Từ ngày 1/9, Philippines – thị trường tiêu thụ gạo lớn nhất của Việt Nam, chiếm hơn 40% sản lượng xuất khẩu – bất ngờ tạm ngừng nhập khẩu trong 60 ngày, khiến hoạt động thu mua tại Đồng bằng sông Cửu Long chững lại.
- Nông thôn Thanh Hóa: Từ đường đất đến nông thôn mới kiểu mẫu
- Khủng hoảng chính trị Pháp và thách thức lớn cho Tổng thống Macron
- Điểm tin thế giới 9-9: Thủ tướng Pháp bị phế truất, Trung – Triều tăng hợp tác
Thị trường xuất khẩu gặp khó
Thương lái và doanh nghiệp dè dặt gom hàng do lo ngại rủi ro giá giảm và đầu ra bấp bênh.
Từ ngày 1/9, Philippines – khách hàng lớn nhất chiếm hơn 40% tổng lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam – đã tạm ngừng nhập khẩu trong 60 ngày. Quyết định này khiến hoạt động giao dịch gạo tại Đồng bằng sông Cửu Long lập tức chững lại.
Tại An Giang, thương lái cho biết thay vì thu mua hàng trăm tấn như trước, hiện họ chỉ dám nhập lẻ vài tấn để bán nội địa. Nhiều doanh nghiệp cũng hạn chế gom hàng, không dự trữ lớn vì lo ngại rủi ro khi giá có thể giảm và đầu ra chưa rõ ràng.
Trên thị trường quốc tế, gạo 5% tấm của Việt Nam được chào bán ở mức 399 USD/tấn, cao hơn gạo cùng loại của Thái Lan và Ấn Độ. Khoảng chênh lệch này làm sức ép cạnh tranh tăng lên khi nhu cầu tiêu thụ suy giảm, người mua có thêm nhiều lựa chọn giá rẻ.
Doanh nghiệp và địa phương tìm hướng ứng phó
Ngày 7/9, Sở Công Thương Vĩnh Long đã ra công văn khẩn yêu cầu doanh nghiệp xuất khẩu gạo trên địa bàn thận trọng, không nóng vội trong giao dịch. Hai đơn vị xuất khẩu lớn của tỉnh gồm Công ty TNHH Phước Thành IV và Công ty Lương thực Trà Vinh đều chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc Philippines tạm ngưng nhập khẩu.
Cơ quan quản lý khuyến nghị doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất – kinh doanh, đồng thời nhanh chóng mở rộng thị trường, tích cực thu mua tạm trữ lúa để đảm bảo đầu ra cho nông dân.
Theo Bộ Công Thương, 8 tháng đầu năm, Việt Nam xuất khẩu 6,3 triệu tấn gạo, đạt 3,17 tỷ USD. Sản lượng tăng nhẹ nhưng giá trị giảm gần 18% do giá bình quân xuất khẩu sụt giảm. Trong đó, Philippines nhập khẩu 2,6 triệu tấn, tiếp tục là thị trường lớn nhất. Bộ đã cảnh báo doanh nghiệp không dồn hàng vào một thị trường duy nhất, cần mở rộng sang Trung Quốc, Indonesia, Malaysia, châu Phi và Trung Đông, đồng thời tăng hợp đồng dài hạn, xuất khẩu chính ngạch và nâng cao chất lượng để đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe.
Các chuyên gia nhận định, mức giá cao hơn so với Thái Lan và Ấn Độ khiến gạo Việt Nam giảm lợi thế cạnh tranh, song chưa đồng nghĩa mất thị phần. Lợi thế về chất lượng và khả năng giao hàng ổn định vẫn giữ chân khách hàng. Thị trường châu Phi và Trung Đông có thể mở ra cơ hội khi nguồn cung từ các đối thủ gặp khó do thời tiết và chính sách.
Ngành gạo Việt Nam, dù chịu cú sốc từ Philippines, vẫn được kỳ vọng đạt xuất khẩu hơn 8 triệu tấn trong năm 2025, duy trì vị trí thứ hai thế giới. Doanh nghiệp hy vọng giá sẽ phục hồi vào cuối năm khi nhu cầu toàn cầu tăng trở lại và Philippines nối lại nhập khẩu.
Theo: Vnexpress.
