu tác động từ quản lý yếu kém, giá dầu giảm và các lệnh trừng phạt của Mỹ, dầu mỏ vẫn chiếm gần 60% nguồn thu quốc gia Venezuela trong năm 2024, theo số liệu chính thức.
Trong chiến dịch tranh cử, hình ảnh ông Maduro xuất hiện dày đặc khắp Caracas – từ áp phích, tranh tường đến các biển quảng cáo dọc đại lộ. Ông thường xuất hiện tại các cuộc mít tinh cùng con trai Nicolas Maduro Guerra, với phong cách trình diễn sôi động và những phát ngôn công kích đối thủ.
Tại một cuộc vận động gần đây, ông Maduro còn gây chú ý khi yêu cầu vợ, bà Cilia Flores, mang cho mình ly “nước ép xanh” – hỗn hợp dưa leo, cần tây, gừng, táo xanh, chanh và rau bina – mà ông gọi là “nguồn năng lượng” cho chiến dịch tranh cử căng thẳng.
Phan Bảo Nhật bị bắt khi đang tìm cách lẩn trốn sang Lào. (Ảnh: Chụp màn hình báo Pháp Luật)
Công an tỉnh Lâm Đồng đã bắt giữ thành công Phan Bảo Nhật, đối tượng gây ra vụ cướp giật tài sản trị giá 500 triệu đồng tại một tiệm vàng ở xã Nhân Cơ.
Vụ cướp tiệm vàng tại Lâm Đồng và thủ đoạn tinh vi của đối tượng
Sáng ngày 4-1, Công an tỉnh Lâm Đồng phát đi thông báo chính thức về việc đã khống chế thành công Phan Bảo Nhật (sinh năm 1993, trú tại xã Nhân Cơ). Đây là đối tượng trực tiếp thực hiện hành vi cướp giật tài sản táo tợn tại một tiệm vàng thuộc địa bàn thôn 3, xã Nhân Cơ vào chiều ngày 1-1 vừa qua.
Theo hồ sơ điều tra, vào khoảng 15 giờ 40 phút ngày đầu năm mới, Nhật bất ngờ xông vào tiệm vàng mục tiêu và nhanh chóng giật đi lượng lớn trang sức. Tổng giá trị tài sản bị chiếm đoạt ước tính lên đến khoảng 500 triệu đồng, sau đó nghi phạm lập tức tẩu thoát khỏi hiện trường bằng phương tiện cá nhân.
Quá trình xác minh cho thấy Phan Bảo Nhật là người địa phương nên rất thông thạo các tuyến đường mòn và lối tắt tại khu vực xã Nhân Cơ. Trước khi thực hiện hành vi phạm tội, đối tượng đã dành nhiều thời gian đi qua lại các tiệm vàng để quan sát, thăm dò tình hình an ninh và lựa chọn thời điểm vắng vẻ nhất.
Đáng chú ý, để đối phó với sự truy vết của cơ quan chức năng, Nhật đã chuẩn bị sẵn nhiều bộ quần áo nhằm thay đổi nhận dạng liên tục trên đường trốn chạy. Đồng thời, đối tượng còn sử dụng biển số xe giả gắn vào phương tiện gây án, mục đích chính là làm nhiễu loạn thông tin và che giấu hoàn toàn hành tung.
Quá trình truy bắt và lời khai của nghi phạm Phan Bảo Nhật
Dù đối tượng có những thủ đoạn tính toán rất kỹ lưỡng để xóa dấu vết, lực lượng trinh sát Công an tỉnh Lâm Đồng vẫn kiên trì rà soát. Bằng các biện pháp nghiệp vụ sắc bén và sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị, lực lượng công an đã lần theo dấu vết của Nhật qua nhiều tỉnh thành khác nhau.
Sau hơn 50 giờ đồng hồ truy xét liên tục không nghỉ, lực lượng chức năng đã xác định được vị trí ẩn náu của đối tượng tại xã Đắk Tô, tỉnh Quảng Ngãi. Ngay lập tức, một tổ công tác đã tiến hành áp sát và bắt giữ thành công Phan Bảo Nhật khi đối tượng đang chuẩn bị các bước tiếp theo để tẩu thoát.
Tại cơ quan điều tra, bước đầu Phan Bảo Nhật đã cúi đầu thừa nhận toàn bộ hành vi cướp giật tài sản của mình tại tiệm vàng ở thôn 3. Nhật khai nhận rằng, sau khi có được số vàng lớn, đối tượng đã di chuyển liên tục qua nhiều địa phương nhằm mục đích cắt đuôi sự theo dõi của lực lượng chức năng.
Mục tiêu cuối cùng của Nhật là tìm cách vượt biên trái phép sang Lào qua khu vực cửa khẩu Bờ Y để lẩn trốn lâu dài và tiêu thụ tài sản. Tuy nhiên, khi đang ở gần khu vực biên giới, đối tượng đã bị lực lượng công an vây ráp và khống chế hoàn toàn, thu giữ nhiều tang vật có liên quan đến vụ án đặc biệt nghiêm trọng này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết quân đội Mỹ đã tiến hành cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela trong đêm, bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro, làm rung chuyển khu vực Mỹ Latinh và dấy lên lo ngại về một làn sóng can thiệp quân sự mới.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Bảy tuyên bố rằng các lực lượng Mỹ đã tiến hành tấn công Venezuela qua đêm và bắt giữ Tổng thống lâu năm Nicolas Maduro, sau nhiều tháng gây sức ép liên quan đến cáo buộc buôn ma túy và gian lận bầu cử.
“Các lực lượng Mỹ đã thực hiện thành công cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela và lãnh đạo Nicolas Maduro, người đã bị bắt cùng vợ và đưa ra khỏi đất nước”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Nếu được xác nhận, đây sẽ là cuộc can thiệp trực tiếp lớn nhất của Mỹ vào Mỹ Latinh kể từ năm 1989, khi Washington xâm lược Panama để lật đổ nhà lãnh đạo Manuel Noriega với cáo buộc tương tự.
Mỹ từ lâu cáo buộc ông Maduro điều hành một “nhà nước ma túy” và gian lận trong cuộc bầu cử năm ngoái, mà phe đối lập cho rằng họ đã giành chiến thắng áp đảo. Tổng thống Maduro, người kế nhiệm Hugo Chavez từ năm 2013, luôn bác bỏ các cáo buộc và khẳng định Mỹ tìm cách chiếm đoạt nguồn dầu mỏ khổng lồ của Venezuela.
Theo một quan chức Mỹ nói với Reuters, ông Maduro đã bị lực lượng đặc nhiệm tinh nhuệ của Mỹ bắt giữ. Ông Trump cho biết chiến dịch được phối hợp với các cơ quan thực thi pháp luật Mỹ và hứa sẽ công bố thêm chi tiết tại cuộc họp báo ở Florida.
Venezuela kêu gọi kháng chiến, người dân hoảng loạn
Chính phủ Venezuela chưa xác nhận việc Tổng thống Maduro bị bắt hay rời khỏi đất nước. Tuy nhiên, Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino đã lên tiếng phản đối gay gắt, kêu gọi người dân đoàn kết chống lại sự hiện diện của quân đội nước ngoài.
“Venezuela là một quốc gia tự do, độc lập và có chủ quyền. Chúng ta kiên quyết phản đối mọi sự can thiệp quân sự ngoại bang chỉ mang lại chết chóc, đau khổ và hủy diệt”, ông Padrino tuyên bố.
Rạng sáng thứ Bảy, nhiều tiếng nổ vang lên khắp thủ đô Caracas và các khu vực khác, trong khi chính quyền tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia và huy động quân đội. Nhân chứng cho biết trong khoảng 90 phút, bầu trời Caracas xuất hiện máy bay, khói đen và ánh sáng cam rực, cùng với các vụ tấn công ở các bang Miranda, Aragua và La Guaira.
Người dân Caracas hoảng loạn ghi lại hình ảnh khói lửa và tiếng nổ. “Chúng tôi không biết điều gì đang xảy ra. Chính phủ không thông tin gì, chỉ có truyền hình nhà nước”, bà Carmen Marquez, một cư dân địa phương, nói.
Sự kiện nhanh chóng vấp phải phản ứng dữ dội từ các đồng minh của Venezuela. Cuba và Iran lên án mạnh mẽ hành động của Mỹ, trong đó Iran gọi đây là “vi phạm trắng trợn chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ”, đồng thời kêu gọi Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc can thiệp.
Dù nhiều chính phủ Mỹ Latinh phản đối ông Maduro và cáo buộc gian lận bầu cử, việc Mỹ trực tiếp sử dụng vũ lực đã khơi lại ký ức đau thương về các cuộc can thiệp trong quá khứ, vốn bị dư luận khu vực phản đối mạnh mẽ. Trong khi đó, phe đối lập Venezuela hiện chưa đưa ra bình luận chính thức.
Giới chuyên gia pháp lý quốc tế đặt câu hỏi về cơ sở pháp lý của chiến dịch quân sự mới nhất của Mỹ, trong bối cảnh Washington đã gia tăng hiện diện quân sự tại Caribe và mở rộng các biện pháp trừng phạt nhằm vào chính quyền Maduro.
Nhật (ở giữa) khi bị bắt. (Ảnh: Chụp màn hình/ VnExpress)
Phan Bảo Nhật, 33 tuổi, bị Công an tỉnh Lâm Đồng bắt giữ tại khu vực cửa khẩu Bờ Y khi đang chuẩn bị xuất cảnh sang Lào, sau hơn 60 giờ gây ra vụ cướp tiệm vàng ở xã Nhân Cơ.
Theo Công an tỉnh Lâm Đồng, rạng sáng 4/1, lực lượng trinh sát phát hiện Phan Bảo Nhật xuất hiện tại khu vực cửa khẩu Bờ Y, tỉnh Kon Tum, có dấu hiệu chuẩn bị xuất cảnh sang Lào.
Khoảng 4h30, lực lượng chức năng tiến hành khống chế và bắt giữ nghi phạm. Thời điểm bị bắt, Nhật cách hiện trường vụ cướp tiệm vàng tại xã Nhân Cơ, tỉnh Lâm Đồng, hơn 450 km.
Khám xét nhanh tư trang mang theo, cảnh sát thu giữ toàn bộ số vàng là tang vật vụ án, trị giá gần 500 triệu đồng.
Diễn biến vụ cướp tiệm vàng ở xã Nhân Cơ
Hình ảnh nghi phạm tại tiệm vàng. (Ảnh: Chụp màn hình/ VnExpress)
Theo điều tra ban đầu, chiều 1/1, Nhật điều khiển xe máy đến tiệm vàng Toàn Hằng tại khu vực chợ Nhân Cơ. Nghi phạm mặc áo khoác xám, đội mũ, đeo kính đen và trùm hai lớp khẩu trang.
Nhật giả vờ hỏi mua trang sức cưới, đề nghị chủ tiệm đưa nhiều loại để lựa chọn. Khi chủ tiệm đặt số vàng xuống bàn và quay sang tiếp một khách khác, nghi phạm bất ngờ chộp toàn bộ số trang sức rồi bỏ chạy.
Chủ tiệm cùng một người dân gần đó đã đuổi theo nhưng không kịp, đối tượng nhanh chóng tẩu thoát khỏi hiện trường.
Sau khi bị bắt, Phan Bảo Nhật được xác định trú tại xã Nhân Cơ. Hiện nghi phạm đã bị di lý về Lâm Đồng để tiếp tục điều tra, làm rõ hành vi cướp tài sản theo quy định pháp luật.
Công an tỉnh Lâm Đồng cho biết đang củng cố hồ sơ, đồng thời xác minh thêm các tình tiết liên quan đến quá trình tẩu thoát và tiêu thụ tang vật của nghi phạm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump, Ngoại trưởng Marco Rubio (trái) và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth (phải) tại cuộc họp báo ở Mar-a-Lago, bang Florida ngày 3/1. (Ảnh: Chụp màn hình/VnExpress)
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Washington sẽ triển khai binh sĩ tới Venezuela để bảo vệ các mỏ dầu, sau chiến dịch quân sự bắt Tổng thống Nicolas Maduro rạng sáng 3/1.
Ông Trump công bố chiến dịch quân sự bắt ông Maduro
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 3/1 tổ chức họp báo tại dinh thự Mar a Lago, công bố chiến dịch tập kích vào Venezuela nhằm bắt Tổng thống Nicolas Maduro. Ông cho biết chiến dịch được triển khai rạng sáng cùng ngày và đã đạt kết quả vượt kỳ vọng của Washington.
Xuất hiện muộn hơn kế hoạch khoảng 30 phút, ông Trump cho biết gần như thức trắng đêm để theo dõi diễn biến. Lãnh đạo Mỹ tuyên bố quân đội nước này đã triển khai lực lượng áp đảo trên không, trên bộ và trên biển, mô tả đây là cuộc phô diễn sức mạnh lớn nhất kể từ Thế chiến II.
Theo ông Trump, lực lượng Venezuela nhanh chóng bị áp đảo, không có binh sĩ Mỹ nào thiệt mạng. Washington từng chuẩn bị phương án tấn công đợt hai với quy mô lớn hơn nhưng quyết định hủy bỏ do mục tiêu đã hoàn thành trong đợt đầu.
Chi tiết chiến dịch và vai trò quân đội Mỹ
Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine (trái) công bố chi tiết chiến dịch Venezuela ngày 3/1. (Ảnh: Chụp màn hình/ VnExpress)
Phát biểu sau Tổng thống Trump, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine cho biết chiến dịch mang tên Quyết tâm Tuyệt đối, được tiến hành theo đề nghị của Bộ Tư pháp Mỹ.
Khoảng 150 máy bay xuất phát từ 20 căn cứ trên khắp Tây Bán cầu đã vô hiệu hóa hệ thống phòng không Venezuela. Các trực thăng quân sự sau đó tiến vào thủ đô Caracas, chở theo lực lượng đặc nhiệm và nhân viên hành pháp Mỹ thực thi lệnh bắt.
Chiến dịch kéo dài khoảng 2 giờ 20 phút. Lực lượng Mỹ tiếp cận nơi ẩn náu của ông Maduro vào khoảng 1h ngày 3/1, đối mặt với sự kháng cự của đội bảo vệ trước khi khống chế được ông cùng vợ. Nhóm này rút khỏi Venezuela vào khoảng 3h29 và đưa hai người lên tàu đổ bộ USS Iwo Jima, hướng về New York.
Mỹ tuyên bố điều hành Venezuela và bảo vệ mỏ dầu
Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ sẽ điều hành Venezuela trong giai đoạn chuyển tiếp nhưng không nêu rõ thời hạn hay cơ chế giám sát. Ông cho rằng sự can thiệp của Washington sẽ mở đường cho các công ty dầu mỏ Mỹ đầu tư khôi phục hạ tầng năng lượng tại quốc gia Nam Mỹ này.
Lãnh đạo Mỹ cũng cho biết Washington sẽ triển khai binh sĩ tới Venezuela để bảo vệ các mỏ dầu. Theo ông, nguồn lợi từ khai thác dầu sẽ được sử dụng để bồi hoàn cho người dân Venezuela và Mỹ vì những thiệt hại dưới thời chính quyền Maduro.
Ông Trump nói rằng Phó tổng thống Venezuela Delcy Rodriguez đã tuyên thệ nhậm chức tổng thống và sẽ sớm hợp tác với Mỹ, song phía Caracas chưa xác nhận thông tin này. Trước đó, bà Rodriguez từng lên án hành động quân sự của Mỹ và yêu cầu Washington cung cấp bằng chứng ông Maduro còn sống.
Phản ứng quốc tế và lo ngại pháp lý
Chiến dịch quân sự của Mỹ tại Venezuela vấp phải nhiều phản ứng lo ngại từ cộng đồng quốc tế. Lãnh đạo nhiều nước cảnh báo động thái này có thể tạo ra tiền lệ nguy hiểm đối với luật pháp quốc tế.
Ngoại trưởng Pháp Jean Noel Barrot cho rằng hành động của Washington vi phạm nguyên tắc không sử dụng vũ lực, nền tảng của trật tự quốc tế hiện hành, đồng thời nhấn mạnh không thể áp đặt giải pháp chính trị từ bên ngoài.
Người phát ngôn của Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres cho biết tổ chức này báo động sâu sắc trước nguy cơ leo thang căng thẳng và khả năng vi phạm luật quốc tế, coi đây là tiền lệ nguy hiểm đối với khu vực.
