Biến động lãnh đạo tại Iran tạo ra thay đổi lớn ở Trung Đông, mở ra lợi thế chiến thuật cho Mỹ nhưng cũng kéo theo nhiều hệ lụy khó lường.
Mỹ tăng quân đến Trung Đông sau vụ tập kích tên lửa khiến 4 binh sĩ thiệt mạng
Năng lực dầu khí Iran bị đe dọa sau biến cố quân sự
Đòn trả đũa của Iran khiến mười quốc gia Trung Đông rung chuyển
Những lợi thế chiến thuật và tính toán chính trị
Diễn biến mới tại Tehran sau cuộc không kích do Mỹ và Israel phối hợp thực hiện đang làm rung chuyển cục diện Trung Đông. Sự kiện này không chỉ tác động trực tiếp đến cấu trúc quyền lực tại Iran mà còn đặt ra câu hỏi về lợi ích và rủi ro đối với Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng Washington.
Trên phương diện cá nhân, quyết định hành động quân sự giúp ông Donald Trump củng cố hình ảnh nhà lãnh đạo cứng rắn, sẵn sàng sử dụng sức mạnh để đạt mục tiêu an ninh. Một số nghị sĩ Cộng hòa như Mike Rounds, Maria Elvira Salazar và Tim Scott bày tỏ ủng hộ, coi đây là bước ngoặt quan trọng.
Ở cấp độ quốc gia, biến động lãnh đạo tại Iran tạo ra khoảng trống quyền lực đáng kể, được đánh giá là cơ hội để Washington gia tăng ảnh hưởng. Trong phát biểu ngày 1-3, ông Trump kêu gọi người dân Iran “giành lại đất nước”, hàm ý ủng hộ thay đổi chính trị.
Về khu vực, sự kiện này có thể làm suy yếu trục ảnh hưởng của Iran tại Trung Đông, tác động đến các nhóm và đồng minh liên quan. Điều này được cho là có lợi cho Israel và một số quốc gia Arab theo dòng Sunni, qua đó tái định hình cán cân quyền lực khu vực.
Canh bạc rủi ro và phản ứng quốc tế
Tuy nhiên, hệ lụy cũng không nhỏ. Một số tờ báo phương Tây như The Guardian mô tả đây là hành động mang tính tiền lệ nguy hiểm trong quan hệ quốc tế. Giới phân tích cảnh báo động thái này có thể làm gia tăng căng thẳng và đẩy khu vực đến nguy cơ xung đột rộng hơn.
Các cuộc khảo sát do Reuters phối hợp với Ipsos thực hiện cho thấy 43% người Mỹ phản đối hành động quân sự nhằm vào Iran, trong khi 27% ủng hộ. Thăm dò của YouGov cũng ghi nhận tỷ lệ hoài nghi cao hơn so với ủng hộ.
Theo nguồn tin do Reuters dẫn lại, đánh giá trước đó của CIA nhận định nếu lãnh đạo tối cao Iran không còn tại vị, những nhân vật có lập trường cứng rắn từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) có thể thay thế, khiến khả năng thay đổi chính quyền trong ngắn hạn trở nên khó đoán định.
Trong bối cảnh Quốc hội Mỹ sắp bước vào kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ và dư luận trong nước còn chia rẽ, chiến dịch nếu kéo dài có thể trở thành gánh nặng chính trị đối với Nhà Trắng. Giới quan sát cho rằng lợi thế chiến thuật ban đầu có thể nhanh chóng bị lu mờ nếu tình hình vượt ngoài kiểm soát.
Nhìn tổng thể, biến động tại Iran mang lại cho Washington một số cơ hội ngắn hạn về chiến lược và hình ảnh lãnh đạo, nhưng đồng thời đặt ra rủi ro dài hạn về ổn định khu vực, dư luận trong nước và trật tự quốc tế.
Theo: Báo Tuổi Trẻ
