Đấu thầu công: chọn giá rẻ hay chọn chất lượng là bài toán hóc búa

Dù Luật Đấu thầu đã mở rộng tiêu chí lựa chọn nhà thầu, hàng nghìn gói thầu công tại Việt Nam vẫn ưu tiên phương án “giá thấp nhất”. Nhưng sự tiết kiệm trước mắt này đang để lại không ít hệ lụy khi nhiều công trình nhanh chóng xuống cấp, đặt ra câu hỏi: Đã đến lúc thay đổi tư duy chọn thầu?

Đấu thầu giá thấp: Tiết kiệm trước mắt, rủi ro lâu dài

Trong đấu thầu công, đặc biệt là các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, tiêu chí “giá thấp nhất” thường được xem là phương án tối ưu để tiết kiệm chi phí. Trên thực tế, nhiều đơn vị tổ chức đấu thầu vẫn nghiêng hẳn về lựa chọn nhà thầu có giá thấp nhất, bất kể các yếu tố khác như kinh nghiệm thi công, chất lượng vật tư, hay năng lực kỹ thuật.

Tuy nhiên, việc chọn giá rẻ đã và đang để lại nhiều hệ lụy. Nhiều công trình giao thông, trường học, bệnh viện xuống cấp chỉ sau một thời gian ngắn đưa vào sử dụng. Một số tuyến đường bị bong tróc, lún nứt; trạm y tế không đảm bảo điều kiện vệ sinh; thiết bị trường học hư hỏng chỉ sau vài năm – tất cả đều bắt nguồn từ việc thi công tiết giảm vật tư, cắt giảm nhân công, hoặc sử dụng nguyên vật liệu kém chất lượng.

Đấu thầu công
Đấu thầu giá thấp: Tiết kiệm trước mắt, rủi ro lâu dài. ( Ảnh: Internet)

Pháp luật đã quy định, nhưng thực thi còn hạn chế

Theo Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (có hiệu lực từ 1/1/2024), chủ đầu tư được lựa chọn phương pháp đánh giá hồ sơ dự thầu phù hợp với tính chất gói thầu, bao gồm: giá thấp nhất, giá đánh giá, kỹ thuật, kết hợp kỹ thuật và giá hoặc hiệu quả kinh tế. Đặc biệt với các dự án quan trọng, có yêu cầu kỹ thuật cao, luật khuyến khích áp dụng phương pháp tổng thể, đánh giá cả chi phí vòng đời, nhằm nâng cao chất lượng công trình và hiệu quả đầu tư dài hạn.

Tuy nhiên, trên thực tế, việc sử dụng các tiêu chí này vẫn còn khá hạn chế. Phần lớn các gói thầu nhỏ và trung bình – chiếm tỷ lệ áp đảo – vẫn chỉ xét chọn theo giá. Điều này vô hình trung tạo ra một “cuộc đua xuống đáy”, khi các nhà thầu cạnh tranh bằng cách hạ giá triệt để, chấp nhận lãi mỏng, thậm chí lỗ, để giành được hợp đồng – rồi sau đó tìm cách “bù” lại bằng cách rút bớt chất lượng hoặc phát sinh chi phí sau đấu thầu.

Đấu thầu công
Chủ đầu tư được lựa chọn phương pháp đánh giá hồ sơ dự thầu phù hợp với tính chất gói thầu. ( Ảnh: Internet)

Góc nhìn từ doanh nghiệp: chất lượng bị đánh đổi

Nhiều nhà thầu uy tín cho rằng tiêu chí “giá thấp nhất” khiến họ không mặn mà với các gói thầu công. Một lãnh đạo doanh nghiệp xây dựng tại Hà Nội chia sẻ: “Chúng tôi đảm bảo chất lượng và tiến độ, nhưng khi nộp hồ sơ, lại bị loại vì giá không thấp bằng đơn vị khác – mà đơn vị đó sau đó thi công rất sơ sài, khiến công trình vừa bàn giao đã phải sửa chữa.”

Theo Hiệp hội Nhà thầu Xây dựng Việt Nam. Có không ít doanh nghiệp “chuyên săn” gói thầu giá rẻ. Sau đó thực hiện kiểu đối phó để cắt lỗ hoặc nhắm vào các phần phát sinh. Cách làm này không chỉ ảnh hưởng tới chất lượng công trình. Mà còn tạo ra môi trường cạnh tranh không lành mạnh.

Bài học từ quốc tế: Xét cả chi phí vòng đời công trình

Nhiều nước đã từ bỏ việc chỉ xét giá thấp nhất trong đấu thầu công. Thay vào đó, họ sử dụng tiêu chí “tổng chi phí vòng đời” (Life-cycle cost). Tính đến cả chi phí vận hành, bảo trì, thay thế sau khi công trình đưa vào sử dụng.

Tại Nhật Bản, việc lựa chọn nhà thầu không đơn thuần dựa vào giá mà xét cả năng lực kỹ thuật, lịch sử thực hiện dự án tương tự, cam kết chất lượng và khả năng bảo trì. Singapore cũng áp dụng phương thức đánh giá kết hợp (QCBS). Trong đó yếu tố kỹ thuật chiếm tỷ trọng lớn hơn yếu tố giá.

Việt Nam hoàn toàn có thể học hỏi mô hình này. Nhất là khi chúng ta đang hướng tới các công trình bền vững, tiết kiệm chi phí vận hành trong dài hạn.

Đấu thầu công
Nhiều nước đã từ bỏ việc chỉ xét giá thấp nhất trong đấu thầu công. ( Ảnh: Internet)

Đề xuất chính sách: Thay đổi từ tư duy đến cơ chế

Để giảm thiểu tình trạng chọn giá rẻ nhưng “đắt giá” về hậu quả. Cần thay đổi đồng bộ cả về tư duy quản lý lẫn quy trình xét thầu. Một số đề xuất bao gồm:

  • Ưu tiên tiêu chí kỹ thuật – hiệu quả kinh tế thay vì giá rẻ tuyệt đối. Đặc biệt với công trình dân sinh, y tế, giáo dục và hạ tầng kỹ thuật trọng yếu.
  • Tăng trách nhiệm của chủ đầu tư, bên mời thầu trong việc lựa chọn nhà thầu và chịu trách nhiệm nếu lựa chọn sai gây thiệt hại cho nhà nước.
  • Công khai kết quả lựa chọn nhà thầu và chất lượng thi công. Để tạo cơ chế giám sát từ báo chí và người dân.
  • Tăng điều kiện về bảo hành, bảo trì và xử phạt nghiêm các trường hợp thi công kém chất lượng.

Tiết kiệm không chỉ là chi ít – mà là đầu tư đúng

Đấu thầu công không đơn thuần là chọn giá rẻ, mà là lựa chọn sự phát triển bền vững. Khi tiêu chí “thấp nhất” được đặt lên hàng đầu. Rất có thể cái giá phải trả lại là tuổi thọ công trình, sự an toàn của người dân. Và niềm tin vào hiệu quả chi tiêu công.

Đã đến lúc thay đổi tư duy: tiết kiệm không đồng nghĩa với rẻ. Mà là tối ưu hóa giá trị trong suốt vòng đời công trình. Đó mới là cách chi tiêu khôn ngoan của một nền quản trị hiện đại.

Và quan trọng hơn, người dân – những người thụ hưởng cuối cùng. Có quyền kỳ vọng rằng từng đồng ngân sách sẽ mang lại chất lượng sống thực sự. Chứ không phải những công trình chỉ “đẹp lúc bàn giao”.

Đấu thầu công đang đứng trước ngã rẽ. Chọn rẻ, hay chọn bền? Câu trả lời sẽ định hình chất lượng phát triển của cả một giai đoạn.

Chàng trai Hà Nội giành học bổng tiến sĩ top 6 Mỹ

Phạm Hoàng Tùng, 23 tuổi, giành học bổng toàn phần hơn 10 tỷ đồng từ Đại học Duke, Mỹ, để theo đuổi tiến sĩ ngành Thống kê, ứng dụng giải mã gen ung thư.

Học bổng tiến sĩ: Hành trình từ Hà Nội đến Duke

Phạm Hoàng Tùng, cựu học sinh chuyên Toán THPT Hà Nội – Amsterdam, tốt nghiệp xuất sắc tại Imperial College London, ngôi trường xếp thứ 2 thế giới năm 2026. Năm lớp 11, Tùng sang Anh học tại Cambridge Tutors College, đối mặt thách thức thích nghi môi trường mới. Với vốn tiếng Anh học thuật còn hạn chế, anh tích cực kết nối với thầy cô, bạn bè quốc tế. Kết quả, Tùng đạt ba điểm A* trong kỳ thi A-level. Động lực theo đuổi Thống kê bắt nguồn từ mất mát cá nhân: bố anh qua đời vì ung thư khi Tùng học lớp 9. Một bài báo về ứng dụng Thống kê giải mã gen ung thư đã truyền cảm hứng cho anh.

Thống kê gen ung thư: Đam mê và nỗ lực

Tại Imperial, Tùng học Toán học và Thống kê, đạt bằng cử nhân hạng First Class Honours năm 2023. Anh tự học qua sách chuyên sâu, tham gia học nhóm để trao đổi ý tưởng. Tùng cũng tích cực trong Hội sinh viên Việt Nam, tổ chức sự kiện học thuật, thiện nguyện. Sau tốt nghiệp, anh thực tập tại VinBigData, nghiên cứu phân tích gen vi khuẩn bằng thuật toán NMF. Dự án xử lý dữ liệu omics đơn bào giúp phân biệt tế bào chính xác, giảm nhiễu hiệu quả. Tùng nhận thấy đây là nền tảng để nghiên cứu gen ung thư.

Kinh nghiệm thực tiễn: Bước đệm cho tương lai

Phạm Hoàng Tùng (thứ hai từ trái sang) và bạn bè. (Ảnh: VnExpress)

Sau VinBigData, Tùng làm việc tại một ngân hàng, tích lũy kỹ năng xử lý dữ liệu lớn và giao tiếp doanh nghiệp. Dù công việc ổn định, anh muốn đào sâu nghiên cứu. Cuối năm 2024, Tùng ứng tuyển chương trình tiến sĩ tại các đại học Mỹ. Với sự hỗ trợ từ anh Chu Công Sơn, tiến sĩ Oxford, Tùng hoàn thiện bài luận cá nhân thuyết phục. Tiến sĩ Heather Battey, giảng viên Imperial, đánh giá cao năng lực và đam mê của anh. Tháng 8/2025, Tùng sẽ bắt đầu hành trình tại Đại học Duke, nơi nổi tiếng về Bayesian statistics. Anh đặt mục tiêu xuất bản nghiên cứu, tham gia hội nghị học thuật và khám phá văn hóa Mỹ.

Theo: VnExpress

Triệt phá đường dây sản xuất sách giáo khoa giả tại Bắc Ninh

Công an Bắc Ninh triệt phá đường dây sản xuất hơn 185.000 sách giáo khoa tiếng Anh giả, trị giá 8 tỷ đồng, khởi tố ba nghi phạm.

Sách giáo khoa giả: Quy mô lớn, thủ đoạn tinh vi

Đường dây sản xuất sách giáo khoa giả do Ngô Thị Phương Lan (49 tuổi), Giám đốc Công ty TNHH Đầu tư Công nghệ in miền Bắc, cầm đầu. Lan tổ chức in ấn sách giả tại một xưởng ở khu vực hẻo lánh, ít người qua lại. Hoạt động núp bóng doanh nghiệp hợp pháp, quy trình sản xuất khép kín, khó phát hiện. Sau khi hoàn thiện, sách giả được phân phối cho các nhà sách lớn như Hằng Thắng và Phú Thịnh. Hai nhà sách này do Nguyễn Thị Tuyến (36 tuổi) và Tạ Ngọc Long (27 tuổi) điều hành. Sách giả sau đó được bán đến các đại lý, trường học ở Bắc Ninh và Hà Nội.

Công an xác định nhóm này chủ yếu tiêu thụ sách qua mạng xã hội và kênh không chính thống. Giá sách giả rẻ hơn 20-30% so với sách thật. Hình thức, màu sắc, tem nhãn của sách giả gần giống sách thật, dễ gây nhầm lẫn cho người mua.

Sách giáo khoa giả: Tang vật thu giữ và khởi tố

Xưởng sản xuất sách giả. (Ảnh: VnExpress)

Từ ngày 29/7 đến 3/8, Công an Bắc Ninh khám xét 8 địa điểm tại Bắc Ninh và Hà Nội. Lực lượng chức năng triệu tập 12 người liên quan. Tại các xưởng in, kho chứa và cửa hàng, công an thu giữ 2.300 thùng carton chứa hơn 185.000 bản sách giáo khoa tiếng Anh giả. Tổng trị giá sách giả ước tính hơn 8 tỷ đồng.

Ngoài ra, công an tịch thu 27 bản kẽm in sách giả, một máy in màu, hai ôtô tải. Nhiều vật liệu, thiết bị phục vụ sản xuất, vận chuyển cũng bị niêm phong. Tổng giá trị tang vật ước tính khoảng 15 tỷ đồng. Cơ quan An ninh điều tra đã khởi tố Lan, Tuyến và Long về tội sản xuất, buôn bán hàng giả.

Tác động tiêu cực đến giáo dục và sở hữu trí tuệ

Sách giáo khoa giả xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam. Chất lượng sách giả ảnh hưởng đến việc dạy và học trong trường học. Nhiều nhà sách từng bị xử phạt hành chính vì bán sách giả nhưng vẫn tái phạm vì lợi nhuận cao. Công an Bắc Ninh tiếp tục điều tra để xử lý triệt để đường dây này.

Theo: VnExpress

Phát hiện nhóm nam nữ tổ chức và sử dụng ma túy trong nhà nghỉ tại Hải Phòng

Ngày 6/8, Công an TP Hải Phòng thông tin đã bắt quả tang một nhóm đối tượng nam nữ có hành vi tổ chức và sử dụng trái phép chất ma túy trong một nhà nghỉ trên địa bàn thành phố.

Kiểm tra bất ngờ, bắt quả tang tại chỗ

Vào khoảng 13h30 ngày 1/8/2025, tổ công tác Công an phường Hải Dương tiến hành kiểm tra hành chính phòng 506 của nhà nghỉ Thịnh Phát (số 93-95 Trương Hán Siêu, phường Hải Dương, TP Hải Phòng).

Tại đây, lực lượng chức năng phát hiện một nhóm người đang sử dụng trái phép chất ma túy. Tang vật thu giữ tại chỗ gồm một bộ dụng cụ chuyên dùng để sử dụng ma túy.

Các đối tượng liên quan

Nhóm người bị phát hiện gồm:

  • Nguyễn Thanh Hùng (SN 1996) và Nguyễn Tùng Dương (SN 1997), cùng cư trú tại phố Bình Lộc, phường Lê Thanh Nghị, TP Hải Phòng.
  • Trần Đình Hưng (SN 1987), trú tại phố Trương Mỹ, phường Lê Thanh Nghị, TP Hải Phòng.
  • Hà Bảo Trung (SN 1997), trú tại tổ 2, phường Minh Xuân, Tuyên Quang.
  • Mai Thị Thu Quyên (SN 2001), trú tại phố Hà Triệu, phường Nhị Chiểu, TP Hải Phòng.

Khởi tố 3 người về hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy

Kết quả điều tra ban đầu xác định Nguyễn Thanh Hùng, Nguyễn Tùng DươngTrần Đình Hưng đã tổ chức cho Hà Bảo TrungMai Thị Thu Quyên sử dụng trái phép chất ma túy.

Từ các chứng cứ thu thập được, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hải Phòng đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với ba đối tượng trên về tội tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy theo quy định pháp luật.

Theo: Báo Mới

Trại lợn xả thải bị phạt hơn một tỷ đồng

Hai trại lợn ở Thanh Hóa bị phạt hơn một tỷ đồng vì xả thải trái phép, gây ô nhiễm nguồn nước, khiến cá chết hàng loạt.

Tại Thanh Hóa, hai trang trại chăn nuôi lợn quy mô lớn ở xã Cẩm Tân bị xử phạt nặng do vi phạm nghiêm trọng quy định bảo vệ môi trường. Sự việc gây bức xúc khi nguồn nước bị ô nhiễm, ảnh hưởng đến đời sống người dân. Dưới đây là chi tiết vụ việc.

Trại lợn xả thải vi phạm quy định môi trường

Cơ quan chức năng phát hiện hai trang trại của ông Nguyễn Quốc Chính và bà Lê Thị Phương xả thải vượt quy chuẩn kỹ thuật. Cả hai lắp đặt đường ống ngầm để xả chất thải chưa qua xử lý ra môi trường. Ông Chính bị phạt 350 triệu đồng do không thực hiện đầy đủ báo cáo đánh giá tác động môi trường. Trang trại của bà Phương vi phạm tương tự, bị phạt 660 triệu đồng. Ngoài ra, trại này còn chôn lấp chất thải rắn sai quy định và không có giấy phép môi trường. Bà Phương bị yêu cầu dừng hoạt động 4,5 tháng để khắc phục vi phạm.

Trại lợn xả thải gây ô nhiễm nguồn nước

Hồi tháng 6, người dân xã Cẩm Long và Cẩm Phú phản đối gay gắt hoạt động của hai trang trại. Họ cho biết cá, tôm ở suối Trà Bối chết hàng loạt. Nhiều ao nuôi cá dùng nước từ suối này cũng chịu thiệt hại nghiêm trọng. Kiểm tra cho thấy ao chứa nước thải tại trang trại có màu đen, bốc mùi hôi thối. Nước thải rò rỉ qua đường ống ngầm dẫn thẳng ra đập Trà Bối. Đây là nguồn cung cấp nước sinh hoạt và nuôi trồng thủy sản của dân địa phương.

Cam kết khắc phục và hỗ trợ người dân

Ông Nguyễn Quốc Chính thừa nhận sai phạm trong quá trình làm việc với chính quyền. Ông cho biết hầm biogas của trang trại gặp sự cố, dẫn đến rò rỉ nước thải. Ông cam kết lót bạt lại bể chứa, thu gom và xử lý toàn bộ nước thải. Đồng thời, ông hứa hỗ trợ người dân bị thiệt hại do ô nhiễm. Hai trang trại hiện nuôi khoảng 2.400 lợn nái và 5.000 lợn thịt mỗi lứa. Chúng nằm gần khu dân cư, cách một số hộ chỉ khoảng 200 mét. Vụ việc đang được theo dõi để đảm bảo khắc phục triệt để.

Theo: VnExpress

Văn hoá chào hỏi – Khi cái cúi đầu nói lên nhân cách

Văn hoá chào hỏi là biểu hiện sâu sắc của giáo dục và nhân cách. Một lời chào không chỉ thể hiện sự lễ phép, mà còn mở ra sự kết nối giữa con người. Giữa xã hội hiện đại đầy xa cách, lời chào đúng lúc chính là sợi dây giữ lại nét tử tế và văn minh.

Văn hoá bắt đầu từ một lời chào

“Đứa trẻ không biết cúi đầu chào, sau này sẽ khó biết cúi đầu trước cuộc đời.” – Câu nói ấy không chỉ đúng ở Nhật Bản, nơi văn hoá cúi đầu được xem là quốc hồn quốc túy, mà đúng ở mọi nền giáo dục hướng về nhân cách.

Từ khi còn thơ bé, con người đã được dạy chào hỏi: cháu chào ông bà, học sinh chào thầy cô, khách đến chào chủ nhà. Những lời chào ngỡ nhỏ bé ấy lại chính là nền móng hình thành ý thức cộng đồng, phép tắc ứng xử và văn minh xã hội.

Chào hỏi không chỉ là mở đầu cho một cuộc trò chuyện. Nó là lời khẳng định sự hiện diện của người khác trong không gian sống của ta. Nó nói rằng: “Tôi nhìn thấy bạn. Tôi tôn trọng bạn.”

Người trẻ cúi đầu chào cụ ông trong công viên – một cử chỉ nhỏ thể hiện sự kính trọng. (Ảnh: Khai mở)

Khi lời chào dần trở nên hiếm hoi

Bạn có nhận thấy? Trong thang máy, người ta nhìn chằm vào điện thoại. Trên đường, người lớn lướt qua nhau lạnh lùng. Trẻ con gặp người lớn không chào, chỉ cúi mặt đi nhanh.
Chúng ta đang sống trong một xã hội mà lời chào – vốn là điều giản dị nhất – đang dần biến mất.

Không phải vì con người ngày nay thiếu lễ độ, mà vì chúng ta đang sống quá nhanh, quá xa nhau, và đôi khi… quá bận để nhìn nhau trong mắt, mỉm cười, rồi nói một lời chào.
Đó không đơn thuần là thay đổi trong thói quen – mà là sự xói mòn âm thầm của văn hoá ứng xử.

Cái cúi đầu – nhỏ về hình, lớn về tâm

Trong văn hoá Á Đông, cúi đầu không khiến con người nhỏ bé – mà khiến nhân cách trở nên cao thượng.
Người Việt xưa có câu: “Lời chào cao hơn mâm cỗ.” Câu nói ấy đặt giá trị của sự kính trọng lên trên cả vật chất. Một cái cúi đầu đúng mực, một ánh mắt thân thiện, một câu “cháu chào bác”, “em chào chị” – không tốn tiền, chẳng hao sức, nhưng đủ để chạm tới trái tim người đối diện.

Văn hoá chào hỏi không chỉ đẹp trong nghi lễ, mà mang ý nghĩa tinh thần: dạy con người biết hạ cái tôi, học sự khiêm nhường và mở lòng với cộng đồng.

Lời chào – hình thức hay là văn hoá?

Có người nói: “Tôi sống tử tế là đủ, chào hỏi chỉ là hình thức.” Nhưng chính những người tử tế thật sự lại chẳng bao giờ tiếc một lời chào.
Bởi hình thức nếu được lặp lại với ý thức, sẽ trở thành văn hoá. Văn hoá nếu được nuôi dưỡng đủ lâu, sẽ hình thành lòng tin. Và lòng tin là thứ giữ một xã hội không rơi vào hỗn loạn.
Bạn hãy thử hình dung:

  • Một lớp học mà học sinh luôn chào thầy cô bằng ánh mắt sáng trong.
  • Một khu phố mà trẻ con cất tiếng chào khi gặp người lớn.
  • Một văn phòng nơi đồng nghiệp gật đầu mỗi khi đi qua nhau.

Những điều ấy không khiến cuộc sống xa hoa hơn. Nhưng chắc chắn khiến nó ấm áp và đáng sống hơn.

Học sinh cúi đầu chào cô giáo trong hành lang lớp học – nét đẹp lễ phép trong môi trường sư phạm. (Ảnh: Khai mở)

Cha mẹ dạy con chào hỏi – không phải để “làm đẹp”, mà để “làm người”

Một sai lầm phổ biến trong giáo dục hiện nay là: ép trẻ chào hỏi để lấy lòng người lớn, chứ không xuất phát từ tinh thần tôn trọng.

Trẻ không học qua lời giảng đạo. Trẻ học bằng cách quan sát. Khi thấy cha mẹ vui vẻ chào hàng xóm, ông bà cúi đầu với người qua đường, trẻ sẽ học được sự khiêm nhường là điều tự nhiên.

Một đứa trẻ biết chào hỏi là đứa trẻ biết nhận ra người khác, biết sống trong mối quan hệ cộng đồng, và biết đặt lòng mình ngang hàng với người đối diện.
Dạy con cúi đầu chào – là dạy sự tử tế, không phải dạy lễ nghi hình thức.

Văn hoá chào hỏi trong thời đại số: mất đi hay biến đổi?

Trong thế giới của biểu tượng cảm xúc, icon và sticker, người trẻ giờ đây có thể “chào nhau” bằng một cái nhấn nút. Vậy thì có phải văn hoá chào hỏi đang biến mất?

Không hẳn. Văn hoá không nằm ở hình thức – mà ở thái độ.
Một lời chào online đầy chân thành vẫn có thể giữ ấm mối quan hệ. Nhưng nếu ta nhìn nhau ngoài đời mà lặng lẽ quay đi – thì đó là lúc ta đang đánh rơi điều gì đó quan trọng hơn cả lời nói.

Những quốc gia gìn giữ lời chào như giữ báu vật

  • Nhật Bản: trẻ học cúi đầu theo ba cấp độ từ khi còn nhỏ – 15 độ, 30 độ, 45 độ – cho từng tình huống khác nhau.
  • Hàn Quốc: lời chào là nghi thức không thể thiếu trong mọi giao tiếp, thể hiện rõ thứ bậc và lòng kính trọng.
  • Thái Lan: động tác “wai” chắp tay chào gắn với văn hoá Phật giáo – luôn đi kèm nụ cười nhẹ nhàng.
  • Việt Nam: từng có một nền văn hóa chào hỏi rất đẹp, từ “cháu chào ông bà” đến “xin phép cô cho cháu vào”… Những điều ấy chưa mất – chúng chỉ đang ngủ quên, cần được đánh thức lại trong đời sống hôm nay.

Muốn xã hội tử tế – hãy bắt đầu từ một lời chào

Chúng ta không cần những chiến dịch rầm rộ để phục hồi văn hóa chào hỏi. Chỉ cần mỗi người:

  • Mỉm cười chào bảo vệ khi vào cơ quan.
  • Nhẹ nhàng chào người lạ khi bước vào thang máy.
  • Nhắc con trẻ chào ông bà bằng ánh mắt và giọng nói rõ ràng.
  • Cái cúi đầu không làm ta nhỏ đi. Nó khiến ta lớn lên trong mắt người khác – và trong chính nhân cách của mình.

Chào nhau – để không xa nhau

Giữa nhịp sống vội vã, một lời chào đúng lúc có thể là sợi dây níu giữ sự gần gũi giữa người với người. Nó mở ra một nụ cười. Nó bắt đầu một mối quan hệ. Và quan trọng nhất – nó giữ cho chúng ta còn là… con người giữa thế giới đầy xa cách.

Nếu muốn xây lại một xã hội tử tế – hãy bắt đầu bằng một lời chào.

Thời tiết TP. HCM nắng nóng ban ngày, tối mưa lớn ngập đường có gì bất thường?

Ngày 5-8, TP.HCM chứng kiến thời tiết trái ngược: ban ngày nắng gay gắt hơn 35°C, tối mưa lớn kèm dông gây ngập đường, ảnh hưởng giao thông. Chuyên gia khí tượng lý giải nguyên nhân và khẳng định đây là hiện tượng bình thường mùa mưa, không phải dấu hiệu biến đổi bất thường.

Nguyên nhân nắng nóng gay gắt ban ngày

Đài Khí tượng Thủy văn Nam Bộ cho biết, áp cao cận nhiệt đới nhánh nam dịch lên phía bắc khiến trời quang mây, bức xạ Mặt trời chiếu thẳng xuống đất. Nhiệt độ nhiều nơi vượt 35°C, kết hợp với độ ẩm thấp gây cảm giác oi bức rõ rệt.

Mưa lớn về đêm và lượng mưa đáng kể

Tối 5-8, nền nhiệt cao tạo điều kiện cho mây đối lưu phát triển mạnh ngay trên TP.HCM. Cơn mưa lớn kèm dông, sét xuất hiện trên diện rộng. Lượng mưa đo tại Dĩ An 1 đạt hơn 70mm, Thuận An gần 60mm, Thủ Đức 54mm, gây ngập cục bộ nhiều tuyến đường.

“Hạn bà chằn” – giai đoạn ít mưa

Theo ông Lê Đình Quyết – Trưởng phòng dự báo Đài Khí tượng Thủy văn Nam Bộ – đây là thời kỳ dân gian gọi “hạn bà chằn”, xảy ra 1–2 lần mỗi năm, kéo dài 5–10 ngày. Nguyên nhân là nắng nhiều, bốc hơi mạnh, thiếu mưa bổ sung. Trận mưa 5-8 vẫn là mưa trong mùa mưa, hoàn toàn không bất thường.

Dự báo hôm nay 6-8

Nam Bộ ngày nắng, nhiệt độ cao nhất 32–35°C, có nơi cao hơn. Mưa có thể xuất hiện sớm từ trưa, chiều và tối nhiều nơi mưa vừa đến mưa to, tập trung ở ven biển miền Tây và các tỉnh miền Đông. Đề phòng lốc xoáy, sét, gió giật mạnh.

Theo: Tin 360

Israel tính chiếm đóng toàn bộ Dải Gaza, LHQ cảnh báo nguy cơ thảm họa

Liên Hợp Quốc cảnh báo nguy cơ thảm họa nhân đạo nếu Israel thực hiện kế hoạch chiếm đóng toàn bộ Dải Gaza. Thủ tướng Benjamin Netanyahu được cho là đang cân nhắc phương án này sau khi đàm phán ngừng bắn với Hamas sụp đổ, làm gia tăng căng thẳng và gây chia rẽ trong cộng đồng quốc tế.

LHQ cảnh báo hậu quả nghiêm trọng

Ngày 5-8 (giờ địa phương), tại phiên họp Hội đồng Bảo an, Trợ lý Tổng thư ký LHQ Miroslav Jenca bày tỏ lo ngại sâu sắc trước thông tin Israel có thể mở rộng chiến dịch quân sự, tiến tới chiếm đóng toàn bộ Dải Gaza.

Ông nhấn mạnh, nếu kế hoạch này xảy ra, hàng triệu người Palestine sẽ đối diện hậu quả thảm khốc và tính mạng những con tin còn sống ở Gaza sẽ bị đe dọa. “Luật pháp quốc tế khẳng định Gaza là và phải là một phần không thể thiếu của nhà nước Palestine trong tương lai”, ông nói.

Israel chuẩn bị chiến lược mới

Theo Reuters, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 5-8 đã họp khẩn với các quan chức an ninh cấp cao để hoàn thiện chiến lược mới cho cuộc xung đột kéo dài gần hai năm ở Gaza. Ông được cho là ủng hộ phương án tiếp quản quân sự hoàn toàn Dải Gaza sau khi đàm phán ngừng bắn với Hamas thất bại.

Tuy nhiên, kế hoạch này đang gây chia rẽ trong nội các và vấp phải lo ngại từ quân đội do rủi ro đối với các con tin.

Phản ứng mạnh từ cộng đồng quốc tế

Hội đồng Bảo an LHQ họp về xung đột giữa Israel và Hamas (Ảnh: Tin 360)

Phó đại diện Trung Quốc tại LHQ Geng Shuang bày tỏ “quan ngại lớn” và kêu gọi Israel ngừng ngay các hành động nguy hiểm, đồng thời thúc giục các quốc gia có ảnh hưởng sớm tạo điều kiện để đạt lệnh ngừng bắn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump từ chối nêu rõ lập trường nhưng khẳng định ưu tiên hiện tại của Washington là tăng khả năng tiếp cận lương thực và viện trợ nhân đạo cho người dân Gaza.

Khủng hoảng nhân đạo leo thang

Bất chấp áp lực quốc tế, nỗ lực hòa giải nhằm đạt thỏa thuận ngừng bắn đã thất bại. Theo Reuters, ít nhất 20 người thiệt mạng khi chờ cứu trợ của LHQ ở phía Bắc Gaza do bị quân đội Israel tấn công. Ở Rafah, 20 người khác bị thương khi chờ viện trợ gần quảng trường Morag.

UNOPS cho biết kể từ khi Israel cho phép nối lại hoạt động nhân đạo ngày 19-5, đã có 2.604 xe tải cứu trợ vào Gaza. Tuy nhiên, 88% số xe này không đến được nơi phân phát do bị chặn lại hoặc bị cướp bởi người dân đói khát và các nhóm vũ trang.

Theo: Tin 360

Thủ tướng Thụy Điển bị chỉ trích vì hay xin ý kiến ChatGPT khi điều hành đất nước

Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson thừa nhận thường xuyên dùng trí tuệ nhân tạo như ChatGPT để tham khảo ý kiến khi điều hành đất nước. Phát biểu này làm dấy lên tranh cãi, khi nhiều chuyên gia cảnh báo nguy cơ lệ thuộc AI trong môi trường chính trị và ảnh hưởng tới sự khách quan của các quyết định quan trọng.

Lời thừa nhận gây tranh cãi

Báo Guardian ngày 5-8 đưa tin, Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson đang đối mặt với làn sóng chỉ trích khi công khai thừa nhận thường xuyên sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo như ChatGPT và LeChat để tìm “ý kiến thứ hai” trong quá trình điều hành đất nước.

Trong cuộc phỏng vấn với tờ Dagens industri, ông Kristersson cho biết ông thường đặt câu hỏi cho AI như: “Những người khác đã làm gì? Và liệu chúng ta có nên nghĩ theo hướng hoàn toàn ngược lại?”. Ông thừa nhận AI giúp mở rộng góc nhìn, đồng thời tiết lộ các cộng sự của mình cũng thường xuyên dùng AI trong công việc hàng ngày.

Cảnh báo từ giới chuyên gia

Tuyên bố của ông Kristersson đã khiến giới công nghệ và truyền thông Thụy Điển lo ngại. Tờ Aftonbladet trong một bài xã luận gay gắt cho rằng ông đã “rơi vào cơn mê AI của giới tài phiệt”.

Bà Simone Fischer-Hubner, chuyên gia khoa học máy tính tại Đại học Karlstad, cảnh báo việc sử dụng ChatGPT để xử lý thông tin nhạy cảm tiềm ẩn nguy cơ nghiêm trọng: “Bạn phải hết sức cẩn trọng”.

Bà Virginia Dignum – giáo sư trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm tại Đại học Umea – nhấn mạnh AI không thể đưa ra ý kiến có giá trị về các vấn đề chính trị, vì chỉ phản ánh quan điểm của người lập trình. “Càng dựa vào AI cho việc nhỏ, càng dễ lệ thuộc. Nó giống như một con dốc trơn trượt”, bà nói.

Phản hồi từ văn phòng thủ tướng

Trước các lo ngại, người phát ngôn Tom Samuelsson khẳng định Thủ tướng Kristersson không chia sẻ thông tin nhạy cảm với AI: “Đó không phải là thông tin liên quan đến an ninh. AI chỉ được dùng như gợi ý tham khảo”.

Dù vậy, một số chuyên gia cho rằng ngay cả khi chỉ dùng AI cho các vấn đề đơn giản, nhà lãnh đạo vẫn có nguy cơ bị ảnh hưởng bởi thiên kiến của hệ thống, từ đó làm giảm tính khách quan trong điều hành.

Theo: Tin 360

Hóa đơn điện tăng vọt vì rò rỉ cáp viễn thông

Gia đình ông Tâm ở Thanh Hóa sốc khi hóa đơn điện tăng từ 1,2 triệu lên gần 10 triệu đồng do rò rỉ điện qua cáp viễn thông, nhà mạng bồi thường.

Tại Thanh Hóa, gia đình ông Dương Văn Tâm nhận hóa đơn điện tháng 7 lên tới 9,8 triệu đồng. Con số này cao gấp 8 lần tháng trước. Gia đình chỉ dùng các thiết bị cơ bản như đèn, quạt, tủ lạnh, không có điều hòa. Hóa đơn từ đầu năm dao động 440.000 đến 1,2 triệu đồng. Tháng 6, tiền điện là 1,2 triệu đồng. Sự tăng bất thường khiến ông Tâm đặt câu hỏi.

Rò rỉ điện qua cáp viễn thông gây thiệt hại lớn

Ông Tâm nghi ngờ nhân viên điện lực ghi sai số công tơ. Kiểm tra đồng hồ không thấy lỗi. Chi nhánh Điện lực Nghi Sơn xác minh dây dẫn điện bị rò rỉ. Nguyên nhân là cáp viễn thông đi chung làm hỏng lớp cách điện. Ông Tâm phải trả toàn bộ hóa đơn ban đầu. Điện lực hướng dẫn khiếu nại nhà mạng, nhưng các đơn vị này thoái thác trách nhiệm.

Nhà mạng nhận lỗi, bồi thường tiền điện

Sợi cáp viễn thông đi chung với đường điện của hộ ông Tâm bị buộc thắt nút, không đúng kỹ thuật gây rách lớp vỏ dây điện. (Ảnh: Tin 360)

Chiều 4/8, điện lực, nhà mạng và ông Tâm họp giải quyết. Một nhà mạng thừa nhận lỗi, đồng ý bồi thường 8,6 triệu đồng cho hóa đơn tháng 7. Điện rò rỉ đầu tháng 8 cũng được chi trả. Ông Nguyễn Quang Hùng, Đội trưởng Điện lực Nghi Sơn, cho hay sự cố xảy ra do cáp viễn thông treo sai kỹ thuật. Gió bão khiến dây điện hở, gây thất thoát điện năng.

Tăng cường kiểm tra cáp viễn thông trên lưới điện

Điện lực Nghi Sơn yêu cầu các nhà mạng rà soát cáp quang trên hệ thống cột điện. Mục tiêu là đảm bảo tuân thủ quy chuẩn an toàn. Chi nhánh hiện cung cấp điện cho hơn 52.000 hộ tại Nghi Sơn. Công ty Điện lực Thanh Hóa cho phép 7 nhà mạng thuê hơn 9.320 cột điện để kéo cáp viễn thông.

Theo: Tin 360