Bình ổn giá xăng dầu khi biến động từ 20 phần trăm

Bình ổn giá xăng dầu là đề xuất mới của Bộ Công Thương khi thị trường biến động trên 20%. Biện pháp này nhằm giảm áp lực lên kinh tế và đời sống dân sinh.

Bình ổn giá xăng dầu điều kiện kích hoạt và quy trình phối hợp

Từ cuối năm 2023 Bộ Công Thương vừa đưa ra đề xuất về việc thiết lập cơ chế bình ổn giá đối với các mặt hàng xăng và dầu diesel. Theo dự thảo mới, biện pháp này sẽ được xem xét áp dụng nếu giá bán lẻ xăng dầu trên thị trường có mức tăng cộng dồn từ 20% trở lên trong vòng một tháng. Đây là ngưỡng biến động được đánh giá là có nguy cơ gây tác động tiêu cực đến các chỉ số kinh tế vĩ mô và trực tiếp ảnh hưởng đến chi tiêu của người dân.

Trong quá trình thực hiện, Bộ Công Thương sẽ không tự quyết định mà phải phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính để phân tích các diễn biến thực tế. Kết quả phân tích về đà tăng và các yếu tố thị trường sẽ được tổng hợp để báo cáo lên Chính phủ. Việc theo dõi giá dựa trên dữ liệu công bố từ các thương nhân đầu mối lớn, những đơn vị đang nắm giữ tới 70% thị phần xăng dầu tại Việt Nam hiện nay.

Khi Chính phủ đồng ý về mặt chủ trương, các bộ ngành sẽ hướng dẫn địa phương triển khai các biện pháp cụ thể dựa trên quy định của Luật Giá. Các công cụ điều tiết sẽ được huy động nhằm mục đích kiềm chế đà tăng nóng, đảm bảo thị trường không rơi vào trạng thái sốc giá đột ngột. Sự phối hợp này được kỳ vọng sẽ tạo ra một hàng rào bảo vệ hiệu quả cho nền kinh tế trước những biến động khó lường từ giá dầu thế giới.

Công cụ tài chính và cơ chế vận hành quỹ

Một trong những công cụ then chốt được nhắc đến trong việc bình ổn giá xăng dầu là Quỹ bình ổn giá đã tồn tại từ năm 2009. Quỹ này vận hành theo nguyên tắc tích lũy khi giá xăng dầu thế giới xuống thấp và chi ra để hỗ trợ giảm giá khi thị trường tăng cao. Điểm đặc biệt là nguồn tiền này không thuộc ngân sách nhà nước mà do các doanh nghiệp đầu mối tự quản lý tại các tài khoản ngân hàng riêng biệt theo quyết định của cơ quan quản lý.

Mặc dù đóng vai trò quan trọng, nhưng từ cuối năm 2023 đến nay, cơ quan quản lý chưa thực hiện việc trích lập hay chi sử dụng quỹ này. Theo số liệu thống kê mới nhất, số dư của Quỹ bình ổn giá xăng dầu tính đến cuối quý III/2025 vẫn còn hơn 5.617 tỷ đồng. Trong đó, tập đoàn Petrolimex giữ số dư lớn nhất với hơn 3.000 tỷ đồng, tiếp sau là các đơn vị như Dầu khí Đồng Tháp, Dầu khí TP HCM và Thanh Lễ.

Bên cạnh việc sử dụng quỹ, dự thảo mới vẫn duy trì quyền tự chủ cho các doanh nghiệp đầu mối và phân phối trong việc công bố giá bán lẻ. Các đơn vị này được tự điều chỉnh mức giá trong hệ thống của mình nhưng phải thực hiện kê khai và báo cáo đầy đủ qua các ứng dụng phần mềm theo dõi của cơ quan chức năng. Điều này cho phép doanh nghiệp linh hoạt hơn trong kinh doanh nhưng vẫn đảm bảo sự giám sát chặt chẽ từ phía nhà nước.

Theo: VnExpress