La mắng con tưởng vô hại nhưng có thể gây ba phản ứng nguy hiểm: xói mòn an toàn, tổn thương cơ thể và đóng sập niềm tin của trẻ.
- Có một loại tinh tế gọi là sự im lặng
- Cách sống thông minh nhất: Đừng tranh cãi về những chuyện nhỏ nhặt, và đừng hoảng sợ về những chuyện lớn
- Cha mẹ đừng tùy tiện tiêu hao phúc báo của con cái
Bạn đã bao giờ trải qua khoảnh khắc như thế này chưa:
Tôi mệt mỏi rã rời sau một ngày làm việc dài. Khi về đến nhà, tôi thấy con mình làm đổ sữa, làm bài tập về nhà rất chậm và không mang giày dép đúng cách.
Dù chỉ là hỏi thêm một câu nữa, “Mẹ ơi, mẹ đang làm gì vậy?”;
Cảm giác như có điều gì đó đã châm ngọn lửa trong bạn; ngọn lửa đột nhiên bùng lên, giọng nói của bạn vô thức cao hơn bình thường vài quãng tám, và cảm xúc của bạn trở nên mất kiểm soát như một ngọn núi lửa .
Chúng ta thường nghĩ rằng trẻ con còn nhỏ và việc la mắng chúng vài lần là điều chấp nhận được, nhưng liệu điều đó có thực sự đúng? Hay là, trẻ em thực sự “quên hết mọi thứ chúng nghe” như bạn nghĩ? Thực tế, trẻ em thường xuyên bị cha mẹ la mắng có thể gặp phải ba “phản ứng nguy hiểm” chính trong cơ thể. Sau khi đọc bài này, liệu bạn có còn la hét và mắng mỏ con mình thường xuyên nữa không?
Cảm giác an toàn của tôi đang dần bị xói mòn
Vài ngày trước, tôi trò chuyện với một người bạn là giáo viên tiểu học. Cô ấy kể cho tôi nghe về một bài luận của một học sinh. Lối viết ngây thơ nhưng chân thành, miêu tả sự tức giận của đứa trẻ đối với mẹ mình sống động như một bức tranh.
Đứa trẻ nói:
“Mỗi khi mẹ tôi tức giận, tóc bà dựng đứng lên, giống như một con cá nóc đang giận dữ với những chiếc gai đen sắc nhọn, có độc trông như sắp đâm vào tôi vậy.”
Khi nhìn thấy những chi tiết này, tôi thực sự cảm thấy như mình vừa bị một chiếc búa nặng đập vào người. Đây là cách một đứa trẻ nhìn nhận cha mẹ mình: Nó không phải là nguồn dựa dẫm, nguồn lo lắng hay nơi trú ẩn an toàn, mà đúng hơn là “nguồn nguy hiểm”, “kẻ xấu xa” hay “người có thể làm hại tôi bất cứ lúc nào”. Người lớn chúng ta thường cho rằng la hét hay mắng mỏ là chuyện nhỏ nhặt đối với trẻ con. Nhưng đối với họ, đó là một cảnh tượng kinh hoàng, một trận động đất về mặt tâm lý.
Bạn nghĩ đứa trẻ sẽ quên chứ? Không, họ sẽ không làm vậy. Họ sẽ khắc sâu những hình ảnh này vào tim mình, và mỗi tiếng hét của họ lại khiến cảm giác an toàn tan vỡ như một lớp kính. Một đứa trẻ thiếu cảm giác an toàn thường sẽ thể hiện những hành vi sau:
- Quá nhạy cảm, có thể sợ đến phát khóc chỉ vì tiếng động nhỏ nhất.
- Sợ phải nói sự thật khi có chuyện xảy ra
- Cẩn thận ở trường, sợ mắc lỗi
- Niềm tin vào con người giảm sút, thậm chí nảy sinh nghi ngờ về tính chân thực của tình yêu
- Khi trưởng thành, họ dễ bị lo âu, tự ti và thiếu tự tin
- Họ luôn thiếu tự tin trong các mối quan hệ thân mật
Nhiều nỗi đau mà người lớn trải qua cũng có thể dự đoán được ở loại trẻ em này. Nói ra điều gì đó thẳng thắn và chân thật: Việc cha mẹ mất kiểm soát sẽ phủ bóng đen lên toàn bộ cuộc sống của con cái họ. Và cái bóng này thường là phần khó chữa lành nhất đối với họ khi trưởng thành.
Cơ thể bị tổn thương trước cảm xúc
Đa số các bậc cha mẹ tin rằng tổn thương về mặt tâm lý và tình cảm là “vô hình”. Họ nghĩ rằng la mắng hay quát tháo con cái sẽ không “gây hại đến thể chất” của chúng, phải không?
Nhưng các nghiên cứu khoa học cho chúng ta biết: Chấn thương tâm lý và đau đớn thể xác gây ra những phản ứng gần như giống hệt nhau trong não bộ. Ethan Cross, một tiến sĩ tâm lý học nổi tiếng từ Đại học Michigan, đã tiến hành các nghiên cứu liên quan.
Ông phát hiện ra rằng khi một người bị xúc phạm, bị từ chối hoặc bị la mắng, các vùng não chịu trách nhiệm cho “phản ứng đau” sẽ phản ứng theo cách rất giống với những gì xảy ra khi bị thương về thể chất. Nói cách khác, khi con bạn bị la mắng, không chỉ là chúng “cảm thấy tồi tệ”, mà chúng thực sự đang đau đớn . Trẻ em thường xuyên bị la mắng, trách móc và bị ruồng bỏ có thể biểu hiện nhiều phản ứng về thể chất:
- Các cơ luôn trong trạng thái căng cứng, giống như một sợi dây căng
- Giấc ngủ của trẻ trở nên tồi tệ hơn, và thường xuyên gặp ác mộng
- Chậm phát triển, tầm vóc thấp bé và cân nặng nhẹ
- Hệ miễn dịch yếu, dễ mắc bệnh
- Khuôn mặt trông căng thẳng, hốc hác và thiếu sức sống
Nếu bạn quan sát kỹ, bạn sẽ thấy rằng: Những đứa trẻ thường xuyên bị bố mẹ la mắng thường có một “vẻ ngoài thu mình” đặc biệt dễ nhận thấy. Lời la mắng của cha mẹ có thể để lại những vết sẹo lâu dài trên cơ thể của một đứa trẻ.
“Cánh cửa niềm tin” đang dần khép lại
Thế giới của trẻ em rất nhỏ; vũ trụ bé nhỏ của chúng thường chỉ có thể chứa đựng hai người – cha và mẹ.
Nhưng khi người mà họ yêu thương và phụ thuộc nhất quát mắng họ, “hệ thống niềm tin” của họ sẽ dần dần sụp đổ.
Ban đầu, họ sẽ cố gắng hiểu bạn:
“Mẹ có mệt quá không?”
Bố đang khó chịu à?
Sau đó, họ bắt đầu trở nên rất cẩn thận:
“Tôi lại làm gì sai nữa à?”
Tôi không đủ giỏi sao?
Sau đó, họ trở nên im lặng, dè dặt và không muốn tâm sự với người khác. Không phải vì họ không yêu thương người khác, mà vì họ sợ bị người khác làm tổn thương.
Bạn sẽ tìm thấy:
- Khi còn nhỏ, trẻ em sẵn sàng kể cho bạn nghe mọi thứ;
- Nhưng dần dần, trẻ ngừng nói
- Trẻ sẽ không nói về những chuyện vui vẻ nữa
- Không nói về những chuyện buồn
- Không đề cập đến những gì đã xảy ra ở trường,
- Không muốn nói về những rắc rối trong lòng mình,
- Trẻ thậm chí sẽ không vội vàng ôm bạn ngay nữa
Sự thật thường rất phũ phàng:
Bạn đã từng đóng sầm cánh cửa trái tim con mình bằng những lời la hét và trách mắng. Không phải con bạn không yêu bạn, mà là chúng sợ lại có nguy cơ tự làm mình bị thương. Một khi đứa trẻ mất lòng tin vào cha mẹ, sẽ cần nhiều nỗ lực hơn, thậm chí hàng chục lần, để xây dựng lại lòng tin đó.
Những câu nói hay của các bà mẹ:
- Tất cả chúng ta đều la hét với con cái, mắng mỏ chúng, mất kiểm soát và đều có những cảm xúc bộc lộ.
- Trên đời không có bậc cha mẹ nào hoàn hảo, chỉ có những bậc cha mẹ luôn cố gắng
- Mong rằng bạn sẽ trở thành một bậc cha mẹ sẵn sàng thay đổi, sẵn sàng học hỏi và sẵn sàng đối xử với con mình bằng sự dịu dàng
- Vì cảm xúc của bạn ảnh hưởng đến tương lai của con bạn, bạn có đồng ý không?
Theo: Báo aboluowang
