Thanh Hóa: Nông dân Xuân Du làm giàu từ cây sắn dây mọc dại

Từ loại cây mọc dại ven đường, người dân xã Xuân Du, Thanh Hóa đã khéo léo chế biến thành tinh bột sắn dây chất lượng cao. Với thu nhập lớn, nghề làm “vàng trắng” đang mở ra hướng phát triển bền vững cho địa phương.

Từ cây dại thành nguồn “vàng trắng” trên đất đồi

Từng là loại cây mọc hoang dại nơi bờ rào hay triền núi, sắn dây giờ đây đã trở thành cây trồng chủ lực mang lại giá trị kinh tế cao tại xã Xuân Du, tỉnh Thanh Hóa. Với đặc tính thích nghi tốt với thổ nhưỡng đất đồi, loại cây này không đòi hỏi quá nhiều kỹ thuật chăm sóc phức tạp nhưng lại mang lại thu nhập vượt trội so với các loại cây lương thực truyền thống như lúa hay ngô.

Anh Hoàng Viết Úy 46 tuổi, một hộ dân tại thôn 3, chia sẻ rằng gia đình anh bắt đầu thử nghiệm mô hình này từ năm 2010 khi nhận thấy nhu cầu thị trường ngày càng lớn. Với diện tích 10 sào canh tác giống sắn ta truyền thống, mỗi năm gia đình anh xuất bán ra thị trường khoảng 2 tấn thành phẩm. Sau khi trừ chi phí, nguồn lãi ròng thu về đạt mức 100 triệu đồng, một con số đáng mơ ước đối với những nông dân tại vùng trung du này.

Hiệu quả kinh tế rõ rệt đã khiến nhiều hộ dân trong vùng mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng sang loại cây “vàng trắng” này. Không chỉ giải quyết bài toán kinh tế hộ gia đình, nghề trồng sắn còn tạo ra việc làm thời vụ cho nhiều lao động địa phương với mức thu nhập từ 250.000 đến 400.000 đồng mỗi ngày vào những dịp cao điểm như lễ, Tết hay mùa thu hoạch chính.

Bí quyết tinh chế và nỗ lực giữ gìn chất lượng

Để có được những mẻ bột trắng mịn và thơm đặc trưng, người nông dân Xuân Du phải trải qua một quy trình chế biến cực kỳ công phu và tỉ mỉ. Củ sắn sau khi thu hoạch được làm sạch, xay nhuyễn và lọc qua nhiều lớp vải để tách lấy tinh chất. Chị Lê Thị Lý, một người có hơn 10 năm kinh nghiệm, cho biết bí quyết nằm ở khâu lắng lọc kỹ lưỡng phải lặp lại từ 10 đến 12 lần nhằm loại bỏ hoàn toàn tạp chất.

Đáng chú ý, yếu tố nhiệt độ đóng vai trò sống còn trong việc duy trì chất lượng tinh thể bột sắn. Vào những thời điểm thời tiết nắng nóng, bột sắn rất dễ bị chua hoặc đổi màu nếu không được xử lý nhiệt độ kịp thời trong quá trình lắng lọc. Gia đình chị Lý đã không ngần ngại lắp đặt hệ thống điều hòa nhiệt độ trong khu vực sản xuất để giữ môi trường ổn định dưới 15 độ C.

Cách làm sáng tạo này giúp bột kết tinh tốt, giữ nguyên màu trắng tự nhiên mà không cần đến bất kỳ loại hóa chất hay chất bảo quản nào. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm truyền thống và việc áp dụng kỹ thuật hiện đại đã giúp sản phẩm của địa phương tạo được niềm tin vững chắc với người tiêu dùng. Dù quy trình sản xuất phần lớn vẫn được thực hiện thủ công để đảm bảo hương vị đặc trưng, nhưng chính sự tận tâm đã tạo nên thương hiệu cho vùng đất Xuân Du.

tinh bột sắn dây
Sau khi lắng lọc, bột sắn sẽ được phơi dưới ánh nắng (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí)

Định hướng phát triển thương hiệu bền vững

Hiện nay, xã Xuân Du đã hình thành vùng chuyên canh sắn dây tập trung với quy mô khoảng 25 ha, chủ yếu tại khu vực thôn 3. Theo thống kê từ chính quyền địa phương, có khoảng 60 hộ gia đình đang trực tiếp tham gia vào chuỗi giá trị từ trồng trọt đến chế biến thành phẩm. Giá bán sản phẩm hiện dao động từ 170.000 đến 200.000 đồng mỗi kg tùy theo thời điểm, mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân.

Ông Hoàng Văn Tuấn, Trưởng phòng Kinh tế xã Xuân Du, cho biết địa phương đang có kế hoạch mở rộng diện tích canh tác lên mức 50 ha trong thời gian tới. Định hướng chiến lược của xã là không chỉ dừng lại ở việc sản xuất nhỏ lẻ, mà sẽ tập trung vào việc hỗ trợ người dân nâng cao kỹ thuật chế biến. Đồng thời, xã sẽ đẩy mạnh việc xây dựng thương hiệu sản phẩm chủ lực để đưa sắn dây tiếp cận sâu hơn vào các thị trường lớn.

Việc đưa sắn dây trở thành sản phẩm kinh tế mũi nhọn không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần vào tiến trình xây dựng nông thôn mới tại địa phương. Với sự đồng lòng của người dân và chính quyền, cây sắn dây mọc dại ngày nào đang thực sự chuyển mình, trở thành nguồn tài nguyên quý giá làm giàu cho quê hương.

Theo: Báo Dân trí