Từ 1/7, khách ngủ qua đêm tại nhà dân phải được khai báo lưu trú

Luật số 118/2025/QH15 sửa đổi Điều 30 Luật Cư trú 2020, buộc hộ gia đình phải thông báo với cơ quan đăng ký cư trú mỗi khi có người – dù là bạn bè hay người yêu – ở lại qua đêm, thay vì chỉ “khi có người đến lưu trú” như quy định cũ.

Quy định có hiệu lực từ ngày 1/7/2026; việc thông báo phải hoàn thành trước 23h ngày bắt đầu lưu trú, hoặc trước 8h sáng hôm sau nếu khách đến sau 23h. Đây là điểm thay đổi thực chất so với điều khoản trước: luật cũ không xác định “qua đêm” là ngưỡng bắt buộc khai báo, nay điều đó được ghi rõ.

Trách nhiệm thông báo thuộc về chủ nhà hoặc thành viên hộ gia đình có mặt tại nơi ở. Nếu cả hộ vắng nhà và người đến tự ở lại – chẳng hạn được giao chìa khóa trong lúc gia đình đi công tác – thì chính người lưu trú phải tự khai báo.

Nội dung thông báo bao gồm họ tên, ngày tháng năm sinh, số định danh cá nhân hoặc số hộ chiếu, lý do, thời gian và địa chỉ lưu trú. Người dân có thể khai báo trực tiếp tại cơ quan công an hoặc thực hiện trực tuyến qua ứng dụng VNeID bằng cách chọn mục “Thủ tục hành chính” → “Thông báo lưu trú” → “Tạo yêu cầu”.

Luật cũng phân biệt hai nhóm khách khác nhau về tần suất khai báo: ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con cháu, anh chị em ruột đến lưu trú nhiều lần tại cùng một địa điểm chỉ cần thông báo một lần; còn bạn bè và những người ngoài nhóm thân nhân kể trên phải khai báo lại theo từng lần lưu trú.

Quy định mới cũng mở rộng đối tượng phải thực hiện thông báo sang chủ sở hữu hoặc người được giao quản lý các phương tiện có chức năng lưu trú qua đêm. Cá nhân không thực hiện đúng quy định có thể bị cảnh cáo hoặc phạt từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng; đối với cơ sở kinh doanh lưu trú không khai báo từ 9 người trở lên, mức phạt lên tới 8–12 triệu đồng, và tổ chức vi phạm chịu mức gấp đôi cá nhân theo Nghị định 282/2025/NĐ-CP.

Vũ Hiếu (tổng hợp)